ا٥ٚق٤ الأٳ٣ 35 ٿڀْٔخٵ حٿؼٸخٳِ أىڄْش رخٍُس ٳِ حٿظَؿڄش، اً طظ٤ڀَذ ڃٸظ٠ْخص حٿٴيڂ حٿٜلْق ًحٿيِٷّش حٿ٬ڀڄْش أڅ ّڀَڂ حٿڄظَؿڂ رخٿْٔخٵ حٿؼٸخٳِ ٿڀنّٚ حٿڄظَؿڂ، ٿټِ ّنٸپ ڃ٠ڄٌنو اٿَ حٿڀٰش حٕهٍَ رټڀڄخص ڃٌحُّش ڃن كْغ حٍٙطزخ١ رخٿْٔخٵ. ًٙ ّڄټن كْن حٿظَٜيُِ ٿظَؿڄش حٿټڀڄخص حٿظِ ط٬زَِ ٫ن ٫ٸخثي أً ڃٌحىذ ْٓخّْٓش حٙٷظٜخٍ ٫ڀَ حٿيٙٿش حٿڄ٬ـڄْش حٿظِ ٍرّڄخ طټٌڅ ڃ٠ڀِڀش ٿڀڄظَؿڂ حٿٌُ ٿڂ ّظٌَٓ٪ ٳِ حكظٔخد حٿڄ٬خنِ حٿيخڃْ٘ش حٿڄٔظڄيس ڃن حٿْٔخٵ حٿؼٸخٳِ"68 . ًرخ٫ظزخٍنخ نٔظ٬ڄپ آٿّْش حٿْٔخٵ ٳِ طلڀْپ حٿنٚ حٿٸَآنِ نـي ڃن رْن أنٌح٫و ڃخ ّڀِ : 1 ـ حٿْٔخٵ حٿڄټخنِ: ْٓخٵ حّٓش ىحهپ حٿٌٍٔس ًڃٌٷ٬يخ رْن حٿٔخرٶ ڃن حّٓخص ًحٿٚكٶ ،أُ ڃَح٫خس ْٓخٵ حّٓش ٳِ ڃٌٷ٬يخ ڃن حٿٌٍٔس ًْٓخٵ حٿـڄڀش ٳِ ڃٌٷ٬يخ ڃن حّٓش، ٳْـذ أڅ طَر٢ حّٓش رخٿْٔخٵ حٿٌُ ًٍىص ٳْو ًٙ طنٸ٤٪ ٫ڄخ ٷزڀيخ ًڃخ ر٬يىخ . 2 ـ حٿْٔخٵ حٿِڃنِ ٿّٔخص أً ْٓخٵ حٿظنِّپ: ٻڄخ ط٬ي أٓزخد حٿنًِٽ ٫نَٜح ّ٬ظڄي ٫ڀْو ٳِ ڃ٬َٳش حٿڄَحى ڃن حّٓشًڃن ًٿٺ ٷٌٿو ط٬خٿَ:{ًَڃَخ ٻَخڅَ حٿڀَوُ ٿُِْ٠ِْ٪َ اِّڄَخنَټُڂْ }[ٌٍٓس حٿزٸَس: 143 ]ٳٸي نٚ حٿڄٴًَٔڅ ٫ڀَ أڅ حٿڄٸٌٜى رــــــ(حّٗڄخڅ) ٳِ حّٓش ىٌ )حٿٜٚس( رخٿَٯڂ ڃن حٿٴَٵ حٿڄ٬ـڄِ رْن حّٗڄخڅ ًحٿٜٚس، ًحٿٌُ ى٫خىڂ اٿَ ًٿٺ ڃ٬َٳش ٓزذ نًِٽ حّٓش، ٳًَْڅ أڅ حرن ٫زخّ ٍِٟ حلله ٫نيڄخ ٿڄخ ًُؿّو ٌٍٓٽ حلله ٛڀَ حلله ٫ڀْو ًٓڀڂ اٿَ حٿټ٬زش ٷخٿٌح : ٻْٲ رڄن ڃخص ٷزپ حٿظلٌّپ ڃن اهٌحننخ ؟ ٳنِٿض ًرٌٿٺ ّټٌڅ ٓئحٽ حٿنخّ ٫ن ٗؤڅ حٿٌّن ڃخطٌح ٷزپ طلٌّپ حٿٸزڀش ٿڀزْض حٿلَحځ ،ْٓخٷخ ّٔظٌؿذ أڅ ّټٌڅ حٿڄَحى ڃن حّٗڄخڅ ىٌ حٿٜٚس حطٴخٷخ ڃ٪ اٍحىس حٿڄٔظٴيڂ . 3 ـ حٿْٔخٵ حٿڄٌٌٟ٫ِ: ًڃ٬نخه ىٍحٓش حّٓخص حٿظِ ّـڄ٬يخ ڃٌٌٟ٩ ًحكي، ٌٓحء ط٬ڀٸض رٸٜش نزِ ڃن حٕنزْخء، أً طَّ٘٬خ ڃن حٿظَّ٘٬خص ،ًًٿٺ ٳِ حٿٸَآڅ ٻڀو. 4 ـ حٿْٔخٵ حٿڄٸخٛيُ: ًڃ٬نخه حٿن٨َ اٿَ حّٓش ،ًىٍحٓظيخ ڃن هٚٽ ڃٸخٛي حٿٸَآڅ ،ًحٿَإّش حٿٸَآنْش حٿ٬خڃش ٿڀڄٌٌٟ٩ حٿڄ٬خٿؾ . 5 ـ حٿْٔخٵ حٿظخٍّوِ:ًىٌ ْٓخٵ حٕكيحع حٿظخٍّوْش حٿٸيّڄش حٿظِ كټخىخ حٿٸَآڅ حٿټَّڂ،ًحٿڄ٬خَٛس ٿِڃن حٿظنِّپ حٿوخٙ؛ ًىٌ أٓزخد حٿنًِٽ . 6ـ حٿْٔخٵ حٿڀٌُٰ:ًىٌ ىٍحٓش حٿنٚ حٿٸَآنِ ڃن هٚٽ ٫ٚٷخص أٿٴخ٧و ر٬٠يخ رز٬ٞ،ًحٕىًحص حٿڄٔظ٬ڄڀش ٿڀَر٢ رْن ىٌه حٕٿٴخ٥، ًڃخ ّظَطذ ٫ڀَ طڀٺ حٿ٬ٚثٶ ڃن ىٙٙص ؿِثْش ًٻڀْش .ًٻنظْـش ٙريّ ڃن طٔـْپ ٻخڃپ رْن ىخطو حٕنٌح٩ ٳِ ىٍحٓش حٿنٚ حٿٸَآنِ، ڃنيخ ڃخّظ٬ڀٶ رخٿ٬ٌحڃپ حٿڄلْ٤ش رخٿنٚ )أٓزخد حٿنًِٽ، حٿلٌحىع حٿظخٍّوْش... (ًڃنيخ ڃخ ّـ٬پ حٿنٚ رنْش ٿٌّٰش، ىِ ڃـخٽ حٿيٍحٓش ًحٿظلڀْپ طٸظَٜ ٫ڀَ ڃخ طٴْيه حٕٿٴخ٥ ٳْيخ ڃن ڃ٬خڅ ًىٙٙص" .69 ًٷي حٿظٴض حٿٸيڃخء اٿَ حٿْٔخٵ حٿڀٌُٰ ًٯَْ حٿڀٌُٰ، ًًٿٺ ٕىڄْظيڄخ ٳِ حٿٌٌٛٽ اٿَ حٿڄ٬نَ حٿڄَحى ڃن حٿظَٻْذ، ًٙ ّظٌٷٲ ًٿٺ ٫ڀَ حٿ٬نخَٛ حٿڀٌّٰش ٳٸ٢ رپ ّ٬ظڄي أّ٠خ ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ 68حٿڄَؿ٪ حٿٔخرٶ، ٙ73 69 نٴْ حٿڄَؿ٪ ، ٙ84
عدد الصفحات ٣٣ا٥ٚق٤ الأٳ٣ 36 ٫ڀَ حٿڄٸخځ حٿڄلْ٢ رخٿـڄڀش ًكخٽ حٿڄظټڀڂ ًحٿڄوخ٣ذ ، ٣زْ٬ش حٿڄٌٌٟ٩...حٿن . ًحٿڄَحى رخٿْٔخٵ ٫نيىڂ ىٌ حٿڄ٬نَ حٿٌُ ّٴيڂ ڃن حٿټڀڄش رْن حٿټڀڄخص حٿٔخرٸش ًحٿٚكٸش ٿيخ ٳِ حٿ٬زخٍس، أً ٳِ حٿـڄڀش"70 . ٩ْبٹٺش ا٥غٺبٛ ا٥٦ٖٴٷ: أ / اخزٺبس ا٥٦ٌٚ ا٥٪ٮبعت : ًحٿڀٴ٦ حٿڄنخٓذ ىٌ حٿڀٴ٦ حًٕٳٶ ٳِ ڃټخنو ،ًٷي ڃؼّپ ٿو )حرن ؿنِ( ٳِ طٴَْٔه رٸٌٿو ط٬خٿَ:{ٳَؤَهٌَْنَخىُڂْ أَهٌَْ ٫ٍَِِِّ ڃُٸْظَيٍٍِ } .[ٌٍٓس حٿٸڄَ: 42] ٳـ)ڃٸظيٍ ( ىنخ أًٳٶ ڃن) ٷخىٍ( ڃن كْغ ٻخڅ حٿڄٌٟ٪ ٿظٴوْڂ حٕڃَ ًٗيس حٕهٌ. ة/ رشرٺت الأ٥ٚبً ٳرزبثْٲب : ًّٸٜي رخٿظَطْذ ىنخ أڃَحڅ : حًٕٽ : طَطْذ حٕٿٴخ٥ ٣زٸخ ٿظَطْذ حٿٴټَس حٿظِ ّئىّيخ حٿْٔخٵ ٳِ حٿظَٻْذ . حٿؼخنِ : طَطْذ حٕٿٴخ٥ ٣زٸخ ٿڀٌ٧ْٴش حٿنلٌّّش، حٿظِ ّٸٌځ ريخ ٻپ ٿٴ٦ ٳِ ْٓخٵ رخٷِ حٿڀٴ٦ . ً ٷي أكخ١) ٫زي حٿٸخىَ( ريٌح حٿڄ٬ْخٍ ٫ڀڄخ ًٳيڄخ، ٳؤٗخٍ اٿَ أڅ حٿټڀڂ ّظَطذ ٳِ حٿن٤ٶ رٔذ طَطْذ ڃ٬خنْيخ ٳِ حٿنٴْ، ًٿڄّخ ٻخنض حٿڄ٬خنِ ٙ طظزّْن اٙ رخٕٿٴخ٥، ًٻخڅ ٙ ٿٔزْپ ٿيخ اٙ رظَطْذ حٕٿٴخ٥ ،ٳخٻظٴٌح ٫ن طَطْذ حٿڄ٬خنِ رظَطْذ حٕٿٴخ٥، ًٷخٿٌح : "ىٌح ٿٴ٦ ڃظڄټّن ًىٌح ٿٴ٦ نخدٍ " ط / ٭َ٨ الأ٥ٚبً : ًّٸٌځ حٿْٔخٵ حٿڀٌُٰ ٫ڀَ أڃَّن : 1 - ڃَح٫خس حٍطزخ١ حٿټڀڄش ٳِ حٿنٚ رڄخ ٷزڀيخ ًڃخ ر٬يىخ. 2 - ڃَح٫خس حٿن٨خځ حٿنلٌُ ٳِ ن٨ڂ حٕٿٴخ٥ ًْٛخٯش حٿظَحٻْذ. ًٷي أًٟق ًٿٺ )٫زي حٿٸخىَ( ٳْڄخ ّ٬َٱ رن٨َّّش حٿن٨ڂ ،اً ّٸٌٽ :" اًح ٳَٯض ڃن طَطْذ حٿڄ٬خنِ ٳِ نٴٔٺ ،ٿڂ طلظؾ أڅ طٔظؤنٲ ٳټَح ٳِ طَطْذ حٕٿٴخ٥، رپ طـيىخ طظَطذ ٿٺ رلټڂ أنيخ هيځ ٿڀڄ٬خنِ ًطخر٬ش ٿيخ ًٙكٸش ريخ، ًأڅ حٿ٬ڀڂ رڄٌحٷ٪ حٿڄ٬خنِ ٳِ حٿنٴْ ،٫ڀڂ رڄٌحٷ٪ حٕٿٴخ٥ ٳِ حٿن٤ٶ". د /اخزٺبس ا٥قٺٔ ا٥قشٙٺخ : ڃٴيٌځ حٿْٰٜش حٿَٜٳّْش ٙ ّٸظَٜ ٫ڀَ ٻٌنيخ ڃ٘ظٸش ڃن ڃخىس أهٍَ، ًٿټنيخ طلڄپ ڃ٬خڅ ڃظنٌ٫ش ڃنيخ: حٿ٤ڀذ، حٿڄزخٿٰش ، حٿظ٬٨ْڂ ...