- ٜٔٔ - الفصل الرابع: التصوٌر البٌانً: المبحث الأول: التشبٌه ٴََٕځُىيُ خڀْٵُِٔيَوَِْ ؛ ٴَةِوًُٖ ؤَؤَِ٣ُ خڀْفَىٖصٔ ، وَؤَ٬ِځًَ خڀْفَىٖصٔ ، وَٴَىِٸًَُ ٬َُُِٖ خڀُٖلِمَهِ ، وَڄٔىًُِ ظَٵَفُُٖ ؤَوِهَدَُ خڀْفَىٖصٔ "(ٔ). ڄه ٤ُخجٷ خڀسُدن خڀىسىٌ ظٝىَُ خڀٱُسُدض زدلمحٕىٔدض؛ ٤م٭ّد بُ ظٹَُر خڀٝىَ بلى خْٴهدڂ، ٴدڀُٔىپ َٝٳ ٌدٌىد ُ٘حًد ڄه و٭ُڃ ؤٌٿ خنٛىٓص، لُػ زنٌ ؤنّ بُ خنٛىص ڄدجص يَـص، وٖ َ٭ني ٌٍخ لُٝ يَـدتهد؛ بٌ ڀُٓ ٌىدٺ ڄد َىٵٍ خڀَّديش(ٕ)، بٍ َى٠ك ڄٕدٴص ڄد زنٌ ټٿ يَـعنٌ زإوً ټمد زنٌ خڀٕمدء وخَْٞ، ټد٘ٵًد زٍڀٻ ٬ه ٬٩ُڃ وځٷ خنٛىص، ؤ٭ص ڄٕدلعهد، ٴعځٻ خنٕٞدٴص خڀٙدٔ٭ص ڀُٕط بٖ ټمد زنٌ خڀًَـعنٌ ٴٹ٣! وَىٍٜ ؤڄعً بُ و٥سص خڀىيخ٪ ن١ٍَّّخ : "خڀٕٖىَصُ خؼْىَد ٬َََُٙ َ٘هُِّخ ، ڄٔىِهَد ؤََِزَ٭َص لُُُڂْ ، ؼَٗ غ ڄُعَىَخڀَُٔدضْ : ٌُو خڀْٹَ٭ًَِشٔ وٌَُو خڀْمَفٖصٔ وَخڀْمُمَُٖڂُ وَََـَرُ ڄُ١ََُ خڀٌٍَّٔ زَُِهَ ـُمَديَي وََ٘٭ِسَدنَ ، ؤٌَٗ َ٘هٍُِ ٌَ ٍَخ ؟ ٸُځْىَد : خڀځًَُّ ؤَََُىڀًُُ ؤَ٬ِځَڃُ ، ٴََٕٽَطَ لَعًٖ ٨َىَىٖد ؤَوًُٖ ََُٕمًُٚٔ زِٱَُُِِ خِٔمًٔٔ ، ٸَدپَ : ؤَڀََُِٓ ٌَخ خڀْمَفٖصٔ ؟ ٸُځْىَد : زَځًَ ، ٸَدپَ : ؤٌَٗ زَځًَٕ ٌٍََخ ؟ ٸُځْىَد : خڀځًَُّ ؤَََُىڀًُُ ؤَ٬ِځَڃُ ، ٴََٕٽَطَ لَعًٖ ٨َىَىٖد ؤَوًُٖ ََُُٕٔمًُٚٔ زِٱَُُِِ خِٔمًٔٔ ، ٸَدپَ : ؤَڀََُِٓ خڀْسَځًَْشَ ؟ ٸُځْىَد : زَځًَ ، ٸَدپَ : ٴَإٌَٗ ََىِڂٍ ٌٍََخ ؟ ٸُځْىَد : خڀځًَُّ ؤَََُىڀًُُ ؤَ٬ِځَڃُ ، ٴََٕٽَطَ لَعًٖ ٨َىَىٖد ؤَوًُٖ ََُُٕٔمًُٚٔ زِٱَُُِِ خِٔمًٔٔ ، ٸَدپَ : ؤَڀََُِٓ ََىِڂَ خڀىٖمُِِ ؟ ٸُځْىَد : زَځًَ ، ٸَدپَ : ٴَةِنَّ ئڄَدءَټُڃِ وَؤَڄِىَخڀَٽُڃِ - ٸَدپَ ڄُمَمًْٖ : وَؤَلِِٕسًُُ ٸَدپَ - وَؤَ٬َُِخ٠َٽُڃِ ٬َځَُِٽُڃِ لََُخڂْ ، ټَمُُِڄَصٔ ََىِڄٔٽُڃِ ٌٍََخ ، ٴٍٔ زَځًَٔټُڃِ ٌٍََخ ، ٴٍٔ َ٘هُِِټُڃِ ٌٍََخ "(ٖ). ٘إن خڀًڄدء وخْڄىخپ وخْ٬ُخٞ ٬٩ُڃ بُ خٔٔٗڂ، ونٞد ټدوط خنٛدٌځُص ظٕعسُك ٌٍي خُْ٘دء، لُػ ٖ لُڄص نٟد ٬ىًٌڃ ؤَخي خڀىبي ؤن َسنٌ ٬٩ڃ ٘إنهد، وو٥ىَش خڀع٭ُٞ نٟد زٕٵٻ ؤو ٔځر ؤو خوعهدٺ، ٴٕځٻ ؤٔځىذ خڀعٙسًُ؛ ڀُٹَُ ٌٍي خنٜٹدجٷ بُ وٵىٔهڃ، ؤَُىهد بُ ٬ٹىنٟڃ ، ٴٹً ٘سً لُڄص خڀًڄدء وخْڄىخپ وخْ٬ُخٞ نُُڄص َىڂ خڀىمُ بُ ٘هُ خنٜؿ بُ خڀسځً خنُٜخڂ: ڄٽص؛ وٌڀٻ ْنهڃ ټدوىخ َ٭٩مىن ٌٍي خْڄىَ ؤً٘ ظ٭٩ُڃ، ټمد ټدوط لُڄعهد ڄعإٜځص بُ وٵىٔهڃ، ڄعُٔىص ٬ىًٌڃ، َٹىپ خزه لفُ : (ٔ) زدذ ٸىڀً ظ٭دلى: ﭽ ﭬ ﭭ ﭮ ﭯ ﭼ : ٖٕٗٚ. (ٕ) َى٩ُ: ٴعك خڀسدٌَ: ٚٔ/ٓٔٗ. (ٖ) زدذ ٸىڀً ظ٭دلى: ﭽ ﭙ ﭚ ﭛ ﭜ ﭝ ﭞ ﭟ ﭼ : 7447.
عدد الصفحات ١٩٣- ٕٜٔ - الفصل الرابع: التصوٌر البٌانً: المبحث الأول: التشبٌه ((وڄىد٢ خڀعٙسًُ بُ ٸىڀً : ( ټمُڄص َىڄٽڃ) وڄد ز٭ًي ٨هىَي ٬ىً خڀٕدڄ٭نٌ؛ ْنّ نُٓنً خڀسځً وخڀٙ هُ وخڀُىڂ ټدن ؼدزعّد بُ وٵىٔهڃ، ڄٹَُ٘خ ٬ىًٌڃ، نِٗٲ خْوٵٓ وخْڄىخپ وخْ٬ُخٞ، ٴٽدوىخ بُ خنٛدٌځُص َٕعسُمىنهد، ٴ٥ُؤ خڀُٙ٪ ٬ځُهڃ زإّن نُٓنً يڂ خنٕٞځڃ وڄدڀً و٬ُ٠ً ؤ٬٩ڃ ڄه نُٓنً خڀسځً وخڀٙهُ وخڀُىڂ، ٴٗ َُي ټىن خنٞٙسً زً ؤوٵٟ ڄُظسص ڄه خنٞٙسً؛ ْنّ خنٝ٥دذ بن٧د وٸ٫ زدڀىٕسص نٞد خ٬عديي خنٞىد٤سىن ٸسٿ ظٹَُُ خڀُٙ٪))(ٔ). ونًٓغ ٬دجٙص -َ٠ٍ خلله ٬ىهد- ٬ه ؤودْ ٔإڀىخ خڀىبي ٬ه خڀٽهٓدن، ٴٹدپ : " بِوٖهُڃِ ڀَُُِٕىخ زٍَِِٙء " ٴٹدڀىخ: َد َٔىپ خلله: بنهڃ ن٪ًؼىن زدڀٍٙء َٽىن لٹًّد؟ ٴٹدپ خڀىبي : "ظٔځْٻَ خڀْٽَځٔمَصُ ڄٔهِ خڀْمَٷٚ ، ََىِ٥َٵُهَد خڀْفِىٍٚٗ ، ٴَُُٹَُِٸٌَُُٔد ٴٍٔ ؤٌُُنٔ وَڀًُٔٚٔ ټَٹَُِٸََُشٔ خڀًٖـَدـَصٔ ، ٴََُىِځٔ٥ُىنَ ٴًُٔٔ ؤَټْؽََُ ڄٔهِ ڄٔدجَصٔ ټٍَْزَصٕ "(ٕ). ٸدپ خزه خْؼنً: ((خڀٹُٗ : ظُيًَٺ خڀٽٗڂ بُ ؤٌن خنٞىد٤ر لتى َٵهمً، وٸُٓ خڀًـدـص : ٜىتهد بٌخ ٸ٥ّ٭عً، َٹدپ : ٸُٓض ظٹُٓ ٸُ٘خ وٸَُُّخ، ٴةن َييظً ٸځط : ٸُٸُض ٸُٸُش))(ٖ). خڀىبي َٙسً بڀٹدء ټٗڂ خنٛني بُ ؤٌن وڀًُ، وٌى خڀٽدٌه، وؤ٤ځٷ ٬ځًُ وڀُ٘د؛ ڀٽىوً َىخڀًُ(ٗ)، َٙسً ٌٍي خڀٝىَش زٝىَش ٸُٸُش خڀًـدـص، وٌى ٜىتهد ڄُييّخ، ٸدپ خنٝ٥دبي : ((وخنٞ٭نى ؤنّ خنٛني بٌخ ؤڀٹً خڀٽځمص ڀىڀًُ ظٕ دڄ٫ ٜد خڀُٙد٤نٌ، ٴعىدٸځىٌد ټمد بٌخ ٜىظط خڀًـدـص، ٴٕم٭هد خڀًـدؾ ٴفدوزعهد))(٘). ٴىـً خڀٙسً: ٌى خنٛځسص وخڀٵى٠ً لدپ ظىدٸٿ وّّ خڀٕمدء. وَاټً ٌٍخ ٸىڀً: (ٴُىځ٥ىن ٴًُ ؤټؽُ ڄه ڄدجص ټٍزص)، ٴٹىڀً: (ن٫ځ٥ىن) زدنٛم٫ َٙنً بلى ؤوً ڀُٓ خڀٽدٌه ولًي خڀٌٍ ن٫ځ٣، زٿ َٽىن ٌڀٻ نّ٭دووص ٰنًي. وٸً َوي ٌٍخ خنًَٜػ بُ خڀسىدٌَ زُوخَص ؤوُي ٘سً ٴُهد خڀىبي ټٗڂ خنٛني زٹُ خڀٹدَوَش، َٹىپ :"خنَٞٗ جٔٽَصُ ظَعَمًَٖغُ ٴٍٔ خڀْ٭َىَدنٔ -وَخڀْ٭َىَدنُ خڀْٱَمَدڂُ - زِدَْ ڄُِِ ََٽُىنُ ٴٍٔ (ٔ) ٴعك خڀسدٌَ: ٔ/ٕٔٛ. (ٕ) زدذ ٸُخءش خڀٵدـُ وخنٞىدٴٷ وؤٜىختهڃ وظٗوتهڃ ٖ نْدوِ لىدـٌُڃ: ٔٙ٘ٚ. (ٖ) خڀىهدَص بُ َُٰر خنًَٜػ وخْؼُ: ٕٗٚ. (ٗ) َى٩ُ: ٴعك خڀسدٌَ: ٖٔ/ٜ٘ٔ. (٘) ؤ٬ٗڂ خنًَٜػ: ٖ/ٕٕٛٔ.