حٿن . ٳخٿْٰٜش حٿَٜٳْش طټٔذ حٿټڀڄش ڃ٬نَ ُحثيح ٫ن ڃ٬نخىخ حٿڄ٬ـڄِ ًّ٠خٱ اٿْيخ حٿٌٔحرٶ ًحٿڀٌحكٶ حٿظِ ط٠ْٲ ىٙٙص ؿيّيس، ًڃن ًٿٺ (ّٔظٴظٌنٺ)، ٳـ (حٿْخء) ىحٿش ٫ڀَ حٿڄ٠خٍ٫ش ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ 70٫زي حٿَكڄن رٌىٍ٩ ، ڃنيؾ حٿْٔخٵ ٳِ ٳيڂ حٿنٚ ،ٓڀٔڀش ٻظخد حٕڃش، حٿ٬يى (111)، نَ٘ ًُحٍس حًٕٷخٱ ًحٿ٘ئًڅ حٗٓٚڃْش- ٷ٤َ، حٿٔنش حٿٔخىٓش ًحٿ٬ًَ٘څ، حٿڄلَځ 1427ىـ ،ٙ 30 _ 31
عدد الصفحات ٣٤ا٥ٚق٤ الأٳ٣ 37 ً(حٿْٔن) أٳخىص حٿ٤ڀذ، ً (حٿٌحً) ىحٿش ٫ڀَ حٿـڄ٪،ً(حٿنٌڅ) ىحٿش ٫ڀَ حٿَٳ٪ ،ً(حٿټخٱ) ىحٿش ٫ڀَ حٿو٤خد. ٱـ /رٚبّ٤ ا٥٦ٌٚ ٩ِ ٕٺشٯ ٩٬ الأ٥ٚبً : ًىٌح ّ٬نِ أڅّ حٿنٚ حٿڀٌُٰ ّ٬ي نْٔـخ ڃظيحهپ حٿوٌْ١، ّٙيٍُ ڃن أّن ّزظية، ًٙ اٿَ أّن ّنظيِ،ًىٌ ڃظٚكڂ حٕنٔـش، ًٙ ّټٌڅ ًٿٺ اٙ رخثظٚٱ حٕٿٴخ٥ ڃ٪ ڃ٬خنْيخ، ٳْټٌڅ حٿڀٴ٦ ىحٙ ٫ڀَ كٶّ ڃ٬نخه ًڃن ًٿٺ ٷٌٽ ر٘خٍ : ١ؤ٫ّ ٩ُضبسَ ا٥ٮِّٞ ٙٴٛ سإٳعِٮب ٳأعٺبَٙٮب ٥ٺ٤ رَٲَبٳٵ ١ٴا١جُٰ ٳخٿزْض ّڄؼّپ ًكيس ٿٌّٰش ڃظَحر٤ش حٿټڀڄخص، ڃظآٿٴش حٍٕٻخڅ ًڃن ػڂ ّٙـٌُ حٿٴٜپ رْن ىٌه حٕٿٴخ٥ ًڃ٬خنْيخ ًطَطْزيخ، ٗٳخىس حٿٌٍٜس حٿـڄخٿْش حٿڄَحىس71 . ا٥غٺبٛ ٕٺش ا٥٦ٖٴٷ : أڃخ حٿْٔخٵ ٯَْحٿڀٌُٰ ٳَْحى رو ٧ًَٱ حٿو٤خد ًڃٚرٔخطو حٿوخٍؿْش ًحٿظِ ط٘ظڄپ ٫ڀَ حٿ٤زٸخص حٿڄٸخڃْش حٿڄوظڀٴش حٿڄظزخّنش حٿظِ ّنـِ ٟڄنيخ حٿو٤خد، ًحٿظِ ٓڄّخىخ ٫ڀڄخإنخ : ْٓخٵ حٿلخٽ،أًحٿڄٸخځ، ًٷخٿٌح: [ٿټپ ڃٸخځ ڃٸخٽ]،ًّ٘ڄپ ًٿٺ حٿِڃخڅ ًحٿڄټخڅ ًكخٽ حٕٗوخٙ:حٿڄظټڀڄْن ًحٿڄوخ٣زْن… ًىٌح حٿنٌ٩ ّ٘ظڄپ ٫ڀَ حٿٸَحثن حٿلخٿّْش حٿظِ طٔيڂ ٳِ حٿټ٘ٲ ٫نخٿڄَحى، ًڃنيخ ڃخ ٓڄّخه حٿڄٴًَّٔڅ : أٓزخد حٿنًِٽ، ًّنيٍؽ ٟڄنيخ رخٿ٤ز٪ "ڃَح٫خس كخٙ ٿڄوخ٣ذ" ً"ٯَٝ حٿڄظټڀڂ"72 . حٿظٴض حٿٸيڃخء اٿَ حٿْٔخٵ ٯَْ حٿڀٌُٰ ًأػَه ٳِ ىٙٿش حٿنٚ، ًڃنيڂ(ْٓزٌّو) اً أٻؼَ ڃن ًٻَ ڃٌحٟ٪ ڃوظڀٴش ٳِ ٻظخرو، ط٬ظڄي ٫ڀَ ٯَْىخ ڃن حٿ٬نخَٛ أً كٌٳيخ ،ًأٿڄق اٿَ ىًٍ حٿڄوخ٣ذ، ًحٿْٔخٵ حٿوخٍؿِ حٿٌُ ّـَُ ٳْو ىٌح حٿټٚځ ، ً٫نخَٛ ىٌح حٿْٔخٵ ڃظ٬يىس ٓن٬َٟيخ رِ٘ء ڃن حّٗـخُ ٳْڄخ ّڀِ : أ/ ٩بٹزق٤ ثب٥٪ز٢٦٨ : نلٌ حٗٗخٍس ً حّٗڄخءس ،ٳٸي طلپّ ڃلپّ حٿن٤ٶ حٿڀٴ٨ِ ٻڄخ ٳِ ٷٌٿو ــ ٛڀَّ حلله ٫ڀْو ًٓڀڂ ــ:"حٿظٸٌٍ ىخىنخ ً أٗخٍ اٿَ ٷڀزو" ٳټؤنو ٷخٽ حٿظٸٌٍ ڃلڀيخ حٿٸڀذ. ة/ ٩ب ٹزق٤ ثب٥غب٩ِ ٳا٥ؾبمشٹ٬ : ٳٸي حىظڂ حٌٕٛٿٌّْڅ رخٿٔخڃ٪ ًحٿلخَّٟن أّ٠خ ،ڃ٪ حىظڄخڃيڂ رخٿڄظټڀڂ ـزٌٛٴيڂ ٫نَٜح ڃن ٫نخَٛ حٿڄَٔف حٿڀٌُٰ، ًّظ٠ق ىٌح حٕڃَ ڃن ٓڀٌٻيڂ ٳِ ٫ڄڀْش حٿظَؿْق رْن حٿًَحّخص حٿڄظ٬يىس، ٳټٌڅ حٿڄٔظڄ٪ ٷي ٓڄ٪ ڃزخَٗس ڃن حٿٌَٓٽ ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ 71ى. نخىّش حٿنـخٍ ، حٿڀٰش حٿ٬َرْش ًأن٨ڄظيخ رْن حٿٸيڃخء ًحٿڄليػْن ،حٿنخَٗ ىحٍ حٿٌٳخء ،حٙٓټنيٍّش،١2004 ، ٙ211- 212 72ڃٔ٬ٌى ٛلَحًُ، حٿڄنلَ حٿٌ٧ْٴِ ٳِ حٿظَحع حٿڀٌُٰ حٿ٬َرِ،(ڃٸخٿش)، نَ٘ص ٳِ: ڃـڀش حٿيٍحٓخص حٿڀٌّٰش، اٛيحٍ: ڃَٻِ حٿڄڀٺ ٳْٜپ ٿڀزلٌع ڃَٻِ حٿڄڀٺ ٳْٜپ ٿڀزلٌع ًحٿيٍحٓخص ًحٗٓٚڃْش، حٿَّخٝ، حٿڄڄڀټش حٿ٬َرْش حٿٔ٬ٌىّش، حٿڄـڀي حٿوخڃْ/ حٿ٬يى حًٕٽ، 2003،ٙ 42
عدد الصفحات ٣٥ا٥ٚق٤ الأٳ٣ 38 ٛڀَ حلله ٫ڀْو ًٓڀڂ، أً ٿو ٛڀش رخٿلخىػش حٿڄظٜڀش رخٿًَحّش، أً ٗوٚ أ٫ڀڂ ڃن ٌٓحه، ٻخڅ ًٿٺ ڃن حٿ٬ٌحڃپ حٿڄَؿّلش ٿڀًَحّش، ًڃئٻّيس ٿڄ٬نَ ڃن حٿڄ٬خنِ، أً كټڂ ڃن حٕكټخځ ًڃؼخٽ ًٿٺ أڅ حٿًَحس ٷي ٍؿّلٌح ًٍحّش حٿْٔيس ٫خث٘ش ـ ٍِٟ حلله ٫نيخ ـ ٫ن حٿنزِ ـ ٛڀَّ حلله ٫ڀْو ًٓڀڂ ـ ڃن أنّو ٻخڅ ّٜزق ؿنزخ ًىٌ ٛخثڂ ٫ڀَ ڃخ ًٍحه (أرٌ ىََّس ) ڃن ٷٌٿو ـ ٛڀَ حلله ٫ڀْو ًٓڀڂ:{ڃن أٛزق ؿنزخ ٳٚ ٌٛځ ٿو} ٿټٌنيخ أ٫َٱ رلخٿو ـ ٛڀَ حلله ٫ڀْو ًٓڀڂ ـ ط/ىجٺْخ ا٥ٮـ : ٳنٌ٩ حٿنٚ ّئػَ ٳِ ىٙٿظو،ٳبًح ٻخڅ حٿڀٴ٦ ًحٍىح ٳِ نٚ َٗ٫ِ، حنَٜٱ حٿڄ٬نَ اٿَ حٿيٙٿش حٿَ٘٫ْش ًىټٌح . د /ا٥َشٳٗ ٳا٥٪لاثغبد ا٥٪ؾٺيخ ثب٥ٮـ ا٥ؾشّٸ : ًڃن ًٿٺ أٓزخد حٿنًِٽ؛ ٳيِ ڃٴَٔس ٿڀنٌٜٙ حٿَ٘٫ْش ،ًڃٴْيس ٳِ ٳيڂ حٿٔنش حٿنزٌّش ًڃن ػڂ ٫ڄي حًٕحثپ اٿَ حٗكخ٣ش ريخ، ٿڄخ ٿيخ ڃن أػَ ٳِ ٳيڂ حٿڄَحى. ٱـ/ ا٥جٺئخ :ًڃن ًٿٺ ٳٸو أىپ حٿڄيّنش ّوظڀٲ ٫ن ٯَْىڂ، رلټڂ أنيڂ أ٫ڀڂ رخٿظنِّپ ًأٷَد رؤكٌحٽ حٿنزِ ـ ٛڀَ حلله ٫ڀْو ًٓڀڂ. ٳ/ ّبداد ا٥ْشة : ٙري ڃن حٗكخ٣ش ر٬خىحص حٿ٬َد ًأ٫َحٱ حٿ٬َد حٿظِ حطٔڄٌح ريخ ٳِ أٷٌحٿيڂ ًأٳ٬خٿيڂ، ٷزپ حٗٷيحځ ٫ڀَ ٳيڂ أُ نٚ َٗ٫ِ"73 . ّٮبفش ا٥غٺبٛ: ًىذ ر٬ٞ حٿزخكؼْن حٿڄليػْن اٿَ أڅّ حٿْٔخٵ ّٸظ٠ِ ػٚػش ٫نخَٛ : 1 ـ ٫نَٜ ًحطِ: ًّ٘ڄپ ڃ٬ظٸيحص حٿڄظټڀڂ، ًڃٸخٛيه ًحىظڄخڃخطو ًأىيحٳو ًٍٯزخطو . 2 ـ ٫نَٜ ڃٌٌٟ٫ِ: حٿ٨ًَٱ حٿِڃخنْش ًحٿڄټخنْش، ًىِ طڀٺ حٿٌٷخث٪ حٿوخٍؿْش حٿظِ ّڀٸَ ٳْيخ حٿٸٌٽ. 3 ـ ٫نَٜ ًًحطِ: ًىٌ حٿڄظٴٶ رْن حٿزخع ًحٿڄظڀٸِ، رخ٫ظزخٍ حٿڄ٬َٳش حٙؿظڄخ٫ْش ًحٿؼٸخٳْش ًحٿظَحػْش ًٯَْىخ، ٷي طټظٔذ آنْخ أػنخء حٿظوخ٣ذ ًٷزڀو (حٿوڀٴْش ًحٿڄَؿ٬ْش) ً٫ڀْو ٳبڅ حٿْٔخٵ ٫زخٍس ٫ن ٫ٚٷش ڃظ٘خرټش طظٜپ ريءح رخٿڄُوَخ٣ِذ، اٿَ حٿڄوخ٣َذ ،حٿڄلْ٢ حٿوخٍؿِ ٿڀو٤خد"74 . أٱ٪ٺخ ا٥غٺبٛ. ّ٬ي حٿْٔخٵ حٿڀٌُٰ ر٘ٸْو ڃن أىڂ حٿٸَحثن رلٶ، ًْٙٓڄخ ٳِ ٳيڂ ىٙٿش حٿنٌٜٙ حٿَ٘٫ْش،ٳيٌ َّٗي اٿَ طزْْن حٿڄـڄپ، ًط٬ْْن حٿڄلظڄپ، ًحٿٸ٤٪ ر٬يځ حكظڄخٽ ٯَْ حٿڄَحى، ًطوْٜٚ حٿ٬خځ، ًطٸْْي حٿڄ٤ڀٶ، ًطنٌ٩ حٿيٙٿش ، ًىٌح ڃن أ٫٨ڂ ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ 73نخىّش حٿنـخٍ ، حٿڀٰش حٿ٬َرْش ًأن٨ڄظيخ رْن حٿٸيڃخء ًحٿڄليػْن ،حٿنخَٗ ىحٍ حٿٌٳخء ،حٙٓټنيٍّش،١2004 ، ٙ213ـ214 74٫زي حٿٌحكي كٔن حٿْ٘ن ، حٿظنخٳَ حٿٌٜطِ ًحٿ٨ٌحىَ حٿْٔخٷْش،ڃَٜ- ڃټظزش حٗٗ٬خ٩ -1999ځ- ١1، ٙ30 ـ31
عدد الصفحات ٣٦ا٥ٚق٤ الأٳ٣ 39 حٿٸَحثن حٿيحٿش ٫ڀَ ڃَحى حٿڄظټڀڂ، ٳڄن أىڄڀو ٯڀ٢ ٳِ ن٨َه ًٳِ ڃنخ٧َحطو،ٳخن٨َ اٿَ ٷٌٿو ط٬خٿَ: ﴿ًٵ انٺ أنض حٿ٬ِِّ حٿټَّڂ﴾[حٿيهخڅ:49] ٻْٲ طـي ْٓخٷو ّيٽ ٫ڀَ أنو حٿٌٿْپ حٿلٸَْ . ًنٔظنظؾ ڃڄخ ٓزٶ أڅ حٿْٔخٵ ٫ني حٿٸيڃخء ّ٘ڄپ طَطْذ حٕٿٴخ٥ ًطنْٔٸيخ رلْغ طظَطذ حٿټڀڄش حٿٚكٸش ٫ڀَ ڃخ ٷزڀيخ ڃن ٻڀڄخص، ًطَطز٢ ٻپ ٻڀڄش ٳِ حٿظَٻْذ رټپ ٻڀڄش ٓخرٸش ٫ڀْيخ ٻڄخ ّ٘ڄپ حٗٗخٍس،)حٗٗخٍس رخٿ٬ْن أً حٿلخؿذ أً رخٿ٬ٜخ أً رخٿْٔٲ( ًٻٌٿٺ ىٙٿش حٿلخٽ ًحٿڄٸخځ، ًاڅ ٿڀْٔخٵ أّ٠خ حٿظؤػَْ حٿـڄخٿِ ٿڀټڀڄش ٳِ ىحهپ حٿظَٻْذ، ٻڄخ ّ٘ڄپ ٣َّٸش اهَحؽ حٿٌٜص ڃن طٴوْڂ حٿڀٴ٦ ًحٿظنْٰڂ ًحٿنزَ، ًٻٌٿٺ حٿظٌحٳٶ حٿيٙٿِ رْن ىٙٿش حٕٿٴخ٥، ًڃخ ٳِ حٿظَٻْذ ڃن أٿٴخ٥ أهٍَ ًحص ڃ٬خڅ ڃ٬ْنش ، ّ٠خٱ اٿَ ًٿٺ حٍٙطزخ١ حٿنٴِٔ، رْن كخٽ حٿڄظټڀڂ ًحنٴ٬خٙطو ٫ني اٿٸخء كيّؼو"75 . ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ 75، نخىّش حٿنـخٍ:حٿڀٰش حٿ٬َرْش ًأن٨ڄظيخ رْن حٿٸيڃخء ًحٿڄليػْن ،حٿنخَٗ ىحٍ حٿٌٳخء ،حٙٓټنيٍّش،١2004 ، ٙ216
عدد الصفحات ٣٧ا٥ٚق٤ الأٳ٣ 40 ٩ٚٲٴ٧ ا٥خيبة ا٥ٞشآ٭ٸ.
عدد الصفحات ٣٨ا٥ٚق٤ الأٳ٣ 41 ا٥٪ي٦ت الأٳ٣: ٩ٚٲٴ٧ ا٥خيبة. أ - ا٥خيبة ّٮذ ا٥ْشة. طظَىى ٻڀڄش ه٤خد ر٘ټپ ڃټؼّٲ ٳِ حٿلْخس حٙؿظڄخ٫ْش حٿڄ٬خَٛس؛ ٌٓحء ٳِ حٿلْخس حٿٌْڃْش أً حٿْٔخّْٓش أً حٿؼٸخٳْش أً حّٗيٌّٿٌؿْش رٜٴش ٫خڃش، ٳڄخ ىٌ حٿو٤خد ٿٰش ًحٛ٤ٚكخ ؟ ًٍىص ڃخىس "م.١.د" ٳِ حٿٸَآڅ حٿټَّڂ حػنظِ ٫َ٘س ڃَس ڃٌُ٫ش ٫ڀَ حػنظِ ٫َ٘س ٌٍٓس رْٜٮ ڃظ٬يىس ڃنيخ ْٰٛش حٿٴ٬پ:"ًاًح هخ٣زيڂ حٿـخىڀٌڅ ٷخٿٌح ٓٚڃخ" [ٿٴَٷخڅ:6]ًڃنيخ حٿڄٜيٍ ٳِ ٷٌٿو" ٍدّ حٿٔڄٌحص ًحٍٕٝ ٙ ّڄڀټٌڅ ڃنو ه٤خرخ [حٿنزؤ:37]ًڃنو أّ٠خ ٷٌٿو ٓزلخنو ًط٬خٿَ"ًٗيىنخ ڃڀټو ًآطْنخه حٿلټڄش ًٳٜپ حٿو٤خد" [ٙ:20]ٻڄخ ًٍى ٳِ حٿڀٔخڅ ٙرن ڃن٨ٌٍ ٳِ ڃخىس[م.١.د]أڅ حٿو٤خد ًحٿڄوخ٣زش ڃَحؿ٬ش حٿټٚځ ، ًٷي هخ٣زو رخٿټٚځ ڃوخ٣زش ًه٤خرخ،ًىڄخ ّظوخ٣زخڅ،ًأڅ حٿڄوخ٣زش ْٰٛش ڃزخٿٰش طٴْي حٙٗظَحٹ ًحٿڄ٘خٍٻش ٳِ ٳ٬پ ًُ ٗؤڅ ،ًّ٬َّٳو حٿِڃوَُ٘ رؤنو " حٿٸٜي حٿٌُ ٿْْ ٳْو حهظٜخٍ ڃوپ،ًٙ اٗزخ٩ ڃڄپ. ٻڄخ طـيٍ حٗٗخٍس ىنخ أڅ ٿٴ٦ حٿو٤خد ًٍى ٫ني حٿنلخس رْٜٮ ڃوظڀٴش،ڃنيخ ْٰٛش حٓڂ حٿڄٴ٬ٌٽ" حٿڄوخ٣َذ " ٿ٘ٗخٍس اٿَ حٿٸ٤ذ حٿؼخنِ ٳِ حٿڄوخ٣زش ٻڄخ ًٍى ًٿٺ ر٘ټپ ٻزَْ ٫ني ٫ڀڄخء حٌٕٛٽ رٜٴش هخٛش، ٳٸي أًٍىًح أٓڄخء حٿٴخ٫پ (ڃوخ٣ِذ ) ًحٓڂ حٿڄٴ٬ٌٽ (ڃوخ٣َذ ).ٻڄخ نـي حٓڃيُ ٷي ٫َّٱ حٿو٤خد ط٬َّٴخ رْنخ ٳيٌ " حٿڀٴ٦ حٿڄظٌحٟ٪ ٫ڀْو ،حٿڄٸٌٜى رو اٳيخځ ڃن ىٌ ڃظيْت ٿٴيڄو "، ٯَْ أنو طڂ ح٫ظڄخى ىٌح حٿڄٜ٤ڀق ڃن ٣َٱ حٿٴټَ حٿنٸيُ حٿ٬َرِ حٿليّغ ٿْلڄپ ىٙٿش حٿڄٜ٤ڀق حٿڀٌُٰ ًحٿنٸيُ حٿَٰرِ . ة - ا٥خيبة ّٮذ ا٥ٖشثٺٺ٬ . َّؿ٪ ر٬ٞ حٿزخكؼْن أڅّ أًٽ ڃلخًٿش ؿخىس ٿظ٬َّٲ حٿو٤خد ٳِ كيًى حٿڄٴيٌځ حٿٴڀٔٴِ ، ط٬ٌى اٿَ أٳٚ٣ٌڅ كْنڄخ ح٫ظڄي ٳِ ىٌح حٿظليّي ٫ڀَ ٷٌح٫ي ٫ٸڀْش ، ڃڄّخ ّـ٬ڀو ط٬َّٴخ ًح ڃڀڄق ٳڀٔٴِ. أڃخ ٳِ ڃ٤ڀ٪ ٫َٜ حٿني٠ش ٳ٨يَ ىٌح حٿڄٴيٌځ ٫ني ىّټخٍص ٳِ ٻظخرو "ه٤خد ٳِ حٿڄنيؾ" .