عدد الصفحات ١٩٤- ٖٜٔ - الفصل الرابع: التصوٌر البٌانً: المبحث الأول: التشبٌه خَْ َِِٞ ، ٴَعَِٕمَ٫ُ خڀَُٖٙد٤ٔنٌُ خڀْٽَځٔمَصَ ، ٴَعَٹٌَُُٗد ٴٍٔ ؤٌُُنٔ خڀْٽَدٌٔهِ ، ټَمَد ظُٹَُٗ خڀْٹَدَُوََشُ ، ٴًَََُُِّونَ ڄَ٭َهَد ڄٔدجَصَ ټٍَٔزَصٕ "(ٔ). ٸدپ خزه لفُ: ((ُ٘لىي ٬ځً ؤنّ ڄ٭ىدي ټمد َٕم٫ ٜىض خڀّـدـص بٌخ لځّط ٬ځً ٍ٘ء ؤو ؤڀٹٍ ٴُهد ٍ٘ء))، وڄه خنٞ٭ځىڂ ؤنّ خڀّـدـص بٌخ وٸ٭ط ٬ځً ٍ٘ء ؤو ؤو ؤڀٹٍ ٴُهد ٍ٘ء ًَٜ ڄىهد ٜىض ن٩ٍء ڄُييّ خ. ٴدڀٝىض خنٝدَؾ ڄه خڀٹدَوَش بٌخ ؤڀٹٍ ٴُهد ٍ٘ء، وٸُٸُش خڀًـدـص لٽدَص ڀعىدٸٿ خڀُٙد٤نٌ وّّ خڀٕمدء خڀٌٍ َ١ُٵىن ٬ځًُ ڄدجص ټٍزص ؤو ًََّون. وَٝٳ ن٠ٍء ـهىڃ َىڂ خڀٹُدڄص، ٴُٹىپ : "ؼُڃٖ َُاِظًَ زِفَهَىٖڃَ ظُ٭َُُِٞ ټَإَوٖهَد ََُٔخذْ ، ٴَُُٹَدپُ ڀٔځَُْهُىئ : ڄَد ټُىِعُڃِ ظَ٭ِسًُُونَ ؟ ٸَدڀُىخ : ټُىٖد وَ٭ِسًُُ ٬َََُُِّ خزِه خڀځًَّٔ ، ٴَُُٹَدپُ : ټٍََزِعُڃِ ، ڀَڃِ ََٽُهِ ڀٔځَّ ًٔ َٜدلٔسَص وَٖ وَڀًَْ ، ٴَمَد ظًَُُُِونَ ؟ ٸَدڀُىخ : وًَُُُِ ؤَنْ ظَِٕٹَُٔىَد ، ٴَُُٹَدپُ : خَُِ٘زُىخ . ٴََُعََٕدٸَ٥ُىنَ ٴٍٔ ـَهَىٖ ڃَ، ؼُڃٖ َُٹَدپُ ڀٔځىَٖٝدََي : ڄَد ټُىِعُڃِ ظَ٭ِسًُُونَ ؟ ٴََُٹُىڀُىنَ : ټُىٖد وَ٭ِسًُُ خڀْمَُِٕكَ خزِهَ خڀځًَّٔ ، ٴَُُٹَدپُ : ټٍََزِعُڃِ ، ڀَڃِ ََٽُهِ ڀٔځًَّٔ َٜدلٔسَص وَٖ وَڀًَْ ، ٴَمَد ظًَُُُِونَ ؟ ٴََُٹُىڀُىنَ : وًَُُُِ ؤَنْ ظَِٕٹَُٔىَد ، ٴَُُٹَدپُ : خَُِ٘زُىخ . ٴََُعََٕدٸَ٥ُىنَ ٴٍٔ ـَهَىٖڃَ ، لَعًٖ ََسِٹًَ ڄَهِ ټَدنَ ََ٭ِسًُُ خڀځًََّ ڄٔهِ زٍَُّ ؤَوِ ٴَدـٍُِ .."(ٕ). لنٌ ظسځٯ خڀٹځىذ خنٜىدـُ، وظٱٛ زدڀًڄى٪ خلمحدـُ، وبُ خڀُىڂ خڀٌُُر، َىڂ خڀ٭ُٞ ٬ځً خلله، خنٝىٲ ن٬ٓ خڀٹځىذ، ٴٗ ظًٌَ بلى ؤَه خنٞٝنً؟ َاظً نَهىڃ ٴع٭ُٞ ټإنهد ُٔخذ، ؤٌ ٴُق َٱًٙ خڀٹځىذ لنٌ ظُي ٌڀٻ خڀُٕخذ وخنٜدپ ٌٍي، ڀٽه خْڄُ ڀُٓ ټٍڀٻ ٴمد ٌى بٖ ؤن َٕإڀىن: (ڄد ټىعڃ ظ٭سًون؟) بوًٓ ٬ىُٝ خنٞٵدـإش خنٜد٠ُ بُ ؤٌىخپ ٌڀٻ خڀُىڂ، ڀٹً َؤوخ ُٔخزّد ٴٵُلىخ زً ٴةٌخ ٌى ٬ٍخذ ؤڀُڃ، ڀٹً ؤٔهڃ ٌٍخ خڀعٙسًُ بُ خڀعىٽُٿ ٜڃ، وَِديش ٬ٍخٜڃ ٬ٍخزد، وټٍخ خڀعٌُُر ڄه لدپ خڀٽدٴَُه بُ ٌڀٻ خڀُىڂ وڄأنٟڃ، ڄد بن ؤڄىىخ لتى ٴدـإتهڃ خڀىدَ ٴعٕدٸ٥ىخ ٴُهد. (ٔ) َوخي خڀسىدٌَ: ټعدذ زًء خنٝځٷ: زدذ ٜٵص بزځُٓ وـىىيي: ٕٖٛٛ. (ٕ) زدذ ٸىڀً ظ٭دلى: ﭽ ﭙ ﭚ ﭛ ﭜ ﭝ ﭞ ﭟ ﭼ: ٜٖٗٚ.
عدد الصفحات ١٩٥- ٜٗٔ - الفصل الرابع: التصوٌر البٌانً: المبحث الأول: التشبٌه ڀٹً ټدن ٬ىُٝ خنٞٵدـإش ٬ٍخزّد ٴىٶ خڀ٭ٍخذ، وٌى َعٽَُ بُ ٌٍي خنٞٙدًٌ ظىٽًُٗ زدڀٽدٴَُه، خو٩ُ ٸىڀً ظ٭دلى: ﭽ ﮃ ﮄ ﮅ ﮆ ﮇ ﮈﮉ ﮊ ﮋ ﮌ ﮍ ﮎ ﭼ {خڀّڄُ: ٔٚ} .ٸدپ خزه ٬د٘ىَ: ((ټدوط ڄٱځٹص؛ ڀعٵعك بُ وـىٌهڃ لنٌ ن٠ُحهڃ ٴفإش؛ تهىًَٗ وَ٬سّد ))(ٔ). وڄه ڄٙدًٌ ٌڀٻ خڀُىڂ خنُٞوَ ٬ځً خڀُٝخ٢، وخڀىدْ ٴًُ ٬ځً ڄُخظر، َٽٙٳ ٬ه ٌڀٻ خنٜسُر ، ٴُٹىپ : " خنُٞ اِڄٔهُ ٬َځَُِهَد ټَدڀ٥َُِّٲٔ ، وَټَدڀْسَُِٶِ ، وَټَدڀَُٚكِ ، وَټَإَـَدؤًَِ خڀْىَُِٿِ ، وَخڀُٚټَدذِ ٴَىَدؾٍ ڄَُٕځَّڃْ وَوَدؾٍ ڄَىًُِوْٖ وَڄَٽًُْوْْ ٴٍٔ وَدَِ ـَهَىٖڃَ لَعًٖ ََمُُٖ آؤٌُُُڃِ َُِٕمَرُ َٔمِسّد "(ٕ). ٌٍي ؤلىخپ خنٞدََه ٬ځً خڀُٝخ٢، َسًؤ زٍټُ ڄُخظر خڀىدـنٌ زًءًخ زدْ٬ځً ٴدْينى، ٴؽمص ڄه ن٬ُ بُ ُٔ٬ص ڄعىدٌُص ټ٥ُٲ خڀ٭نٌ، وآوُون ټدڀّّٶ، بٍ ټدڀَُك، بٍ ټُٕخ٪ خنُٝٿ وخڀُټدذ، وٌٍي خڀُٕ٬ص وخڀس٣ء ٜىَش ن٣دؼځص نًٞي خُٔٔخ٪ وخڀس٣ء بُ ٬مٿ خنٝنًخض، ٴٽځمد ټدن خنٞاڄه ؤټؽُ بُٔخ٬ّد بلى خڀٹُزدض ټدن ؤټؽُ ُٔ٬ص بُ خنُٞوَ ٬ځً خڀُٝخ٢. نٞد ټدوىخ بُ خڀًوُد َٕدَ٬ىن بُ خنٝنًخض ٸسٿ ؤن َٕسٹهڃ ٰنًٌڃ، ټدوىخ بُ خِوُش ٌڃ خڀٕدزٹى ن، ڀٹً لُٜىخ بُ خڀًوُد ؤن َسع٭ًوخ ټٿ خڀس٭ً ٬ه خٖوٱمدْ بُ خڀٙهىخض وخڀځٍخض خلمحُڄص، ٴإز٭ًٌڃ خلله زُن٘عً ٬ه خڀىدَ ؤن ظٱٙدٌڃ لُػ خنٞعٕدٸ٥ىن، ٴدنٞدَٓون ٬ځً خڀُٝخ٢ ٬ځً ؼٗؼص ؤلىخپ(ٖ): ٴَُٷ َىفى وَٕځڃ ٴٗ ٍ٘ء َځمٷ زً، وٴَُٷ ٌدڀٻ ڄًٴى٪ بلى ـهىڃ، وڄد زنٌ ٌخ وٌخٺ خنٞىًوٖ وٌى ٬ځً ڄُخظر. وؤڄد ٬عٹدء خڀُن٘ه خڀٍَه ن٫ُـىن ڄه خڀىدَ زٙٵد٬ص ؤَلڃ خڀُخن٘نٌ، ٴُمٽٍ لدنٟڃ خڀىبي ٴُٹىپ: " ٴََُِٙٵَ٫ُ خڀىٖسُِٗىنَ وَخنَٞٗ جٔٽَصُ وَخڀْمُاِڄٔىُىنَ ، ٴََُٹُىپُ خڀْفَسٖدَُ : زَٹَُٔطِ َ٘ٵَد٬َعٍٔ ، (ٔ) ظٵٕنً خڀعمَُُ وخڀعىىَُ: ٕٗ/ٜٙ. (ٕ) زدذ ٸىڀً ظ٭دلى: ﭽ ﭙ ﭚ ﭛ ﭜ ﭝ ﭞ ﭟ ﭼ: ٜٖٗٚ. (ٖ) َى٩ُ: ٜفص خڀىٵىْ: ٕ/ٜٔ.
عدد الصفحات ١٩٦- ٜ٘ٔ - الفصل الرابع: التصوٌر البٌانً: المبحث الأول: التشبٌه ٴََُٹْسُِٟ ٸَسِ١َصً ڄٔهِ خڀىٖدَِ ، ٴَُُىُِِؾُ ؤَٸْىَخڄّد ٸًَِ خڄِعُمُٔٙىخ ، ٴَُُځْٹَىِنَ ٴٍٔ وَهٍَُ زِإَٴْىَخئ خڀْفَىٖصٔ ، َُٹَدپُ ڀًَُ : ڄَدءُ خڀْمََُدشٔ ، ٴََُىِسُعُىنَ ٴٍٔ لَدٴَعًَُِٔ ټَمَد ظَىِسُطُ خڀْمٔسٖصُ ٴٍٔ لَمُٔٿِ خڀُِٕٖٿِ ، ٸًَِ ََؤََِعُمُىٌَد بِڀًَ ـَدوِرِ خڀٖٝىَُِشٔ وَبِڀًَ ـَدوِرِ خڀٖٙفََُشٔ ، ٴَمَد ټَدنَ بِڀًَ خڀٖٙمِِٓ ڄٔىِهَد ټَدنَ ؤَوِ١ََُ ، وَڄَد ټَدنَ ڄٔىِهَد بِڀًَ خڀ٩ِّٿِّ ټَدنَ ؤَزََُِٟ ، ٴََُىُُِـُىنَ ټَإَوٖهُڃُ خڀځُّاِڀُاُ "(ٔ). ـدء خڀعٙسًُ وخٜٵًد لدپ خڀٵدجَّه زٙ ٵد٬ص خلله ، لُػ ظٝسك ؤـٕدڄهڃ خلمحعُٸص ڄه خڀىدَ وټإنهد وسدض ٤ٌُ ڄعٵعك، وټٿ ٌڀٻ بُ ٜىَش َُٔ٭ص، لُػ َٙسً وسدض ظځٻ خْـٕدي خنٞ٭ٍزص ز٭ً بيودنٟد ڄدء خنُٜدش ټمد ظىسط خنٜسص بُ نُ٘ٿ خڀُٕٿ، وٌى ڄد ن٪مځً خڀُٕٿ ڄه ٰؽدء ؤو ٤نٌ(ٕ)، وٌٍخ خڀعٙسًُ ڄع٭ًي، لُػ بنّ وـً خڀٙسً ٴًُ ـدء ڄع٭ًيّخ، ٴدڀعٙسًُ ټدن بُ ُٔ٬ص خڀىسدض، و٤ُخوظً ولٕىً(ٖ). وبُ ٸىڀً: (ٴمد ټدن بلى خڀٙمٓ ڄىهد ټدن ؤو١ُ، وڄد ټدن ڄىهد بلى خڀ٩ٿ ټدن ؤزُٟ) ((ظىسًُ ٬ځً ؤنّ ڄد َٽىن بلى خنٛهص خڀ ظځٍ خنٛىص َٕسٷ بڀًُ خڀسُدٞ خنٕٞعمٕه، وڄد َٽىن ڄىهڃ بلى ـهص خڀىدَ َعإوُ خڀىٝى٪ ٬ىً، ٴُسٹً ؤُٜٵُ وؤوُ١ُ بلى ؤن َعٗلٷ خڀسُدٞ، وَٕعىٌ خنٜٕه وخڀىىَ، وو١دَش خڀى٭ُڃ ٬ځُهڃ))(ٗ). وؤڄد ٜىَتهڃ ز٭ً خنُٝوؾ ڄه ڄدء خنُٜدش ڀًُوځىخ خنٛىص ٴٽإنهڃ خڀځاڀا نٞ٭دوّ د، وٜٵدءً، وزُد٠ّد، وبُ٘خٸًد، وـدء خڀعٙسًُ زـ (ټإن) ڀځعإټًُ. وبُ وٜٳ خنٝىخَؾ َٹىپ " :بِنَّ ڄٔهِ ٠ٔحْ١ٔ ث ٌٍََخ ٸَ ىِڄّد ََٹَُْ ئونَ خڀْٹُُِآنَ ٖ َُفَدوُِِ لَىَدـٌَُُِڃِ ، ََمُُِٸُىنَ ڄٔهِ خِِٔٔٗ ڂِ ڄُُُوٶَ خڀٕٖهِڃِ ڄٔهِ خڀُٖڄُٖٔصٔ ، ََٹْعُځُىنَ ؤٌَِٿَ خِِٔٔٗڂِ وًََََ٬ُىنَ ؤٌَِٿَ خَْ وِؼَدنٔ ، ڀَحٔهِ ؤَيََِټْعُهُ ڃِ ْٸْعُځَىٖهُڃِ ٸَعِٿَ ٬َ دي"(٘). (ٔ)زدذ ٸىڀً ظ٭دلى: ﭽ ﭙ ﭚ ﭛ ﭜ ﭝ ﭞ ﭟ ﭼ: ٜٖٗٚ. (ٕ) َى٩ُ: ٬مًش خڀٹدٌَ: ٔ/ٕ٘ٚ. (ٖ) َى٩ُ: ٬مًش خڀٹدٌَ: ٕ٘/ٜٓٔ، ٴعك خڀسدٌَ ٖزه َـر: ٔ/ٜٛ. (ٗ) ٴعك خڀسدٌَ: ٘ٔ/ٗ٘ٔ. (٘) زدذ ٸىڀً ظ٭دلى: ﭽ ﯤ ﯥ ﯦ ﯧ ﭼ: ٕٖٗٚ.