ٿڀيٙٿش ٫ڀَ حٿو٤خد حٿٴڀٔٴِ ٳِ حٿ٬ٌٍٜ حٿٌٓ٤َ. ًڃ٪ ڃًٍَ حٿِڃن أٛزق ىٌح حٿڄٴيٌځ ّ٘ټپ ڃٌٌٟ٫خ أٓخٓخ ٳِ حٿزلٌع حٿٴڀٔٴْش ًحٿڀٔخنْش حٿليّؼش ، هخٛش ر٬ي ٧يٌٍ ڃلخَٟحص ٍحثي ٫ڀڂ حٿڀٔخڅ حٿليّغ "ىًٌَْٓٓ"ًطڄِْْه رْن حٿڀٰش ًحٿټٚځ، ًڃنٌ ًٿٺ حٿلْن أهٌ ىٌح حٿڄٴيٌځ ٳِ حٙطٔخ٩ ًحٙنظ٘خٍ ٳِ حٿيًحثَ حٿڀٌّٰش ًحٕىرْش ، اً حهظڀٴض حٿظ٬َّٴخص ًحٿظليّيحص ، ًأرَُ ٻپ ًحكي ڃنيخ هْٜٜش ڃن هٜخثٚ حٿو٤خد ٳٸي ٫َّٳو "ىخٍّْ ط٬َّٴخ ٿٔخنْخ ، ًىٌ أًٽ ٿٔخنِ كخًٽ طٌْٓ٪ كيًى ڃٌٌٟ٩ حٿزلغ حٿڀٔخنِ رـ٬ڀو ّظ٬يٍ حٿـڄڀش اٿَ حٿو٤خد حن٤ٚٷخ ڃن ط٬َّٲ "رڀٌڃٴْڀي" ٿڀـڄڀش ٫زَ طؤٻْيه ٫ڀَ ًؿٌى حٿو٤خد ٍىْنخ رن٨خځ ڃظظخٿْش ڃن حٿـڄپ طٸيځ رنْش ٿڀڄڀٴٌ٥. أڃخ ط٬َّٲ "رنٴنْٔض" ٿڀو٤خد ٳټخڅ ٿو أرڀٮ حٕػَ ٳِ حٿيٍحٓخص حٕىرْش حٿظِ طٸٌځ ٫ڀَ ى٫خثڂ ٿٔخنْش ، اً ٍَّ أڅ حٿـڄڀش طو٠٪ ٿڄـڄٌ٫ش ڃن حٿليًى ، ٳيِ أَٰٛ ًكيس ٳِ حٿو٤خد، ًّؤطِ ىٌح ٫ټْ ڃخ ؿخء رو "ىخٍّْ" ًحٿظٌُّ٬ْْن حٿٌّن ًٷٴٌح ٫ني كي حٿڄڀٴٌ٥ . ٻڄخ ًٟ٪ اٿَ ؿخنذ رخكؼْن آهَّن ڃٴيٌځ حٿظڀٴ٦ حٿٌُ ّ٬نِ حٿٴ٬پ حٿٌحطِ ٳِ حٓظ٬ڄخٽ حٿڀٰش، ًحٿٌُ ّ٬ظزَ ٳ٬ٚ كٌّْخ ٳِ انظخؽ أُ نٚ، ٻڄٸخرپ ٿڀڄڀٴٌ٥، ًرخ٫ظزخٍه حٿڄٌٌٟ٩ حٿڀٌُٰ حٿڄنـِ
عدد الصفحات ٣٩ا٥ٚق٤ الأٳ٣ 42 ًحٿڄنٰڀٶ ًحٿڄٔظٸپ ٫ن حٿٌحص حٿظِ أنـِطو.ًىټٌح ّظْق حٿظڀٴ٦ ىٍحٓش حٿټٚځ ٟڄن ڃَٻِ ن٨َّش حٿظٌحٛپ ًً٧خثٲ حٿڀٰش،ًٍَّ ٳِ ًٿٺ أڅ حٿظڀٴ٦ ىٌ ڃٌٌٟ٩ حٿيٍحٓش ًٿْْ حٿڄڀٴٌ٥، ًڃنو ّ٬َٱ حٿو٤خد رخ٫ظزخٍه حٿڄڀٴٌ٥ ڃن٨ٌٍح اٿْو ڃن ًؿيش آٿْخص ً٫ڄڀْخص حٗظٰخٿو ٳِ حٿ٬ڄڀْش حٿظٌحٛڀْش ًرٌٿٺ ّ٬َٱ حٿو٤خد رڄ٬نخه حٕٻؼَ حطٔخ٫خ ٳيٌ "ٻپ طڀٴ٦ ّٴظَٝ ڃظټڀڄخ ًڃٔظڄ٬خ ً٫ني حًٕٽ ىيٱ حٿظؤػَْ ٫ڀَ حٿؼخنِ ر٤َّٸش ڃخ" ًحٿٌحٷ٪ أڅ حٿظ٬َّٴخص حٿ٬يّيس ٿڀو٤خد ط٬ټْ هڀٴْخص ڃ٬َٳْش ٿڄنخىؾ ڃظ٬يىس، ٳخٙطـخه حٿ٘ټڀِ ّ٬َٳو رؤنو أٻزَ ڃن حٿـڄڀش، ٳڄيڄش حٿزخكغ ىِ حٿزلغ ٳِ ٫ٚٷخطو حٿيحهڀْش ً٫نخَٛ حنٔـخڃو ًطَٻْزو ً٫ٚٷش ًكيحطو ٳْڄخ رْنيخ، ٳيٌ حٿٌكيس حٿټزٍَ ٿڀـڄڀش.ًنـي ىٌح ڃظڄؼٚ ر٘ټپ هخٙ ٳِ ٿٔخنْخص حٿو٤خد ًطلڀْپ حٿو٤خد رٜٴش ٫خڃش. أڃخ حٿظ٬َّٲ حٓهَ ٳيٌ حٿٌُ ّوٚ حٙطـخه حٿٌ٧ْٴِ، حٿٌُ ّظـخًُ حٿٌٛٲ حٿ٘ټڀِ،اٿَ حٙ٫ظنخء رخٿْٔخٵ ً٫نخَٛه حٿڄوظڀٴش، ًڃيٍ طٌ٧ْٴيخ أً ڃٔخىڄظيخ ٳِ انظخؽ حٿو٤خد أً ٳِ طؤًّڀو ، ڃؼپ حٿ٬ٚٷش رْن حٿڄظوخ٣زْن ًحٿڄٔخٳش ًحٿڄٔظٌٍ حٙؿظڄخ٫ِ ًحٿ٤َٵ حٿڄوظڀٴش ٳِ انظخؽ حٿو٤خرخص ، ٳخٿظڀٴ٦ حٿڄظ٬يى ٿو٤خد ًحكي ، ڃؼٚ ّـٔي (حٕنخ) حٿڄظڀٴ٨ش ٳِ طزخّنيخ حٿٌحٷ٬ِ ًحٙؿظڄخ٫ِ ڃ٪ حٿڄَٓپ اٿْو. أڃخ حٿظ٬َّٲ حٿٌُ ٍَّ ٳِ حٿو٤خد ڃڀٴٌ٧خ، ٳيٌ ّڄؼپ نٸ٤ش حٿظٸخ٣٪ رْن حٿڄنيـْن حٿٔخرٸْن،حٙطـخه حٿزنٌُْ ًحٿٌ٧ْٴِ، اً ٙ ّ٬ظي ىنخ رخٿـڄڀش ڃ٬ًِٿش ٫ن ْٓخٷيخ رخ٫ظزخٍىخ رنْش ٍَٰٛ ىحهپ رنْش ٻزٍَ حٿظِ ىِ حٿنٚ أً حٿو٤خد، ًانڄخ رخٿڄڀٴٌ٥ ڃٸخرٚ ٿيٌح حٿڄٴيٌځ ، ًرٌٿٺ ٳخٿو٤خد ىٌ ڃظظخٿْش ڃن حٿڄڀٴٌ٧خص، أُ ًكيحص ًحص ْٓخٷخص طڀٴ٨ْش هخٛش . ًڃن ًٿٺ نٔظوڀٚ أڅ ىٙٙص حٿو٤خد طظ٬يى رظ٬يى حطـخىخص ًڃـخٙص طلڀْڀو،ً٫ڀَ ىٌه حٿوڀٴْش نـي طيحهٚ ٿيٌه حٿظ٬َّٴخص أً طٸخ٣٬خ أكْخنخ، ًأكْخنخ أهٍَ طټخڃٚ ٳْڄخ رْنيخ.ًكظَ ّڄټن ٳيڂ حٿو٤خد ًطلڀْڀو ر٘ټپ ڃٸزٌٽ، ّـذ طليّي حٙطـخه حٿٌُ ّنظڄِ اٿْو ًحٿڄـخٽ حٿٌُ ّظڂ حٙٗظٰخٽ ٳْو ًٳٶ أٓجڀش ارٔظْڄٌٿٌؿْش ڃليىس. ٳْڄټن ٿڀزخكغ أڅ ّـْذ ٫ن أٓجڀش ڃن نڄ٢ :ٿڄخًح ىٌح حٿظ٬َّٲ ؟ ڃخ ىِ حٕىًحص ًحٗؿَحءحص حٿڄنخٓزش ؟ اٿَ ڃخًح نَّي حٿٌٌٛٽ ؟ًٻْٲ ؟ ٯَْ أننخ نـي ر٬ٞ حٿظيحهپ رْن حٿو٤خد ًحٿنٚ ، ٳيپ حٿنٚ ىٌ حٿو٤خد ؟ أځ أڅ ىنخٹ ٳَٷخ رْنيڄخ ؟ ا٥٪ي٦ت ا٥ضب٭ٸ : ثٺ٬ ا٥خيبة ٳا٥ٮـ. حٿنٚ ىٌ ڃـڄٌ٫ش حٿٸٌحٿذ حٿ٘ټڀْش :حٿنلٌّش ًحٿَٜٳْش ًحٿٌٜطْش ، ر٬ْيح ٫ڄخ ّټظنٴو ڃن ٧ًَٱ أً ڃخ ّظ٠ڄنو ڃن ڃٸخٛي ، ًٙ ّلْپ ٫ڀَ ڃخ ىٌ هخٍؽ رنْظو ڃن ٫نخَٛ ْٓخٷْش ً٧ًَٱ حٗنظخؽ ًٙ ّظَْٰ رظَْٰ حٿ٨ًَٱ ًحٿڄٚرٔخص، ًرٌٿٺ ّڄؼپ ٗټٚ نيخثْخ ڃنظيْخ. رْنڄخ ّلْپ حٿو٤خد ٫ڀَ ٫نخَٛ حٿْٔخٵ حٿوخٍؿْش ٳِ انظخؿو ًڃٚرٔخطو ًطؤًّڀو، هخٛش ٳِ حٿو٤خرخص حٿ٘ٴٌّش ًطڀٺ حٿو٤خرخص حٿظِ ط٬ظڄي ٫ڀَ ٯَْ حٿڀٰش حٿ٤زْ٬ْش.أڃخ ٳِ حٿو٤خد حٿڀٌُٰ "ٳبڅ كيه أنو ڃن٤ٌٵ رو ڃٌؿو اٿَ ڃَٓپ اٿْو ڃ٪ نْش اٳيخڃو ر٤َّٸش ڃخ، ًٙ ّٸظَٜ طٌؿْيو اٿَ ڃَٓپ كخَٟ ٫ْخنخ ٳٸ٢ ، رپ ّظ٬يٍ ًٿٺ اٿَ ڃَٓپ اٿْو كخَٟ ٳِ حٿٌىن أً ڃخ ّڄټن أڅ ّٔڄَ رخٿڄظڀٸِ حٙٳظَحِٟ.
عدد الصفحات ٤٠ا٥ٚق٤ الأٳ٣ 43 طٌؿيض ؿيٌى ٻؼَْ ڃن حٿ٬ڀڄخء حٿڄ٬خَّٛن اٿَ طلڀْپ حٿو٤خد حٿٸَآنِ، ًآػَ حٿز٬ٞ "حٿو٤خد "٫ڀَ "حٿنٚ"ڃ٬ڀڀْن ًٿٺ رؤڅّ ٿٴ٦ "حٿو٤خد" ّنڂّ ٫ن حٿظٌؿْو ًحٿٸٜي ًّنزٞ رخٿلْخس ،٫ڀَ كْن أڅّ ٻڀڄش "حٿنٚ" ٷي طٌكِ رڄ٬نَ طَحػِ ؿخڃي ًٿ٬پ ىٌح ىٌ حٿٴَٵ رْن حٿو٤خد ًحٿنٚ ٫نيىڂ ٿڄن ّٸٌٽ رٌؿٌى حٿٴَٵ رْنيڄخ"76 . ا٥٪ي٦ت ا٥ضب٥ش: ّٮبفش ا٥خيبة. ىنخٹ ٫يى ڃن حٿ٬نخَٛ حٿظِ ط٘ظَٹ ٳِ رڀٌٍس ٫ڄڀْش حٿظٌحٛپ ٳِ حٿو٤خد .ًّڄټن ڃ٬َٳظيخ ڃن هٚٽ حٿن٨َ اٿَ حٿو٤خد ًحطو، رٌٛٴو حٿڄْيحڅ حٿٌُ طظزڀٌٍ ٳْو ٻپ ىٌه حٿ٬نخَٛ ڃڄخ ّلْڀيخ اٿَ ٫نخَٛ ْٓخٷْش: 1 -حٿڄَٓپ. 2 -حٿڄَٓپ اٿْو. 3 -حٿ٬نخَٛ حٿڄ٘ظَٻش، ڃؼپ حٿ٬ٚٷش رْن ٣َٳِ حٿو٤خد، ًحٿڄ٬َٳش حٿڄ٘ظَٻش ًحٿ٨ًَٱ حٙؿظڄخ٫ْش حٿ٬خڃش، ًٻٌٿٺ حٙٳظَحٟخص حٿڄٔزٸش ًحٿٸٌْى حٿظِ طئ٣َ ىٌه حٿ٬ڄڀْش". ًّزيً أڅ حٿ٬نَٜ حٕهَْ ىٌ حٕٻؼَ أىڄْش ،ٿظؤػَْه ٳِ حٿ٬نخَٛ حٕهٍَ ًٳِ ٫ڄڀْش انظخؽ حٿو٤خد،ٻڄخ ّ٨يَ أڅ ىٌه حٿ٬نخَٛ ڃظلٌٿش ڃڄخ ّـ٬ڀيخ ٯَْ ػخرظش ، ٳٸي ّظڂ حٿظڀٴ٦ رنٴْ حٿزنْش حٿڀٌّٰش ًٿټنو ٙ ّظڂ رنٴْ حٿڄڀٴٌ٥ ن٨َح ٿ٬يځ ػزخص ىٌه حٿ٬نخَٛ ًطَْٰىخ كٔذ حٿ٨ًَٱ ًحٿڄٚرٔخص حٗكخٿش اٿَ ىٌه حٿ٬نخَٛ ىِ حٿظِ طـ٬ڀڄن حٿو٤خد ّظڄظ٪ ريٌه حٿٜزٰش حٿظيحًٿْش حٿڄظڄؼڀش ٳِ طنٌ٩ حٿْٔخٷخص ً٫نخَٛىخ"77 . ا٥٪ي٦ت ا٥شاثِ:ا٥٦غب٭ٺبد ٳرؾ٦ٺ٤ ا٥خيبة ا٥ٞشآ٭ٸ. ٿٸي ط٬يىص ڃنخىؾ حٿن٨َ ٳِ حٿظ٬خڃپ ڃ٪ حٿنٚ حٿٸَآنِ ، ڃن حٿڄنيؾ حٿظَّ٘٬ِ (٫ڀڂ أٌٛٽ حٿٴٸو) ٙٓظنزخ١ حٕكټخځ حٿٴٸيْش ،اٿَ حٿڄنيؾ حٿزْخنِ رټپ ڃظ٤ڀزخطو ًحٓظلٸخٷخطو حٿزٚٯْش،اٿَ حٿڄنيؾ حٿظَرٌُ رټپ أىًحطو ًڃٸخٛيه ًڃ٬٤ْخطو ، اٿَ حٿڄنيؾ حٿظخٍّوِ ٳِ ٍكڀش حٿزلغ ًحٿټ٘ٲ ٫ن ٷٌحنْن حٿلَٻش حٙؿظڄخ٫ْش ،ً٫ٌحڃپ حٿنيٌٝ ًحٿٔٸٌ١ اٿَ حٿڄنيؾ حٿٔننِ ،اٿَ حٿڄنيؾ حٿنٴِٔ ،ًحٿڄنيؾ حٿظٌكْيُ،ًحٿڄنيؾ حٗٗخٍُ ، ًكظَ حٿڄنيؾ حٿـَٰحٳِ ًڃنيؾ حٿظٌَّٜ حٿٴنِ ، ً٫ڀَ ٍأّ ًٿٺ ٻڀو ڃنيؾ حٿْٔخٵ حٗ٫ـخُُ ، ً٣َّٸش ٍٛٲ حٿټڀڄخص ٳِ حٿـڄڀش ًحٿـڄپ ٳِ ْٛخٯش حٕٓڀٌد حٿڄئػَ ًُ حٿـَّ حٿڄٌْٓٸِ حّٗٸخ٫ِ، ًحٍطزخ١ حٕٿٴخ٥ رخٿڄ٬خنِ،ًرنخءحٿټڀڄخص ڃن حٿلًَٱ حٿڄنخٓزش ٿڀـَّ ًٿّ٘ٸخ٩ ً حٿڄٸٜي رټپ ڃوخٍؽ ڃوخٍؽ أٌٛحطيخ ًأنٌح٫وح....اڅ ىٌه حٿڄنخىؾ ٿڂ طظنخٻَ ٫ڀَ طنٌ٫يخ ًحهظٚٳيخ"78 اڅ حٿڀٔخنْخص ًڃنخىؾ طلڀْپ حٿو٤خد حٿليّؼش أٓ٬ٴظنخ ٻؼَْح ٳِ ٳيڂ أر٬خى ىٌح حٿٸْي،ٳڀټِ نٴيڂ نٜخ ٙ ّڄټننخ أڅ نٴيڄو رنخء ٫ڀَ رنخثو حٿڀٌُٰ حٿٔ٤لِ، ىًڅ أڅ نٔظل٠َ ٫خڃڀْن أٓخْْٓن ڃن ٫ٌحڃپ حٓظوَحؽ حٿڄ٬نَ، ًىڄخ حٿْٔخٵ حٿڀٌُٰ أُ حٿْٔخٵ حٿيحهڀِ حٿڄظڄؼپ ٳِ ڃخ ٷزپ حّٓش ڃٌٌٟ٩ حٿظٴَْٔ ًڃخ ر٬يىخ رخ٫ظزخٍ حٿٸَآڅ ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ 76حٿزخكغ هڀْپ رٌ ٿٴ٬ش ،حٕىًحص حٿن٨َّش ٳِ طلڀْپ حٿو٤خد ، ڃـڀش أٷٚځ حٿؼٸخٳْش 77حٕىًحص حٿن٨َّش ٳِ طلڀْپ حٿو٤خد ، ڃـڀش أٷٚځ حٿؼٸخٳْش 78 ٫زي حٿَكڄن رٌىٍ٩ ،ڃنيؾ حٿْٔخٵ ٳِ ٳيڂ حٿنٚ ، ٙ10
عدد الصفحات ٤١ا٥ٚق٤ الأٳ٣ 44 حٿټَّڂ نٔٸخ ڃظټخڃٚ ٙ ّڄټن ٳيڂ اكيٍ ؿِثْخطو اٙ ٳِ ا٣خٍه حٿ٘ڄٌٿِ، ًڃن ػڂ نٴيڂ ٳيڄخ ؿْيح ٿڄخًح حٗظَ١ أىپ حٿٔنش ٳِ أٌٛٿيڂ حٿظٴَّْٔش طٴَْٔ حٿٸَآڅ رخٿٸَآڅ، ًىٙٿش حٿْٔخٵ، ًحٿنخٓن ًحٿڄنٌٔم،ًحٿڄلټڂ ًحٿڄظ٘خرو، ًحٿ٬ٚٷخص حٿيٙٿْش حٿٸخثڄش رْن أٿٴخ٥ حٿٸَآڅ حٿټَّڂ: حٿ٬خځ ًحٿوخٙ، حٿڄ٤ڀٶ ًحٿڄٸْي، ٫ٚٷش حٿـِء رخٿټپ، ٫ٚٷش حٿظ٠ڄن ًٯَْىخ ڃن حٿ٬ٚٷخص حٿيٙٿْش حٿظِ ٳِ ٯْخريخ ٙ ّڄټننخ ٳيڂ حٿو٤خد حٿٸَآنِ. ا٥٪ي٦ت ا٥خب٩ظ :ا٥غٺبٛ ٳأصشٯ ٙٸ رؾ٦ٺ٤ ا٥خيبة ا٥ٞشآ٭ٸ. ٙ ّټظڄپ ن٨َ حٿڄٴَٔ ًحٿڄلڀّپ رَْٰ ًٟ٪ حٿو٤خد ٳِ ْٓخٷو ، ًٿڀْٔخٵ ڃټخنظو ٳِ ٫ڀٌځ حٿٸَآڅ ، ّنيٞ رو ٫ڀڄخڅ ٷخثڄخڅ رَأْٓيڄخ :" ٫ڀڂ ڃ٬َٳش أٓزخد حٿنًِٽ " ً" ٫ڀڂ ڃ٬َٳش حٿڄټِ ًحٿڄينِ " رخًٕٽ ّظڄټن حٿڄظڀٸِ ڃن ڃ٬َٳش حٿ٬ٚٷش رْن ؿِء ڃليى ڃن حٿنٚ (آّش أً أٻؼَ) ًحٿٌحٷ٪ حٿوخٍؿِ حٿٌُ ىٌ ٓزذ نًِٽ حٿنٚ، ًرخٿظخٿِ ّظڄټن حٿڄظڀٸِ ڃن حٓظْ٬خد حٿْٔخٵ حٿظخٍّوِ ًحٙؿظڄخ٫ِ حٿٌُ رو حهظڀٲ حٿو٤خد حٿڄټِ ٫ن حٿڄينِ ًىٌح ّ٬نِ أڅ حٿْٔخٵ ٳِ ىٌح حٿن٨َ ّٔظٌ٫ذ حٿ٬نخَٛ ًحطيخ حٿظِ حنظيض اٿْيخ ن٨َّخص طلڀْپ حٿو٤خد حٿڄ٬خَٛس،ًٍرڄخ أٟخٱ اٿْيخ أّ٠خ ، ٳـ " رَحًڅ " ً" ؿٌٍؽ ٌّٽ " ّئٻيحڅ ٫ڀَ ًٍَٟس أڅ ّؤهٌ ڃلڀپ حٿو٤خد حٿْٔخٵ ر٬ْن حٙ٫ظزخٍ ، ٕنو ّئىُ ىًٍح ٳ٬خٙ ٳِ طلڀْپ حٿو٤خد ، ٳټؼَْح ڃخ ّئىُ ٧يٌٍ ٷٌٽ ًحكي ٳِ ْٓخٷْن ڃوظڀٴْن اٿَ طؤًّڀِڅ ڃوظڀٴْن ، ًحٿْٔخٵ ٿيّيڄخ ّ٠ڂ حٕ٣َحٱ حٿظخٿْش : حٿڄظټڀڂ ، ًحٿڄظڀٸِ ًحٿِڃخڅ ًحٿڄټخڅ"79 . ٳ٬ٚٷش حٿْٔخٵ رخٿو٤خد ٳِ ٻٚځ"رَحًڅ" ً"ٌّٽ " ٫ٚٷش ٓخٻنش ؛ حٿْٔخٵ ڃـَى ڃَؿ٪ أً ا٣خٍ ّيًٍ ٳْو حٿټٚځ ، ٛلْق أڅ ٳِ ٻٚڃيڄخ ڃخ ّټ٘ٲ ٫ن ىًٍ ٳخ٫پ ٿڀْٔخٵ ، ًٿټنو ىًٍ طؤًّڀِ، ّٸظَٜ ٫ڀَ حٿ٬ٚٷش رْن حٿو٤خد ًحٿڄظڀٸِ ، أڃخ ٫ٚٷش حٿو٤خد رخٿْٔخٵ ٳيِ ٫ٚٷش ٓخٻنش، ّزيً حٿْٔخٵ ٳْيخ ڃـَى ا٣خٍ ٙ ٳخ٫ڀْش ٿو ، ًىٌح أّ٠خ ڃخ ّٸيڃو " ىخٿْيحُ " حٿٌُ ّ٬َٱ حٿْٔخٵ رؤنو " حٿنٚ حٓهَ أً حٿنٚ حٿڄٜخكذ ٿڀنٚ حٿ٨خىَ، ًحٿنٚ حٓهَ ٙ ّ٘ظَ١ أڅ ّټٌڅ ٷٌٿْخ ، اً ىٌ ّڄؼپ حٿزْجش حٿوخٍؿْش ٿڀزْجش حٿڀٌّٰش رؤَٓىخ ، ًىٌ رڄؼخرش حٿـَٔ حٿٌُ َّر٢ حٿظڄؼْپ حٿڀٌُٰ رزْجظو حٿوخٍؿْش "80. ٿٸي ٻخڅ ٓ٬ِ ٫ڀڄخء حٿنٚ ًڃلڀڀِ حٿو٤خد اٿَ طـخًُ حٿـڄڀش حٿـِثْش نٸڀش ًحٓ٬ش رخطٴخٵ حٿڄليػْن ٫ڀَ حهظٚٳيڂ ، ٳٸي ٫َٳٌح حٿو٤خد - ڃن ًؿيش ٿٔخنْش رؤنو " نٚ ڃلټٌځ رٌكيس ٻڀْش ًحٟلش ، رلْغ ّظؤٿٲ ڃن ْٛٮ ًؿڄپ ڃظَحٛش ڃنٔـڄش ًڃظٌحٿْش ، طٜيٍ ٫ن حٿڄوخ٣ذ حٿٌُ ٌّى طزڀْٮ حٿو٤خدًاّٜخٿو اٿَ حٿڄوخ٣ذ ."81 ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ 79 ڃلڄي ه٤خرِ: ٿٔخنْخص حٿنٚ ، ڃيهپ اٿَ حنٔـخځ حٿو٤خد ، ١( 2) حٿڄَٻِ حٿؼٸخٳِ حٿَٰرِ ، حٿڄَٰد ، 2006 ، ٙ52 80ى. ٌّٓٲ نٌٍ ٫ٌٝ : ٫ڀڂ حٿنٚ ًن٨َّّش حٿظَؿڄش ، ١ ( 1) ىحٍ حٿؼٸش ٿڀنَ٘ ًحٿظٌُّ٪ ، ڃټش حٿڄټَڃش ،1410 ىـ ٙ33 - 34 81ٳخطق ٌُّحڅ ، ڃٜ٤ڀق حٿو٤خد ًحٿنٚ ، حٿيٙٿش ٳِ حٿؼٸخٳش حٿ٬َرْش ، ڃـڀش ٻظخرخص ڃ٬خَٛس ، ٩70 ځ18 رًَْص2008 ځ ٙ97
عدد الصفحات ٤٢ا٥ٚق٤ الأٳ٣ 45 ًاًح ٻخڅ حٿو٤خد ڃظظخٿْش ڃن حٿـڄپ– ًىٌ حٿظ٬َّٲ حٿٌُ أٍحىه : ىخٍّْ ٳڄن حٿ٠ًٍَُ أڅ ّټٌڅ حٿظٸخء ىٌه حٿـڄپ حٿظٸخء ٷٜيّخ ًٿْْ ح٫ظزخ٣ْخ ٫ڀَ حڃظيحى حٿو٤خد ، ٳخٿ٬ٚٷخص حٿڄخػڀش رْن ىٌه حٿـڄپ ىِ حٿظِ ط٘ټپ ٳِ حٿنيخّش رنْش حٿو٤خد "82 ٳخٿو٤خد– ٫ڀَ ىٌح حٕٓخّ – ًكيس ٿٌّٰش أٗڄپ ڃن حٿـڄڀش ، ن٨خځ ڃن حٿڄڀٴٌ٧خص ، ّظليى ڃٴيٌڃو ٳِ حٿڀٰش رنخء ٫ڀَ حٿظڀٴ٦ أً حٿ٬ٚٷش رْن حٿ٤َٳْن : ڃوخ٣ذ ًحٿڄوخ٣ذ ، ًاًح ٻخڅ حٿو٤خد ڃخ ّظڀٴ٦ رو ٳبڅ ىٌح ّ٬نِ أنو ٷي ّټٌڅ ؿڄڀش أً ٳٸَس أً نٜخ ،أُ أڅ حٙ٫ظزخٍ حٿټڄِ ٙ ىهپ ٿو ٳِ طليّيه ، ٳٸي ّٰيً حٿو٤خد ؿڄڀش ًحكيس ، أً أٙٱ ڃن حٿـڄپ ".83ًٙٗٺ أڅ طـخًُ حٿـڄڀش ٫ڄپ ڃيڂ ، ًٿټن حٷظٜخٍ حٿزلغ حٿڀٔخنِ ٫ڀَ حٿڄڀٴٌ٥ ًكيه ؿ٬ڀو ّٰٴپ حٿ٬ٚٷخص حٿڄٌؿٌىس رْن حٿڀٰش ًحٿؼٸخٳش ًحٿڄـظڄ٪ ، ٕڅ طظـخًُ ىحثَس حٙىظڄخځ حٿڀٔخنِ ، ًٿيٌح نـي ىخٍّْ : ٯَْ ڃنٰ٘پ ريخ ".84 ًىٌح حٿٌُ ّٸيڃّو ٫ڀڄخء حٿو٤خد ًطلڀْپ حٿنٚ ّڀظٸِ ڃ٪ ڃخ ّ٤َكو ٫ڀڄخء حٿٸَآڅ ، حٿٌّن حن٤ڀٸٌح ڃن ًكيس حٿنٚ حٿټَّڂ ،ڃٜيٍح ًڃٌٌٟ٫خ ، ٳٸي طڄخٓٺ حٿنٚ ٿٰش ًحنٔـڂ ڃ٠ڄٌنخ ًٳٸخ ٿڄَحى حلله، حٿٌُ ط٬ييه رخٿلٴ٦ ٫ڀَ ىٌح حٿنلٌ حٿٌُ طَطزض ٳْو حّٓخص ًحٿٌٍٔ حٿظَطْذ حٿٌُ حٷظ٠َ طڄخٓٺ ٻپ ىحٽ ڃ٪ ڃخ ّڀْو ،أً ٻڄخ ّئٻي : حٿٌْٔ٣ِ ڃظليػخ ٫ن ڃظخنش ٓزٺ حٿنٚ حٿټَّڂ : "ٳبًح طَطزض حٿڀٴ٨ش ڃن حٿٸَآڅ ٫ڀڂ ربكخ٣ظو أُّ ٿٴ٨ش طٜڀق أڅ طڀِ حًٕٿَ ًطزّْن حٿڄ٬نَ ر٬ي حٿڄ٬نَ ؛ ػڂّ ٻٌٿٺ ڃن أًّٽ حٿٸَآڅ اٿَ آهَه ."85 ا٥٪ي٦ت ا٥غبدط: ا٥ٞشاءح ا٥ذاخ٦ٺخ ٥٦خيبة ا٥ٞشآ٭ٸ. ّن٤ڀٶ ٫ڀڄخء حٿٸَآڅ ڃن ح٫ظزخٍ حٿٸَآڅ حٿټَّڂ ه٤خرخً ڃنٔـڄخً ڃظَحر٤خً، ًىٌح ّ٬نِ أنّو ڃظٜپ، طنټ٘ٲ حٿيٙٿش رْن أؿِحثو رظليّي حٿ٬ٚٷخص حٿڄوظڀٴش حٿٸخثڄش رْنيخ، ٳټپّ ؿِء ٳْو ڃَطز٢ رآهَ ر٘ټپ أً آهَ، ًڃخ ٫ڀْٺ اٙ أڅ طټ٘ٲ ىٌح حٿَحر٢ كظَ طظ٠ق ٿٺ حٿيٙٿش حٿظِ طَؿٌىخ.حٿيحثَس حًٕٿَ: طٴَْٔ حٿنٚ رنٴٔو، حن٤ٚٷخً ڃن أڅَ ًكيحطو حٿڄظَحڃْش ڃظټخڃڀش، ّٴ٠ِ ٳْيخ حٿـِء اٿَ حٿټپ، ٳخٿڄُـْڄَپ ّ٬ٸزو حٿڄُٴََٜپ، ًىٌه ىِ حٿيحثَس حٕٓخْٓش حٿظِ ّـذ ٫ڀَ حٿڄظڀٸِ أڅ ّن٤ڀٶ ڃنيخ، ًٙ َّ٬ْيِٽَ ٫نيخ اٙ اًح أ٫ْخه طظز٬يخ ً٫َِ ٫ڀْو ٳيڂ حٿنٚ ڃن هٚٿيخ . حٿيحثَس حٿؼخنْش: ًٳْيخ ّنٴظق حٿنٚ ٫ڀَ ٯَْه ڃن حٿنٌٜٙ، ًاًح حن٤ڀٸنخ ڃن ح٫ظزخٍ حٿليّغ حٿَّ٘ٲ نٜخً ڃُٴًََّٔحً ڃن ٷزپ حٿڄظڀٸِ حًٕٽ، حٕ٫ڀڂ رڄَحى حلله - ٻڄخ ّئٻي حٿٍِٻِ٘- اًح حن٤ڀٸنخ ڃن ًٿٺ أڃټننخ حٿٸٌٽ: اڅَ ىٌه حٿڄنيـْش طـپُ حٿٸَحءحص حٿلخٳش حٿظِ ٷُيِڃَض ٿڀنٚ، ًىِ ڃنيـْش ط٬ڄپ – ٳِ ؿخنذ ڃنيخ ٫ڀَ حٕٷپ- ٳِ حٙطـخه ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ 82ٓ٬ْي ّٸ٤ْن ،طلڀْپ حٿو٤خد حٿًَحثِ ،( حٿِڃن ، حٿَٔى ، حٿظزجَْ ) ١ (2) حٿڄَٻِ حٿؼٸخٳِ حٿ٬َرِ 1993ٙ18 83ٳخطق ٌُّحڅ:، ڃٜ٤ڀق حٿو٤خد ًحٿنٚ ، ڃَؿ٪ ٓخرٶ ٙ 98 84 ٓ٬ْي ّٸ٤ْن ، طلڀْپ حٿو٤خد حٿًَحثِ ، ڃَؿ٪ ٓخرٶ ، ٙ17 85حٿٌْٔ٣ِ ، ڃ٬ظَٹ حٕٷَحڅ ٳِ ا٫ـخُ حٿٸَآڅ ، طلٸْٶ: ٫ڀِ ڃلڄي حٿزْـخًُ ١ (1) ځ(1) ىحٍ حٿٴټَ حٿ٬َرِ ، حٿٸخىَس 1973 ځ، ٙ28