عدد الصفحات ١٩٧- ٜٙٔ - الفصل الرابع: التصوٌر البٌانً: المبحث الأول: التشبٌه ٴٵٍ ڄٹدڄدض خڀىٜٳ ٖزً ڀځٝىَش خڀسُدوُص ؤن ظٽىن لد٠ُش ټد٘ٵص ڀځٱدڄٟ، ڄٹُزص ڀځس٭ًُ، وٌٍخ خڀىٛ َ٭ً ټٙدٴًد نٞىهؿ خنٝىخَؾ، وٸً ـدء خڀعٙسًُ ټإزُِ خڀىٔدجٿ خنٕٞع٭مځص بُ ٌٍخ خڀٽٙٓدٲ، خو٩ُ بُ ٸىڀً : (ن٬ُٸىن ڄه خٔٔٗڂ ڄُوٶ خڀٕهڃ ڄه خڀُڄُص) َٝىَ خڀسُدن خڀىسىٌ بُ ٌٍخ خنٞٹ٥٫ ڄًي خٔعمٕدٺ خنٝىخَؾ زدڀًَه، ٴهڃ ڄ٫ ټؽُش ٬سديتهڃ ڀٽىهڃ َُٔ٭ى خنُٝوؾ ڄه خڀًَه ټمد ؤنهڃ َُٔ٭ى خڀًوىپ ٴًُ يون ؤن َعمٕٽىخ ڄىً زٍٙء، نٕدڄّد ټدڀٕهڃ خڀٌٍ وُؾ ڄه خڀُڄُص ز٭ً بٜدزعً نٟد يون ؤن َ٭ځٷ زٍٙء ڄه ٴُؼهد ويڄهد، وٌٍخ ڄه خڀعٙسًُ خڀسځُٯ، ٴٹً لٍٴط خْيخش وـً خڀٙسً ڄىً. وظٽمه زٰٗص خڀعٙسًُ خڀسځُٯ بُ ي٬ىي خنٓدي خڀ٥ُٴنٌ : خنٞٙسً وخنٞٙسً زً، لتى َٝنًخن وټإنهمد ٍ٘ء وخلً. ونٖص ظٙسًُ زځُٯ ؤَ١ّد، وٌى ٸىڀً ( :ْٸعځىهڃ ٸعٿ ٬دي) ظى٬ًٌڃ زإن َهځٽهڃ بٌٗٺ ٬دي، وڀُٓ خنُٞخي ټٝىَش خڀٹعٿ وٵًٕ وبن٧د ِٖڄً وٌى خٌٔٗٺ، ٴٵًُ ټىدَص، ؤُإبٌ خنًَٜػ ٬ىهد(ٔ). ون٣د ـدء ٬ځً ٜىَش خڀعٙسًُ خڀسځُٯ ٸىڀً " :خڀٖٝىِڂُ ـُىٖص "(ٕ). ٌٍخ خڀعٙسًُ ڄه زًخج٫ ظٙسُهدظً ، ٴٵًُ ظٙسًُ خنٞ٭ٹىپ زدلمحٕىْ، لُػ ٘سً خڀُٝدڂ زدنُٛىٓص ، وٌٍ : خڀًَ٪، وټٿ ڄد وٸً (ٖ)، ٴدڀُٝدڂ َٹٍ ٜدلسً ڄه خڀىٸى٪ بُ خڀٙهىخض، ون٣د َاټً ٌٍخ خنٞ٭نى ٸىڀً :" ََد ڄَ٭ََُِٙ خڀٖٙسَدذِ ڄَهِ خِٔعَ٥َد٪َ ڄٔىِٽُڃِ خڀْسَدءَشَ ٴَځَُْعََّوٖؾِ وَڄَهِ ڀَڃِ ََِٕعَ٥ٔ٫ِ ٴَ٭َځًَُِٔ زِدڀٖٝىِڂِ ٴَةِوًُٖ ڀًَُ وِـَدء "(ٗ). وڄه ڄ٭دني ظٙسًُ خڀٝىڂ زدنُٛىٓص ؤوً وٸدَص ڄه خڀىدَ(٘). (ٔ) َى٩ُ: ٚ ٕٕٔڄه ٌٍخ خڀسمػ. (ٕ) زدذ ٸىڀً ظ٭دلى: ﭽ ﯱ ﯲ ﯳ ﯴ ﯵﯶ ﭼ : ٕٜٗٚ. (ٖ) َى٩ُ: ڀٕدن خڀ٭ُذ: ٕ/ٖٚٛ (ـىه). (ٗ) َوخي خڀسىدٌَ، ټعدذ خڀىٽدق: زدذ ٸىڀً " :ڄه خٔع٥د٪ ڄىٽڃ خڀسدءشٴځُعّوؾ ٴةوً ؤٰٟ ڀځسُٝ وؤلٝه ڀځٵُؾ": ٘ٙٓ٘. (٘) َى٩ُ: ٴعك خڀسدٌَ: ٘/ٕٕٔ.
عدد الصفحات ١٩٨- ٜٚٔ - الفصل الرابع: التصوٌر البٌانً: المبحث الأول: التشبٌه ٌٍخ خنًَٜػ َُٔڃ ٜىَش خنٕٞځڃ وټإوً بُ ٔدلص لُذ يخجمص، ٴهى َعًَ٪ زدڀٝىڂ ڀُٹًُ ڄه ٔهدڂ خڀٙهىخض خنٞىٝسص ٬ځًُ ٌخض خڀُمنٌ وٌخض خڀٙمدپ، نٕدڄّد ټمد َځسٓ خنٞٹدظٿ خڀًَ٪ ڀُعٹٍ ٔهدڂ خڀ٭ًو خڀ٥دجٙص وٌفمدظً خنٞسدٰعص. وخڀعٙسًُ خڀسځُٯ خڀٹدجڃ ٬ځً خنٓدي خڀ٥ُٴنٌ َعٕڃ زدڀُٕ٬ص، ټمد ؤوً ٍَٙ زعىلً ٤ُبُ خڀٝىَش: خنٞٙسً وخنٞٙسً زً، وَٹىي خڀعىُٿ بلى ((ظٝىَ: خڀٝىڂ ـُىٓص، وخنُٛىٓص ٜىڂ، لُػ َعسديپ خڀ٥ُٴدن خنٞدٌُص ز٭ً ؤن َع٭دوٹد، ٴُمًغ ڄد ًَ٬ً بُ خڀىٹً زدڀعمدٌٍ، وبُ ٌٍخ خْٔځىذ خڀٌٍ ٌى ظٙسًُ زځُٯ، ظٽؽُٳ نٛمدپ خڀعٝىَُ َىخټر ٜمص خڀٵٽُش وٖ َ٥ٱً ٬ځُهد؛ ْنّ خنٞٹًٝ َِديش خڀعُُٰر))(ٔ). انزشجُّ انزًضُهٍ: ـُي وٗٲ زنٌ خڀسُٰٗنٌ بُ ظٙسًُ خڀعمؽُٿ (ٕ)، ڀٽه خڀٌٍ خٔعٹُ ٬ځًُ َؤٌ خڀسُٰٗنٌ ڄه ز٭ً ٌى ڄد ٌٌر بڀًُ خنٝ٥ُر خڀٹّوَني، وٌى ڄد ټدن وـً خڀٙسً ٴًُ ٜىَش لُٕص ؤو ٬ٹځُص ڄىعّ٬ص ڄه ؤُ٘دء ڄع٭ًيش(ٖ). وٸً ـځًّ ٬سًخڀٹدٌُ زٗ ٰص ٌٍخ خْٔځىذ ٴٹدپ: ((وخ٬ځڃ ؤنّ ن٣د خظٵٷ ٬ځًُ خڀ٭ٹٗء ؤنّ (خڀعمؽُٿ) بٌخ ـدء بُ ؤ٬ٹدذ خنٞ٭دني، ؤو زُِض ٌٍ زدوعٝدَ بُ ڄ٭ُ٠ً، ووٹځط ٬ه ٜىٌَد خْٜځُص بلى ٜىَظً ټٕدٌد ؤزٓهص، وټٕسهد ڄىٹسص، وَٴ٫ ڄه ؤٸًخٌَد، و٘رٓ ڄه ودٌَد، و٠د٬ٳ ڄه ٸىخٌد بُ نَُٓٻ خڀىٵىْ نٟد، وي٬ د خڀٹځىذ بڀُهد، وخٔعؽدَ نٟد ڄه ؤٸدٍٜ خْٴحًش ٜسدزص وټځٵًد، وٸُٕ خڀ٥سد٪ ٬ځً ؤن ظ٭٥ُهد ن١سص و٘ٱٵًد ))(ٗ). وٸً نُػ ٬سًخڀٹدٌُ بُ ڄ٭ُٞ ب٘ديظً زدڀعمؽُٿ ؤٔسدذ ظإؼنًي ٴٹدپ: ((ٴدنٞ٭نى بٌخ ؤظدٺ ن٣ؽٗ ٴهى بُ خْټؽُ َىفځٍ ڀٻ ز٭ً ؤن ن٪ىـٻ بلى ٤ځسً زدڀٵٽُش، ونَُٓٻ (ٔ) خڀٝىَش خڀٵىُص بُ خنًَٜػ خڀىسىٌ: ٔٚٔ. (ٕ) َى٩ُ: ؤُٔخَ خڀسٰٗص: ٜٓ ، خنٞٵعدق: ٘٘ٗ. (ٖ) َى٩ُ: خَٔ١دق: ٕٓٚ. (ٗ) ؤُٔخَ خڀسٰٗص: ٘ٔٔ.
عدد الصفحات ١٩٩- ٜٛٔ - الفصل الرابع: التصوٌر البٌانً: المبحث الأول: التشبٌه خنٝد٤ُ ڀً، وخنٟمص بُ ٤ځسً، وڄد ټدن ڄىً ؤڀ٥ٳ ټدن خڄعىد٬ً ٬ځُٻ ؤټؽُ، وبزدئي ؤ٨هُ، وخلعفدزً ؤً٘، وڄه خنُٞټىِ بُ خڀ٥س٫ ؤنّ خڀٍٙء بٌخ وُٿ ز٭ً خڀ٥ځر ڀً ؤو خٖ٘عُدٶ بڀًُ وڄ٭دودش خنٜىنٌ ن٥ىي ټدن وُځً ؤلځً، وزدنَّٞص ؤولى، ٴٽدن ڄىٸ٭ً ڄه خڀىٵٓ ؤـٿّ وؤڀ٥ٳ، وټدوط زً ؤ٠ه وؤ٘ٱٳ))(ٔ). ولىپ ؤٔسدذ ظإؼنً ٌٍخ خڀٵه خڀسًَ٫، َٹىپ خنٛىًٌ: ((ڀُٓ ٌٍخ خڀعإؼنً خڀٌٍ َىٵك زً خڀعمؽُٿ، وخڀٌٍ َ٭مٿ ٬مٿ خڀٕمُ بُ ټُدوىد ٴُهّي ڄه خْ٬مدٶ ٸً ـدء خ٬عسد٤ًد ؤو ٌى ن٣د َٹ٫ ٴځعدض، زٿ ڀً ٬ځٿ وؤٔسدذ ڄعُىص خڀٝځص زدڀىٵىْ خٔوٕدوُص، ٴةٌخ خٔعإٌوط ٬ځُهد ٴعمط نٟد ؤزىخٜد ٬ځً ڄٝدََ٭هد، وظځٹعً زدڀٹسىپ وخڀسٙد٘ص وخَٖظُدق ټمد ظعځٹً وّّّخ ٔدَ٘خ ڄسهفّد َځٌٍد ڄىٸ٭ً، ون٫ٳ ٬ځُهد ن١مځً، وٌڀٻ ؤنّ خڀىٵىْ ظىٵُ ڄه خڀٱمىٞ، وظٵُ ڄه خڀځسٓ، وظعمځمٿ ڄه ڄىخٸٳ خنٜنًش وخڀٙٻ وخڀسځسځص، وظسديَ بلى خنُٞوٶ ڄه خڀ٩ځمص بلى خڀىىَ، وڄه خڀٙسهص بلى خڀُٹنٌ ؤوًٓ وـًض خڀٕسُٿ بلى ٌڀٻ ))(ٕ). وبٌخ ټدن خڀعمؽُٿ ؤلً ٴُو٪ خڀعٙسًُ وظٹُٕمدظً خڀٽؽنًش، ٴةنّ ڀً خنٞىّڀص خْنًٚ وخڀُظسص خْٔنى، ٴهى ڄه ؤَٸً خڀعٙسُهدض، وؤټؽٌُد خٔع٭مدٖ بُ خڀٽٗڂ خنٞى٩ىڂ وخنٞىؽىَ، ٴهى ڄه ؤټؽُ خڀعٙسُهدض خٔع٭مدٖ بُ خڀٹُآن خڀٽُنً، وخنًَٜػ خڀىسىٌ خڀَُٙٳ، وبُ ټٗڂ خڀ٭ُذ ٘٭ُّخ ووؽُّخ، وخڀٕسر بُ ٌڀٻ َخـ٫ بلى زٰٗعً، وٸًَظً خڀٵىُص ٬ځً خٔعمدڀص خنٞىد٤سنٌ، وخڀعإؼنً بُ وٵىٔهڃ خڀعمؽُٿ ڀىلص زًَ٭ص، خڄعّـط ٴُهد خْڀىخن خنٞىعځٵص وظًخوځط، ڀعىُؾ ز٭ً ٌڀٻ بُ لځص ٸُٙسص. وبُ خڀسُدن خڀىسىٌ ن٪١ُ خڀعمؽُٿ بُ ؤًٜ ٜىَي؛ ڀعُٙٶ ڄه وٗڀً خڀُٔدڀص خلمحمًَص، خڀ ڄد ٴعحط ظٕځٻ ټٿ ؤٔځىذ زځُٯ؛ ڀعٕعمُٿ ٬ٹىپ خنٞىد٤سنٌ، وظاؼُ بُ ٸځىٜڃ. (ٔ) ؤُٔخَ خڀسٰٗص: ٜٖٔ. (ٕ) ٴه خڀعٙسًُ ٬ځٍ خنٛىًٌ: ٕ/ٕٕ.
عدد الصفحات ٢٠٠- ٜٜٔ - الفصل الرابع: التصوٌر البٌانً: المبحث الأول: التشبٌه ٴمه ٘ىخًٌ خڀعمؽُٿ ٸىڀً " :ڄَؽَٿُ خڀْمُاِڄٔهِ ټَمَؽَٿِ وَدڄَصٔ خڀَِّٖ٪ِ ، ََٵٍٔءُ وَََٸًُُ ڄٔهِ لَُِػُ ؤَظَعِهَد خڀَُٚكُ ظُٽَٵِّحُهَد ، ٴَةٌَِخ َٔٽَىَطِ خ٬ِعًََڀَطِ ، وَټٍََڀٔٻَ خڀْمُاِڄٔهُ َُٽَٵَّإُ زِدڀْسَٗءِ ، وَڄَؽَٿُ خڀْٽَدٴُِٔ ټَمَؽَٿِ خَََِِْشٔ (ٔ)، َٜمٖدءَ ڄُ٭ِعًَٔڀَصً لَعًٖ ََٹْٝٔمَهَد خڀځًَُّ بٌَِخ َ٘دءَ "(ٕ). ن٥ه ؤڄدڂ ڀىلعنٌ زًَ٭عنٌ، بُ خڀځىلص خْولى وٙدًٌ زٕعدوّد ٴًُ خڀٽؽنً ڄه خڀىسدظدض، وڄه زُىهد وسعص ٰ١ص ٤َُص ڀُىص، تهر ٬ځُهد خڀَُدق ٴععمدَٿ ٌخض خڀُمنٌ وٌخض خڀٙمدپ، ٴةٌخ ٔٽىط خڀَُك خٔعىض ٬ځً ؤٜځهد، ٌٍي ٜىَش خنٞاڄه خنٞع٭ُٞ ڀځسٗء، ٴدنٞاڄه بٌخ ـدءي ؤڄُ خلله ((خو٥د٪ ڀً، وٖن وَ٠ٍ زً، وبن ـدءي ڄٽُوي َـد ٴًُ خنٝنً، وبٌخ ٔٽه خڀسٗء خ٬عًپ ٸدجمّد زدڀٙٽُ ڀُزً ٬ځً خڀسٗء ))(ٖ). وٌٍي ٌٍ لدپ خنٞاڄه ٬ځً خڀًوخڂ وخڀ زُىهد خڀىبي بُ ٸىڀً: "٬َفَسّ د َْ ڄُِ خڀْمُاِڄٔه ، بِنَّ ؤَڄَُِي ټُځًَّ وَُُِ ، وَڀَُِٓ ٌَخٺ َْلًَ بِٖ ڀٔځْمُاِڄٔه ، بِن ؤََٜدزَعًِ ََُّٔخء َ٘ٽَُ ٴَٽَدن وَُُِّ خ ڀًَ ، وَبِن ؤََٜدزَعًِ ٠ََُّخء َٜسَُ ٴَٽَدن وَُُِخ ڀًَ "(ٗ). ٴىـً خڀٙسً: ٜىَش ڄه ظإظًُ خڀىٍَ ٴُٕعفُر نٟد ون٪ٍَ. ؤڄد خڀځىلص خڀؽدوُص، ٴهٍ ڄٓي زإ٘فدَ خَِْ خڀٝځسص خنٞمعًش ـٍوٌَد بُ خَْٞ، ظإبٌ ٬ځُهد خڀَُدق ٴٗ نُٓٺ ٴُهد ٔدټىّد لتى َٹٝمهد خلله ڄتى ڄد ٘دء، وٌٍي ٌٍ ٜىَش خڀٽدٴُ خنٞ٭دوً، ٴدلله ((َ٭دٴًُ بُ يوُدي وَُُٕ ٬ځًُ ؤڄىَي؛ ڀُ٭ُٕ ٬ځًُ بُ ڄ٭ديي، لتى بٌخ ؤَخي خلله بٌٗټً ٸٝمً ٸٝڃ خَِْش؛ ڀُٽىن ڄىظً ؤً٘ ٬ٍخزّد ٬ځًُ وؤنًٞد ))(٘). وظٙسًُ خنٞاڄه زدڀىسدض خڀٱٟ خڀ٥ٌُ وٌى َعٹځر ٌخض خڀُمنٌ وٌخض خڀٙمدپ َىلٍ بلى ظُٹىً زإنّ ٌٍي خڀًخَ يخَ ن٣ُ ٖ يَ ڄٹُ، وټٍخ ظٙسًُ خڀٽدٴُ زدڀٙفُش خڀٝځسص خڀ ٖ نُٓټهد خڀَُدق َٙنً بلى ظ٭ځٷ ٸځر خڀٽدٴُ زدنُٜدش خڀًوُد، وڄًي ظٱځٱځً بُ ڄځٍختهد (ٙ)، (ٔ) خَِْ: لر، وٴًُ ٔط ڀٱدض: ؤََُِٓ، وؤَُُِٙ، و ؤَُِِْ، وؤَُُِْ، وَِٙ، وَُوِّْ . َى٩ُ: خڀٝمدق: ٖ/ٖٙٛ (ؤَِ). (ٕ) زدذ ٸىڀً ظ٭دلى: ﭽ ﮋ ﮌ ﮍ ﮎ ﭼ: ٙٙٗٚ. (ٖ) ٬مًش خڀٹدٌَ: ٕٔ/ٕٕٖ. (ٗ) َوخي ڄٕځڃ: ټعدذ خڀًٌّ وخڀُٸدجٷ: زدذ خنٞاڄه ؤڄُي ټځً ونً: ٜٜٜٕ. (٘) ٬مًش خڀٹدٌَ: ٕٔ/ٕٕٖ. (ٙ) َى٩ُ: َوخج٫ خڀسُدن بُ خْڄؽدپ خڀىسىَص: ٖٚ.