عدد الصفحات ٤٣ا٥ٚق٤ الأٳ٣ 46 حٿڄ٠خى ٿڀڄنيـْخص حٿليّؼش حٿظِ حن٤ڀٶ ر٬٠يخ ڃن ٳټَس(آخءس حٿٸَحءحص ٿڀنٚ)، ىنخ اؿٚٽ ٿڀٔخرٶ ًحن٬٤خٱ ٫ڀْو، ًٿْٔض حٕٓزٸْش حٿِڃنْش ڃٌٟ٪ ح٫ظزخٍ ٳِ ًحطيخ، ًٿټن ٕٓزخد ڃٌٌٟ٫ْش ڃليىس، طئٻيىخ حٿيحثَس حٿؼخٿؼش. حٿيحثَس حٿؼخٿؼش: ًٳْيخ ّنٴظق حٿڄظڀٸِ ٫ڀَ حٿٸَحءحص حٿظِ أنـِىخ حٿٸخٍة حٿظخٍّوِ حٿڄ٬خَٛ ٿڀنٚ (أٷٌحٽ حٿٜلخرش) ًىِ أٷٌحٽ ڃٌَُػَٸَش، ًطؤطِ أىڄْظيخ ڃن حٿظٜخٵ حٿٜلخرش رخٿنٚ، ًٷيٍطيڂ ٫ڀَ طنِّپ آّخطو ٫ڀَ حٿٌٷخث٪ حٿڄوظڀٴش، ٳخٿٜلخرِ ٷي ُّٴََِٔ حٿنٚ ٿٌّٰخ، ًطٴَْٔه ٙ َّٷَ اٿْو حٿ٘ٺ، ٕنيڂ أىپ حٿڀٔخڅ، ًٷي ّٴَٔه رڄخ ٗخىي ڃن حٕٓزخد ًحٿٸَحثن ٳٚ ٗٺ ٳْو أّ٠خً ًنٌَُٻَِ ٳِ ىٌح حٿٜيى رٸٌٽ «حرن ڃٔ٬ٌى»حٿٌُ ًٍحه ٫نو حٿزوخٍُ: «ًحٿٌُ ٙ اٿو ٯَْه ڃخ نِٿض آّش ڃن ٻظخد ح ط٬خٿَ اٙ ًأنخ أ٫ڀڂ ٳْڄن نِٿض، ًأّن نِٿض» حٿيحثَس حٿَحر٬ش: ًىِ حٕهَْس، ًٳْيخ ّنٴظق حٿو٤خد ٫ڀَ ڃظڀٸْو، حٿٌُ هخٝ حٿيًحثَ حٿٔخرٸش ًكَٜڀيخ، ًٿټنو ٿڂ ّٜپ اٿَ حٿڄ٬نَ، ًٿڂ ّٴيڂ حٿڄنخٓزش، ٳينخ ّـذ ٫ڀَ حٿڄظڀٸِ أڅ ّـظيي، ًٿټن حٿڄظڀٸِ ڃلخ١ رڄـڄٌ٫ش ڃن حٿ٠ٌحر٢ ًحٿَ٘حث٢، حٿظِ ٷي ُّ٨َنَ أڅ حٿٔزذ ٳْيخ ىٌ ٷيحٓش حٿنٚ، ًٿټنيخ ڃخ ًٟ٬ض - ٳِ ن٨َنخ - اٙ ٿظٴَٵ رْن حٿڄ٬نَ أً حٿڄ٬خنِ حٿڄڄټنش ًحٿڄ٬خنِ حٿظِ طنظـيخ حٕىٌحء ًّ٠ْ٪ ٳِ ٯْخىذ ٳٌٟخىخ حٿنٚ."86 ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ 86ڃلڄي ٫زي حٿزخٓ٢ ٫ْي ، حٿنٚ ًحٿو٤خد ، ٷَحءس ٳِ ٫ڀٌځ حٿٸَآڅ ، ڃټظزش حٓىحد، ١1 حٿٸخىَس 2009،ٙ77
عدد الصفحات ٤٤ا٥غٺبٛ ا٥٦ٖٴٷ ٳأصشٯ ٙٸ رٴعٺٰ ا٥خيبة ا٥ٞشآ٭ٸ. عٺبٛ ا٥ٮـ ا٥ٞشآ٭ٸ ٳأصشٯ ٙٸ رٴعٺٰ ا٥خيبة ا٥ٞشآ٭ٸ. ا٥غٺبٛ ٳأصشٯ ٙٸ رٴعٺٰ الإٙشاد ٳا٥زضٮٺخ ٳا٥غ٪ِ. ا٥غٺبٛ ٳأصشٯ ٙٸ ا٥زز١ٺش ٳا٥زؤ٭ٺش . عٺبٛ ا٥ٮـ ٳأصشٯ ٙٸ رٴعٺٰ ٩شعِ ا٥ن٪ٺش. ا٥غٺبٛ ا٥ٮؾٴٷ ٳأصشٯ ٙٸ رٴعٺٰ ا٥خيبة ا٥ٞشآ٭ٸ. ا٥غٺبٛ ا٥قٴرٸ ٳأصشٯ ٙٸ رٴعٺٰ ا٥خيبة ا٥ٞشآ٭ٸ ا٥غٺبٛ ا٥قشٙٸ ٳأصشٯ ٙٸ رٴعٺٰ ا٥قٺٔ ا٥قشٙٺخ : ا٥غٺبٛ ا٥جلإٸ ٳأصشٯ ٙٸ رٴعٺٰ ا٥خيبة ا٥ٞشآ٭ٸ.
عدد الصفحات ٤٥عٺبٛ ا٥ٮـ ا٥ٞشآ٭ٸ ٳأصشٯ ٙٸ رٴعٺٰ ا٥خيبة ا٥ٞشآ٭ٸ.
عدد الصفحات ٤٦ا٥ٚق٤ ا٥ضب٭ٸ 61 ا٥غٺبٛ ا٥٦ٖٴٷ: ٿڀٰش ن٨خځ ڃن حٗٗـخٍحص أً حٿَڃٌُ أً حٿٸٌح٫ـي ڃوظِڅ ٳِ أًىـخڅ ڃظټڀڄِ حٿڀٰـش،ًىِ ٳخ٫ڀْش انٔخنْش طييٱ اٿَ طٌْٛپ حٕٳټخٍ ًحٙنٴ٬خٙص ًحٿَٯزخص رٌٓخ٣ش نٔٶ ڃ٬َٳِ ڃن حٿَڃٌُ حٿٌٜطْش حٿڄٌٿّيس اٍحىّخً أً ڃٸٜيّخ،ًحٿټڀڄش رڄٴَىىخ ٙطڄڀٺ ٻْخنخً ڃٔظٸًٚ اً ّٙليى ڃ٬نخىخ رڄ٬ِٽ ٫ن حٕهٍَ ًحص حٿٜڀش ريخ ًحٿٌُ ُّ٬ِْن ٷْڄش حٿټڀڄش ىٌ حٿْٔخٵ .اً أڅّ حٿټڀڄش طٌؿي ٳِ ٻپ ڃَّس طٔظ٬ڄپ ٳْيخ، ٳِ ؿٌّ ّليى ڃ٬نخىخ طليّيحً ڃئٷظخً نخر٬خً ڃن حٿْٔخٵ حٿٌُ ّلظٌّيخ "ًحٿْٔخٵ ىٌ حٿٌُ ّٴَٝ ٷْڄش ًحكيس ر٬ْنيخ ٫ڀَ حٿټڀڄش رخٿَٯڂ ڃن حٿڄ٬خنِ حٿڄظنٌ٫ش حٿظِ ٳِ ًٓ٬يخ أڅ طيٽ ٫ڀْيخ " ًحٿْٔخٵ ىٌ حٿٌُ ّوڀٶ ٿڀټڀڄش ٷْڄش ك٠ٌٍّّشڃظلخْٗخًىٙٙطيخ حٿڄخْٟش . ًحٿْٔخٵ ٿو أنڄخ١ ٫يّس ًحٿٌُ ّيڄنخ ىٌ (حٿْٔخٵ حٿڀٌُٰ) ًّٸٜي رو"حٿن٨ڂ حٿڀٴ٨ِ ٿڀټڀڄش ًڃٌٷ٬يخ ڃن ًٿٺ حٿن٨ڂ رؤًٓ٪ ڃ٬خنِ ىٌه حٿ٬زخٍس..87 اڅّ حٿْٔخٵ حٿڀٌُٰ ىٌ ٷَحءس حٿنٚ ًٳيڄو ٫ڀَ ٌٟء ٫ٚٷخص أٿٴخ٧و ر٬٠يخ رز٬ٞ،ٳيٌ" َّ٘ٱ ٫ڀَ طَْْٰ ىٙٿش حٿټڀڄش طز٬خً ٿظَْْٰ ّڄْ حٿظَٻْذ حٿڀٌُٰ، ٻخٿظٸيّڂ ًحٿظؤهَْ ٳِ ٫نخَٛ حٿـڄڀش ٳٸٌٿنخ: 'ُّي أطڂ ٷَحءس حٿټظخد'، طوظڀٲ ىٙٿظيخ حٿڀٌّٰش ٫ن ؿڄڀش:'ٷَحءس حٿټظخد أطڄيخ ُّي'88.