عدد الصفحات ٢٠١- ٕٓٓ - الفصل الرابع: التصوٌر البٌانً: المبحث الأول: التشبٌه وًٜٶ خلله، وڄه ؤًٜٶ ڄه خلله ٸُٗ ﭽ ﭮ ﭯ ﭰ ﭱ ﭲ ﭼ {خڀسٹُش: ٜٙ} .ٴىـً خڀٙسً: ٜىَش ڄه ظإظًُ خڀىٍَ ٴٗ َإزً ٜد، وٖ ن٪ٍَ ڄىهد. وټٍخ ٸىڀً " :ڄَؽَٿُ خڀْمُاِڄٔهِ خ ڀٌٍَّٔ ََٹَُْؤُ خڀْٹُُِآنَ ټَدُْ ظُُِـٖصٔ ، ٤َ٭ِمُهَد ٤َُٚرْ وََِن٪ُهَد ٤َُٚرْ ، وَڄَؽَٿُ خڀٌٍَّٔ ٖ ََٹَُْؤُ ټَدڀعٖمَُِشٔ ، ٤َ٭ِمُهَد ٤َُٚرْ وَٖ ََِكَ ڀَهَد ، وَڄَؽَٿُ خڀْٵَدـُِِ خڀٌٍَّٔ ََٹَُْؤُ خڀْٹُُِآنَ ټَمَؽَٿِ خڀَُِٖمَدوَصٔ ، َِن٪ُهَد ٤َُٚرْ وَ٤َ٭ِمُهَد ڄُُٙ ، وَڄَؽَٿُ خڀْٵَدـُِِ خڀٌٍَّٔ ٖ ََٹَُْؤُ خڀْٹُُِآنَ ټَمَؽَٿِ خڀْمَىِ٩َځَصٔ ، ٤َ٭ِمُهَد ڄُُٙ وَٖ ََِكَ ڀَهَد "(ٔ). ن٫عدَ خڀسُدن خڀىسىٌ خڀ٥سُ٭ص ٔسُٗ ڀځعٝىَُ، ٴٹً خوعدَ ټٿ ڄإوىْ ڄإڀىٲ؛ ڀُٹُذ خڀٝىَش ؤَُىهد بُ خٌٌْدن(ٕ)، ټمد ؤن بُ ٌٍخ خنًَٜػ ظٕځٕٿ ڄه خْ٬ځً بلى خْينى بُ ڀىلص ڄع٭ًيش خنٞٙدًٌ، ٴسًؤ نّؽٿ خنٞاڄه خڀٹدَت ڀځٹُآن، ٴٙسهً زدْظُـص ٌخض خڀ٥٭ڃ خڀ٥ُر وخڀُخجمص خڀ٥ُسص بُ ب٘دَش بلى ٜٗق خڀ٩دٌُ وخڀسد٤ه، ٴ٥هدَش خڀىٵٓ خنٞاڄىص و٤ُسهد ؼدزط ؼسىض خڀ٥٭ڃ خڀ٥ُر بُ خْظُـص، وټٍخ ٴةن ظٗوش خنٞاڄه ظ٥هُ خنٞٽدن ونٕځاي زُخجمص ِټُص ټُخجمص خْظُـص لنٌ ظىعُٙ بُ خنٞٽدن. ؤڄد خنٞاڄه خڀٍَه ٖ َٹُؤ ٴٽدڀعمُش ٌخض خڀ٥٭ڃ خڀ٥ُر خڀىدٴ٫، لُػ ٘سً خٔن٬دن خنٞعمٽه بُ ٸځر خنٞاڄه زدڀعمُش خڀ ٖ ََك نٟد، ٴٽٍڀٻ خنٞاڄه خڀٌٍ ٖ َٹُؤ خڀٹُآن ٖ َٵًُ ڄىً ڄه لىڀً زدڀعٗوش. وؤڄد خڀٵدـُ خڀٹدَت ڀځٹُآن ٴمدڀً ټدڀُن٪دوص، ن٬ٓ خنٞٽدن ٬سنًٌد، وٌٍخ ودظؿ ٬ه زُټص ظٗوش خڀٹُآن، ؤڄد ٸځسً ٴٵدًٔ، و٬مځً ٰنً ڄٹسىپ، ټمُخَش ٤٭ڃ خڀُن٪دوص، ٴؽمص ٤ُر بُ خڀ٩دٌُ وٴٕدي بُ خڀسد٤ه. وؤڄد خڀٵدـُ خڀٌٍ ٖ َٹُؤ خڀٹُآن ٴمٙٵًد ؤىء ټُځص، لُػ ٘سهً زدنٜى٩ځص، ٤٭مهد ڄُ وٖ ََك نٟد، ٴٕدي بُ خڀ٩دٌُ وخڀسد٤ه. وٸً((ؤؼدَ خڀىٛ لدٔص خڀسُٝ بُ نٗدپ خنُٞجُدض، ولدٔص خڀٙڃ بُ َخجمص خْظُـص وخڀُن٪دوص، ولدٔص خڀٍوٶ بُ ٤٭ڃ خْظُـص وخڀعمُش وخنٜى٩ځص، وـدء ٌٍخ خنٛمدپ زىٔد٤ص (ٔ) زدذ ٸُخءش خڀٵدـُ وخنٞىدٴٷ وؤٜىختهڃ وظٗوتهڃ ٖ نْدوِ لىدـٌُڃ: ٓٙ٘ٚ. (ٕ) َى٩ُ: خْڄؽدپ بُ خنًَٜػ خڀىسىٌ: ٜٗ.
عدد الصفحات ٢٠٢- ٕٔٓ - الفصل الرابع: التصوٌر البٌانً: المبحث الأول: التشبٌه ُٜٱص (ڄؽٿ،ټمؽٿ)، ونٍٟخ خڀع٥ىَٿ ز٭ًي خڀٵني بُ خنّٛجُدض، ٴ١ٗ ٬ه خلعىخء خڀٙٽٿ خڀٵني نٕدڂ خٖلعىخء ڀځٵٽُش))(ٔ). وَاوٍ ڄه يٖڀص خڀُخجمص بُ ٌٍخ خنًَٜػ، ظإټًُ خڀُٙ٪ ٬ځً ب٘د٬ص خنٞ٭دني خڀٵد٠ځص، وزؽهد ڀځىدْ ٬دڄص، ڀُٕعىٙٹىٌد ڄ٫ خنٟىخء؛ ڀعٝٿ بلى يوخوځهڃ ڀُمٝٿ خڀعٱُنً. وڄه ٘ىخًٌ خڀعمؽُٿ ٸىڀً :"بوٖمَد زَٹَدئُټُڃِ ٴٔ ُمَد َٔځَٳَ ٸَسِځَٽُڃِ ڄٔهِ خُْڄَڃِ ټَمَد زَُِهَ َٜٗ شٔ خڀْ٭َُِِٝ بِڀًَ ُُُٰوذِ خڀٖٙمِِٓ ، ؤُ٬ِ٥ٍَٔ ؤٌَِٿُ خڀعٖىََِخشٔ خڀعٖىََِخشَ ٴَ٭َمٔځُىخ زِهَد لَعًٖ خوِعََٝٳَ خڀىٖهَدَُ ؼُڃٖ ٬َفَُّوخ ، ٴَإُ٬ِ٥ُىخ ٸٔنًَخ٤ًد ٸٔنًَخ٤ًد ، ؼُڃٖ ؤُ٬ِ٥ٍَٔ ؤٌَِٿُ خِٔوِفُِٿِ خِٔ وِفِ ُٿَ ٴَ٭َمٔځُىخ زًِٔ لَعًٖ َٜٗ شٔ خڀْ٭َُِِٝ ؼُڃٖ ٬َفَُّوخ ، ٴَإُ٬ِ٥ُىخ ٸٔنًَخ٤ًد ٸٔنًَخ٤ًد ، ؼُڃٖ ؤُ٬ِ٥ُٔعُڃِ خڀْٹُُِآنَ ٴَ٭َمٔځْعُڃِ زًِٔ لَعًٖ ُُُٰوذِ خڀٖٙمِِٓ ، ٴَإُ٬ِ٥ُٔعُڃِ ٸٔنًَخ٤َُِهِ ٸٔنًَخ٤َُِهِ "(ٕ). بُ خنًَٜػ ظٙسًُ لدپ خنٕٞځمنٌ زدڀىٕسص ٌْٿ خڀٽعدذ ٸسځهڃ بُ ؤ٬مدنٟڃ وظٵدوض ؤـىٌَڃ زإـُخء خوعځٵط ؤ٬مدنٟڃ وظسدَىط ؤـىٌَڃ(ٖ). ووـً خڀٙسً ٌدٌىد: ٜىَش ؤٸىخڂ َ٭مٿ ٸىڂ ڄىهڃ يون ٬مٿ خڀسدٸنٌ، وڄ٫ ٌڀٻ ن٪ٝځىن ٬ځً خْـُ خْټؽُ. وبُ خڀعٙسًُ زدڀُىڂ بن٬دء بلى ٸُٝ ؤڄً ٌٍي خنُٜدش خڀًوُد، ٴهٍ ټٕمدزص ُٜٳ َُٔ٭ّد ڄد ظٹٙٓ٫ (ٗ). وبُ ٜىَش زځُٱص َٝىَ خڀسُدن خڀىسىٌ خنٞٙهً خڀعٝد٬ًٌ ڀؽىخذ خڀًٝٸص، َٹىپ : "ڄَهِ ظًََٖٝٶَ زِ٭ًَِپِ ظَ مَُِشٕ ڄٔهِ ټَِٕرٍ ٤َُٚرٍ -وَٖ ََِٝ٭ًَُ بِڀًَ خڀځًَّٔ بِٖ خڀ٥َُّٚرُ - ٴَةِنَّ خڀځًََّ ََعَٹَسٖځُهَد زَُِمُٔىًِٔ ، ؼُڃٖ ََُُزُٚهَد ڀَٔٝدلٔسًِٔ ټَمَد ََُُزٍٚ ؤَلَ ًُټُڃِ ٴُځُىٖيُ ، لَعًٖ ظَٽُىنَ ڄٔؽْٿَ خڀْفَسَٿِ "(٘). (ٔ) خڀٝىَش خڀٵىُص بُ خنًَٜػ خڀىسىٌ: ٘ٗٔ. (ٕ) زدذ ٸىڀً ظ٭دلى: ﭽ ﮋ ﮌ ﮍ ﮎ ﭼ: ٚٙٗٚ. (ٖ) َى٩ُ: ؤڄؽدپ خنًَٜػ: ٘ٙٔ. (ٗ) َى٩ُ: خڀعٙسًُ خڀعمؽُځٍ بُ خڀٝمُمنٌ: ٖٖٕ. (٘) زدذ ٸىڀً ظ٭دلى: ﭽ ﯤ ﯥ ﯦ ﯧ ﭼ: 7447.
عدد الصفحات ٢٠٣- ٕٕٓ - الفصل الرابع: التصوٌر البٌانً: المبحث الأول: التشبٌه بُ ٌٍخ خڀىٛ ٜىَش زُدوُص ن١ٕىٔص، لُػ ٘سً خڀُٔىپ ظُزُص خ ڀځًٝٸص خڀُٕنًش، وبن ټدوط زٹُمص نُٕش وڄد َٕدوَهد(ٔ)زعُزُص خڀٵځى، وٌى خنٞهُ خڀٝٱنً(ٕ)، ٴٗ َّخپ ((و٩ُ خلله بڀُهد َٽٕسهد و٭ط خڀٽمدپ لتى ظىعهٍ زدڀع١٭ُٳ بلى وٝدذ ظٹ٫ خنٞىدٔسص زُىً وزنٌ ڄد ٸًڂ وٕسص ڄد زنٌ خڀعمُش وخنٛسٿ))(ٖ). ٴدڀًٝٸص خڀٹځُځص ټدنٞهُ خڀٝٱنً ڀٽىهد ٬ىً خلله ظىمى وظّټى وظٽّّ لتى ظٽىن ټدنٛسٿ، وَځم٧ ٌىد ؤوً ٘سً خڀعُزُص ڀځًٝٸص خڀٹځُځص زعُزُص خڀٵځى ڄه لُػ خڀ٭ىدَص زً، ڀٽه لم ن٩٭ٿ لفڃ خڀؽىخذ ټمفمً، زٿ ٌٌر بلى ڄد ٌى ؤټّّ ڄىً وؤ٠ىڃ زٽؽنً، وٌٍخ ڄه ؤٴ١دپ خلله خڀ ٖ ن٪ًٌد لً وٖ ن٪ُٝهد ؤلً. َٹىپ ؤلً خڀسدلؽنٌ: ((خنٞٙسً زُٕ٣ خنٜفڃ، وڀٽىً َعمًي بُ خڀسُٝ وَٽّّ، وٸً ٌټُض خڀُمنٌ خنٞسدَټص ٌٍخ خڀىمى خڀٌٍ َسًؤ لُ٘د ٴُٽّّ، ٴٽىن خڀؽىخذ ٴځى٘خ َ٭ني ؤنّ ٌٍخ خڀؽىخذ ٴًُ َولدوُص وؤوٓ، ٴُٝسك ـسًٗ، وڀٽىً ن٪عٵ٧ زٍٙء ڄه خڀعٕدڄٍ خڀُولٍ، وبُ خڀىٛ ظٝ٭ًُ زدڀؽىخذ، ونٖص ظىد٨ُ زنٌ ٖ َٹسٿ بٖ خڀ٥ُر، وټىن وـىي خنُٜدش بُ خڀًٝٸص خٕٛمص، وخنٞٙسً زً ٬مځُص خڀعُزُص، وڀٽه خڀ٥دز٫ خڀًَني ظ٥ځّر ڀځعُُٰر نْدوِ خڀسُحص خنٞ٭ُوٴص، ٴ عٝسك خڀًٝٸص ڄؽٿ خنٛسٿ، وظعفدِ لفڃ خنُٜىخن خنٞ٭ُوٲ))(ٗ). ٴىـً خڀٙسً ٴًُ: ٜىَش ٍ٘ء َسًو ٜٱنًّخ بٍ َٽّّ ُ٘حًد ٴُٙحًد لتى َٝسك ڄؽٿ خنٛسٿ. ون٥ى ٌٍخ ٸىڀً " :زَُِىَد ؤَوَد وَدجٔڃْ ََؤََِعُىٍِ ٬َځًَ ٸَځُٔرٍ ، ٴَىََّ٬ِطُ ڄَد َ٘دءَ خڀځًَُّ ؤَنْ ؤَوِِّ٪َ ، ؼُڃٖ ؤَوٍََ ٌَد خزِهُ ؤَزٍِ ٸُمَدٴَصَ ، ٴَىََّ٪َ ٌَوُىزّد ؤَوِ ٌَوُىزَُِهِ ، وَٴٍٔ وَِّ٬ًٔٔ ٠َ٭ِٳْ ، وَخڀځًَُّ ََٱِٵُُٔ ڀًَُ ، ؼُڃٖ ؤَوٌٍَََد ٬ُمَُُ ، ٴَدِٔعَمَدڀَطِ َُِٰزّد ، ٴَځَڃِ ؤَََ ٬َسِٹََُِ٘د ڄٔهِ خڀىٖدِْ ََٵٌُِْ ٴًََُُِٖ ، لَعًٖ ٠ََُذَ خڀىٖدُْ لَىِڀًَُ زِ٭َ٥َ هٍ"(٘). (ٔ) َى٩ُ: خڀٵدجٷ بُ َُٰر خنًَٜػ: ٕ/ٜٖٛ، ڄ٭فڃ ڄٹدَُٓ خڀځٱص: ٗ/ٕٚٗ. (ٕ) َى٩ُ: ڀٕدن خڀ٭ُذ: ٓٔ/ٜٕٖ (ٴٗ). (ٖ) ٴعك خڀسدٌَ: ٗ/ٖٕٓ. (ٗ) خڀٝىَش خڀٵىُص بُ خنًَٜػ خڀىسىٌ: ٓٚٔ. (٘)زدذ ٸىڀً ظ٭دلى: ﭽ ﮋ ﮌ ﮍ ﮎ ﭼ: ٘ٚٗٚ.
عدد الصفحات ٢٠٤- ٖٕٓ - الفصل الرابع: التصوٌر البٌانً: المبحث الأول: التشبٌه بُ ٌٍخ خنًَٜػ َٝىَ خڀسُدن خڀىسىٌ ٤سُ٭ص لٽڃ خنٝځُٵعنٌ خڀُخًَ٘ه ؤبي زٽُ و٬مُ -َ٠ٍ خڀځهڃ ٬ىهمد-، وڄد ُٔمٝٿ نٟمد وٸط وٗٴعهمد، وآؼدَن٨د وخوعٵد٪ خْڄص ٜمد، ٴځمد ٸدڂ خڀُٔىپ زإڄُ خٔٔٗڂ ونً ٸُدڂ، وځٵً ؤزى زٽُ ٔىعنٌ ٴٹدظٿ خنُٞظًَه، وٸ٥٫ يخزٌُڃ، وٸىڀً: (وبُ وّ٬ً ٠٭ٳ) ڀُٓ ل٥ًّد ڄه ٴ١ُځص خڀًَٝٚٷ وبن٧د ٌى بوسدَ ٬ه لدپ وَٖعً، لُػ خ٘عٱٿ زٹعدپ ؤٌٿ خڀُيٓش ٬ه خڀٵعىق، ټمد ؤن ڄًش وٗٴعً ټدوط ٸٝنًش، ؤڄد بُ ِڄه خڀٵدَوٶ ٴدٔعمدڀط خڀٍَّوىذ ُٰزّد، وٌٍ خڀًڀى خڀ٭٩ُمص، وٌٍي خنٜد ڀص بن٧د لٝځط ڀ٥ىپ وَٖعً، وڄد ٴعك خلله ڀً ٴُهد ڄه خڀسٗي وخْڄىخپ وخڀٱىدجڃ بُ ٬هًي، ٴٹً ڄُٝٓ خْڄٝدَ، ويوٓن خڀًوخوَه، وخظٕ٭ ط َٸ٭ص خٔٔٗڂ بُ وٗٴعً . ٴٹً ٘سًٓ ؤڄُ خنٕٞځمنٌ زٹځُر ٴًُ خنٞدء خڀٌٍ زً لُدتهڃ وٜٗلهڃ، ؤٹًُ ٌى خڀٹُدڂ نّٝدنٜهڃ(ٔ). ووـً خڀٙسً: ٜىَظدن: خْولى: ٜىَش ڄه َىّ٪ ُ٘حًد َٕنًّخ وخڀؽدوُص : ٜىَش ڄه َىّ٪ ُ٘حًد ټؽنًّخ . (ٔ) َى٩ُ: ٜمُك ڄٕځڃ زُٙق خڀىىوٌ: ٛ/ٔٙٔ.