ًٷي حٓظ٬ڄڀو حٿ٘نٸْ٤ِ ٳِ طٴَْٔه ؿخ٫ٚ اّخه أٛٚ ٻزَْح،ً٫ڄيس ًٍٻِْس ٷٌّش ّلظټڂ اٿْيخ . ا٥٪جؾش الأٳ٣ :عٺبٛ ا٥ٮـ ا٥ٞشآ٭ٸ ٳأصشٯ ٙٸ رٴعٺٰ ا٥خيبة ا٥ٞشآ٭ٸ. ر٪ٲٺذ: أنِٽ حلله ط٬خٿَ حٿٸَآڅ ىيٍ ٿڀنّخّ ، ًرّْنخص ڃن حٿييٍ ًحٿٴَٷخڅ ، ًٻڄخ ٻخڅ طزْخنخ ٿټپ ِٗء، ٻخڅ أّ٠خ ڃزّْنخ ٿنٴٔو، ڃٌٟلخ ٿڄَحڃْو ًٯخّخطو ًٷي حطٴّٶ حٿڄٴًَّٔڅ ٫ڀَ "أڅّ أكٔن ٣َٵ حٿظٴَْٔ أڅ ّٴَٔ حٿٸَآڅ رخٿٸَآڅ ،ٳڄخ أؿڄپ ٳِ ڃټخڅ ٷي ٳّٜپ ٳِ ڃٌٟ٪ آهَ، ًڃخ حهظَٜ ٳِ ڃټخڅ ٳبنو رٔ٢ ٳِ آهَ" ًر٬زخٍس ڃوظَٜس:"حٿٸَآڅ ّٴَّٔ ر٬٠و ر٬٠خ " ٻڄخ ّٸٌٽ حٿِڃوَُ٘89ًڃخ ّٸٌٿو حٿٸَآڅ كُڄِپ ٫ڀْو ًٍُؿّق حٿٸٌٽ رٌٿٺ ٫ڀَ ٯَْه ڃن حٕٷٌحٽ "90 اً اڅّ :"أرْن حٿزْخڅ رْخنو، ًأٳ٠پ حٿټٚځ ٻٚڃو ،ًاڅّ ٷيٍ ٳ٠پ رْخنو – ؿپّ ًٻَه – ٫ڀَ رْخڅ ؿڄْ٪ هڀٸو ٻٴ٠ڀو ٫ڀَ ؿڄْ٪ ٫زخىه "91 ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ 87ى ، ٓڄَْ حٿوڀْپ ، حٿْٔخٵ حٿڀٌُٰ ًحٿْٔخٵ حٕٓڀٌرِ ، ڃن ڃنٌٍ٘حص ؿَّيس حٿٜزخف حٿ٬َحٷْش 88ڃنٸٌٍ ٫زي حٿـڀْپ ،٫ڀڂ حٿيٙٿش أٌٛٿو ًڃزخكؼو ٳِ حٿظَحع حٿ٬َرِ ، ٙ 66 89حٿِڃوَُ٘ ڃلڄٌى رن ٫ڄَ. حٿټ٘خٱ ٫ن كٸخثٶ حٿظنِّپ ً٫ٌْڅ حٕٷخًّپ ٳِ ًؿٌه حٿظؤًّپ. رًَْص: ىحٍ حٿڄ٬َٳش، 1391ىـ،ؽ1 ، ٙ406 90ڃلڄي رن أكڄي رن ؿُِ حٿټڀزِ أرٌ حٿٸخٓڂ، حٽطٔيْپ ٿ٬ڀٌځ حٿظنِّپ، حٿڄلٸٶ: ڃلڄي ٓخٿڂ ىخٗڂ; حٿنخَٗ: ىحٍ حٿټظذ حٿ٬ڀڄْش; ٓنش ا٥ٮؾش: 1415 - ،ؽ1 ٙ9 91حٿ٤زَُ ،ؿخڃ٪ حٿزْخڅ ،ؽ1 ٙ18
عدد الصفحات ٤٧ا٥ٚق٤ ا٥ضب٭ٸ 62 ًحٿٸَآڅ حٿټَّڂ ؿخء رڀٔخڅ حٿ٬َد ً٫ڀَ أٓخٿْذ رٚٯظيڂ ، ًڃخ ط٘ظڄڀو حٿ٬َرْش ڃن :حّٗـخُ ًحٗ٣نخد ًحٗؿڄخٽ ًحٿظزِْڅ ًحٗ٣ٚٵ ًحٿظٸْْي، ًحٿ٬ڄٌځ ًحٿوٌٜٙ ،ٳڄخ أًؿِ ٳِ ڃټخڅ ٷي ّزٔ٢ ٳِ آهَ،ًڃخ أؿڄپ ٳِ ڃٌٟ٪ ٷي ّزّْن ٳِ ڃٌٟ٪ آهَ ،ًڃخ ؿخء ڃ٤ڀٸخ ٳِ نخكْش ٷي ّڀلٸو حٿظٸْْي ٳِ نخكْش أهٍَ ،ًڃخ ٻخڅ ٫خڃّخ ٳِ آّش ٷي ّيهڀو حٿظوْٜٚ ٳِ آّش أهٍَ،ٿٌح ٙري ٿڄن ّظ٬َّٝ ٿظٴَْٔ ٻظخد حلله أڅ ّن٨َ ٳِ حٿٸَآڅ أًّٙ، ًّـڄ٪ ڃخطټٍَّ ڃنو ٳِ حٿڄٌٌٟ٩ حٿٌحكي،ًّٸخرپ حّٓخص ر٬٠يخ رز٬ٞ ٿْٔظ٬ْن رڄخ ؿخء ڃٔيزخ ٫ڀَ ڃخؿخء ڃٌؿِح،ًرڄخ ؿخءڃزّْنخ ٫ڀَ ٳيڂ ڃخؿخء ڃـڄٚ، ًٿْلڄپ حٿڄ٤ڀٶ ٫ڀَ حٿڄٸّْي ًحٿ٬خځ ٫ڀَ حٿوخٙ كظَ ّټٌڅ ٷي ٳَّٔ حٿٸَآڅ رخٿٸَآڅ ،ٕڅّ ٛخكذ حٿټٚځ أىٍٍ رڄ٬خنِ ٻٚڃو ًأ٫َٱ رڄَحڃْو ڃن ٯَْه92 اڅّ طٴَْٔ حٿٸَآڅ رخٿٸَآڅ، ىٌ أكٔن ٣َٵ حٿظٴَْٔ "93ٿٌح ٻخڅ ٙري ٿڄن ّظ٬َّٝ ٿظٴَْٔ ٻظخد حلله أڅ ّن٨َ ٳِ حٿٸَحثن أًٙ، ًّٸخرپ حّٓخص ر٬٠يخ رز٬ٞ...ڃڄخ ّـ٬پ حٿٸَآڅ حٿڄَؿ٪ حًٕٽ ٳِ طٴَْٔه،ٿٌٿٺ ٻخڅ حٿٸَآڅ ٻٌٿٺ حٿڄ٬ْخٍ حًٕٽ ٳِ طَؿْق حٍٓحء ًنٸي حٓػخٍ،ٳڄخ ّٸٌٿو حٿٸَآڅ ٍُؿِق حٿٸٌٽ رٌٿٺ ٫ڀَ ٯَْه ڃن حٕٷٌحٽ"94 اڅّ حٿزلغ حٿيٙٿِ ٿّٔخص ًڃ٬َٳش حٿڄَحى ريخ ،ّظٌٷٲ ر٘ټپ ٻزَْ ٫ڀَ ىٍحٓش ٧ٌحىَ حّٓخص ًْٓخٷيخ، ٿٌح ٻخنض ٫نخّش حٿڄٴَّٔن رٌٿٺ ٳخثٸش ًڃٔظنيىڂ ٳِ ٷزٌٽ ٻؼَْ ڃن حٍٓحء أًٍىّىخ حٿَؿٌ٩ اٿَ حٿْٔخٵ،ٳخٿٌُ ٌّؿّو حّٓخص اٿَ ڃ٬خنْيخ ًىٙٿظيخ حٿڄٸٌٜىس رلٔذ حٙٓظ٬ڄخٽ ىٌ ڃ٬َٳش حٿْٔخٵ،ٳيٌ حٿٌُ ّ٬ْن ٫ڀَ حٿڄ٬نَ هٌٜٛخ ٫ني حٗٗټخٽ،ٌٓحء حٗريخځ ٳِ حٿڄ٬نَ ًطَىىه رْن حٿلٸْٸش ًحٿڄـخُ،ٙكظڄخٽ حٿڀٴ٦ ٕٻؼَ ڃن ڃ٬نَ،أً ٿ٬ڄٌڃو ًاؿڄخٿو ًٯَْ ًٿٺ ،ٿٌح أٻّي حٿٍِٻِ٘ ىًٍ حٿْٔخٵ ٳِ ىٌح حٿڄـخٽ، ًأنّيخ "طَٗي حٿَ طزْْن حٿڄـڄپ، ًحٿٸ٤٪ ر٬يځ حكظڄخٽ ٯَْ حٿڄَحى،ًطوْٜٚ حٿ٬خځ ًطٸْْي حٿڄ٤ڀٶ، ًطنٌّ٩ حٿيٙٿش ،ًىٌ ڃن أ٫٨ڂ حٿٸَحثن حٿيحٿش ٫ڀَ ڃَحى حٿڄظټڀڂ، ٳڄن أىڄڀو ٯڀ٢ ٳِ ن٨َْه،ًٯخٿ٢ ٳِ ڃنخ٧َطو،ًحن٨َ اٿَ ٷٌٿو ط٬خٿَ:{رُْٛ اِ٭َ٠َ أَ٭ْذَ ا٥َْْضِٹضُ ا٥ْ٢َشِٹ٨ُ }[حٿيهخڅ:49]ٻْٲ طـي ْٓخٷو ّيٽ ٫ڀَ أنو حٿٌٿْپ حٿلٸَْ"95 ا٥٪ي٦ت الأٳ٣: عٺبٛ ا٥ٮـ ٳأصشٯ ٙٸ ا٥زٮٴُ ا٥ذلا٥ٸ. حٿڄٸٌٜى رخٿظنٌّ٩ حٿيٙٿِ ڃخ ّلڄڀو حٿڀٴ٦ ڃن ٫يس ىٙٙص ٙ طنخٷٞ رْن أٳَحىىخ، "ٳبڅ حكظڄپ حٿڀٴ٦ ؿڄْ٪ حٿڄ٬خنِ ًأڃټن أڅ طټٌڅ ڃَحىس ،ًؿذ كڄڀيخ ٫ڀَ ؿڄْ٬يخ ڃخ أڃټن، ٌٓحء ٻخڅ حكظڄخٿو ٿيخ ڃٔخًّخ،أًٻخڅ ٳِ ر٬٠خ أٍؿق ڃن ر٬ٞ، ًاٙ ٳلڄڀو ٫ڀَ ر٬٠يخ ىًڅ ر٬ٞ اٿٰخء ٿڀٴ٦ رخٿنٔزش اٿَ ر٬ٞ ڃلظڄٚطو ڃن ٯَْ ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ 92 ڃلڄي كْٔن حٿٌىزِ،حٿظٴَْٔ ًحٿڄٴًَٔڅ ، حٿنخَٗ :ڃټظزش ًىزش، حٿ٤ز٬ش:ؽ1 ،ٙ40 93ؽ حٿٍِٻِ٘، ريٍ حٿيّن. حٿزَىخڅ ٳِ ٫ڀٌځ حٿٸَآڅ. طلٸْٶ ڃلڄي أرٌ حٿٴ٠پ ارَحىْڂ. ١21 .رًَْص: ىحٍ حٿڄ٬َٳش، 1391ىـ ؽ2 ٙ175 94ڃلڄي رن أكڄي رن ؿُِ حٿټڀزِ أرٌ حٿٸخٓڂ، حٽطٔيْپ ٿ٬ڀٌځ حٿظنِّپ، حٿڄلٸٶ: ڃلڄي ٓخٿڂ ىخٗڂ; حٿنخَٗ: ىحٍ حٿټظذ حٿ٬ڀڄْش ،ؽ1 ٙ406 95حٿٍِٻِ٘، ريٍ حٿيّن. حٿزَىخڅ ٳِ ٫ڀٌځ حٿٸَآڅ. طلٸْٶ ڃلڄي أرٌ حٿٴ٠پ ارَحىْڂ. ١21 .رًَْص: ىحٍ حٿڄ٬َٳش، 1391ىـ، ؽ2 ٙ201
عدد الصفحات ٤٨