عدد الصفحات ٢٠٥- الدبحث انثبًَ: المجبز: ل٩ٍ ڄى٠ى٪ خٛدِ نّٕدلدض وخٔ٭ص بُ ٴ١دءخض خڀسمػ خڀسٍٰٗ، وٸً وـًض زٕسسً آَخء ووٹد٘دض ڄد زنٌ خَُّٛه ڀً وخنٞدو٭نٌ ڄه ٸسٿ ٬ځمدء ٬ځىڂ ن٢عځٵص؛ ٴعفً خٔ٘دَش بڀًُ بُ ټعر خڀځٱص، وخڀسٰٗص، وخْٜىپ، وخڀ٭ٹًُش، وٸً ٘د٪ خنٝٗٲ بُ خٛدِ بؼسدظّد ووٵُّد زنٌ خڀسُٰٗنٌ و٤دجٵص ڄه ٬ځمدء خڀَُٙ٭ص(ٔ). وخٛدِ بُ خڀځٱص: ڄه ـدِ خڀ٥َُٷ، وـدِ خنٞى٠٫ بٌخ ٔدَ ٴًُ ؤځٽً، وؤـدِي : ٸ٥٭ً، وخٛدِ: خڀ٥َُٷ بٌخ ٸ٥٫ ڄه ؤلً ـدوسًُ بلى خِوُ(ٕ). بٌن ٌى خوعٹدپ ڄه ڄٽدن بلى آوُ. ؤوٍ خڀسُٰٗىن خنٞ٭نى خڀځٱىٌ ڀځمفدِ، و٬ُٴىي زإوً: ((خڀٽځمص خنٕٞع٭مځص بُ ٰنً ڄد و٠٭ط ڀً، بُ خٜ٥ٗق زً خڀعىد٤ر ٬ځً وـً َٝك، ڄ٫ ٸَُىص ٬ًڂ بَخيظً))(ٖ). وؤوپ ڄه ٬ُٲ ؤوً ظٽځڃ بُ خٛدِ ؤزى ٬سًُش ڄ٭مُ زه خنٞؽنى، ڀٽىً لم َ٭ه زدٛدِ ڄد ٌى ٸُٕڃ خنٜٹُٹص، وبن٧د ٬نى زً ُ٘حًد آوُ، وٌى ڄد َ٭ّّ زً ٬ه خَِص. ٴدٛدِ ٬ىًي لم َٽه ڄٕع٭مًٗ بُ ڄ٭ىدي خٖٜ٥ٗلٍ (ٗ). وٸً ټدن ؤٔځىذ خٛدِ ڄ٭ُوٴًد وڄٕع٭مًٗ بُ ټٗڂ خڀ٭ُذ، وبن لم ظع١ك ڄ٭دنًٞ، وظٕعٹُ ٸىخ٬ًي ز٭ً، ٴهٍخ ُٔسىًَ َٙنً بلى ٌڀٻ، وَٕمٍ خٛدِ (خڀٕ٭ص بُ خڀٽٗڂ)(٘)، ونٚٓدي خڀٵُٓخء (خٔـدِش)(ٙ). وټدن ڀځمفدِ خنٞىّڀص خڀٕدڄٹص وخڀُظسص خڀ٭دڀُص ٬ىً خڀ٭ُذ، لُػ ٬ًٓي خنٛدل٧ ؤوً ((ڄٵىُ خڀ٭ُذ بُ ڀٱعهڃ، وزً وزإ٘سدًٌ خظٕ٭ط))(ٚ). (ٔ) َى٩ُ ڄؽٗ: خٛدِ بُ خڀځٱص خڀٹُآن زنٌ خٔـدِش وخنٞى٫ ڀ٭سًخڀ٭٩ُڃ خنٞ٥٭ني. (ٕ) َى٩ُ: ڀٕدن خڀ٭ُذ: ٕ/ٙٔٗ (ـىِ)، خڀٹدڄىْ خلمحُ٣: ٖٓ٘ (ـىِ). (ٖ) َى٩ُ: خَٔ١دق: ٜٕٛ. (ٗ) َى٩ُ: خٔن٬دن ٖزه ظُمُص: ٓٛ، خڀعٵٽنً خڀسٍٰٗ ٬ىً خڀ٭ُذ: ٜٔ. (٘) َى٩ُ: خڀٽعدذ: ٔ/ٖ٘. (ٙ) َى٩ُ: ڄ٭دني خڀٹُآن: ٖ/ٕٔٚ. (ٚ) خنُٜىخن: ٘/ٕٙٗ.
عدد الصفحات ٢٠٦- ٕ٘ٓ - الفصل الرابع: التصوٌر البٌانً: المبحث الثانً: المجاز وؤ٘دَ خزه َُ٘ٷ بلى ن٥ى ڄه ٌڀٻ ، لُػ ٌټُ ؤنّ ((خڀ٭ُذ ټؽنًّخ ڄد ظٕع٭مٿ خٛدِ، وظ٭ًي ڄه ڄٵدوُ ټٗڄهد؛ ٴةوً يڀُٿ خڀٵٝدلص، وَؤْ خڀسٰٗص، وزً زدوط ڀٱعهد ٬ه ٔدجُ خڀځٱدض))(ٔ). نًٓغ خڀسُٰٗىن ٬ه خٛدِ ٴٍټُوخ ب٤سدٶ خڀ٭ځمدء ٬ځً ؤنّ خٛدِ ؤزځٯ ڄه خنٜٹُٹص (ٕ)، ((وخنُٞخي زدْزځٱُص ٌىد خنٞسدڀٱص؛ ْنّ ټًّٗ ڄه خنٜٹُٹص وخٛدِ ڀً ڄٽدوً خڀٗجٷ زً، وٖ ن٬ٽه خنٜٽڃ ْلًن٨د زإوً ؤزځٯ ڄه خِوُ ٬ځً خٔ٤ٗٶ، ٴدڀ٭ّّش ڀځمٹدڂ، ٴمتى ڄد ظ٥ځر خنٜٹُٹص، ٴعٽىن لُىحٍ ٌٍ خْزځٯ، وخڀ٭ٽٓ زدڀ٭ٽٓ))(ٖ). وٸً ٸٕڃ خڀسُٰٗىن خٛدِ ٸٕمنٌ: 1) المجبص انؼمهٍ: ټدن ٌٍخ خٛدِ ڄعًخوًٗ ڄ٫ خٛدِ خڀځٱىٌ، لتى ؤظً ٬سًخڀٹدٌُ خڀٌٍ َُـ٫ بڀًُ خڀٵ١ٿ بُ خڀٵٝٿ زُىهمد(ٗ)، وٌى ڄه ٴعك خڀٕسُٿ ڀځسُٰٗنٌ ڀځع٭مٷ بُ يَخٔص ٌٍخ خڀىى٪ ڄه ڄه خٛدِ؛ نٞد زؽً ڄه آَخء وٵُٕص، وبلى ٌڀٻ َٙنً خڀ٭ځىٌ زٹىڀً: ((خ٬ځڃ ؤنّ ڄد ٌټُودي بُ خٛدِ خٔٔىديٌ خڀ٭ٹځٍ ٌى ڄد ٸَُي خڀُٙه خڀىمَُُ ٬سًخڀٹدٌُ خنُٛـدني، وخٔعىُـً زٵٽُظً خڀٝدٴُص، وظدز٭ً ٬ځً ٌڀٻ خنٛهدزٍش ڄه ؤٌٿ ٌٍي خڀٝىد٬ص، ټدڀّن٢ٌُٙ، وخزه خنٝ٥ُر خڀُِخٌ، وٰنًن٨د))(٘). وٸً ؤ٤ځٷ ٬ځً ٌٍخ خڀ١ُذ ڄٕمُدض ٬ًٓش، ٴٹً نٚٓىي ن٠دِّخ ٬ٹځُ٘د، ون٠دِّخ لٽمُ٘د، ون٠دِّخ بُ خٔؼسدض، وبٔىديّخ ن٠دَِ٘د . (ٔ) خڀ٭مًش: ٔ/ٜٕٗ (ٕ) َى٩ُ: خَٔ١دق:ٖ٘٘، يٖجٿ خٔ٬فدِ: ٓٚ، خنٞٵعدق: ٖٕ٘ . (ٖ) َى٩ُ: ن٠ځص ـدڄ٭ص خٔڄدڂ: بٜٗق خَٔ١دق، ٬سًخلمحٕه خڀ٭ٕٽُ: ٘ٔ٘. (ٗ) َى٩ُ: ڄ٭فڃ خنٞٝ٥ځمدض خڀسُٰٗص: ٖ/ٕٓٓ. (٘) خڀ٥ُخِ: ٖ/ٖٗٔ.
عدد الصفحات ٢٠٧- ٕٙٓ - الفصل الرابع: التصوٌر البٌانً: المبحث الثانً: المجاز و٬ُٴً ٬سًخڀٹدٌُ زإوً ((ټٿ نٗځص ؤوُـط خنٜٽڃ خنٞٵدي ٜد ٬ه ڄى٠٭ً ڄه خڀ٭ٹٿ؛ ڀ١ُذ ڄه خڀعإوپ))(ٔ). وؤڄد خنٝ٥ُر ٴٹدپ بُ لًٓي ((بٔىدي خڀٵ٭ٿ ؤو ڄ٭ىدي بلى ڄٗزٓ ڀً ٰنً ڄد ٌى ڀً زعإوپ))(ٕ). وٸً وىٓي ٬سًخڀٹدٌُ زسٰٗص ٌٍخ خٛدِ بُ ټعدزًُ : خڀًٖجٿ وخُْٔخَ، ون٣د ٸدپ: ((وٌٍخ خڀ١ُذ ڄه خٛدِ ٬ځً لًظً ټىّ ڄه ټىىِ خڀسٰٗص، وڄديش خڀٙد٬ُ خنٞٵځٷ، وخڀٽدظر خڀسځُٯ بُ خٔزًخ٪ وخٔلٕدن وخٖظٕد٪ بُ ٤ُٶ خڀسُدن، وؤن ن٩ٍء زدڀٽٗڂ ڄ٥سى٬ّد ڄٝىى٬ّد، وؤن َ١٭ً ز٭ًُ خنُٞخڂ، ٸَُسّد ڄه خْٴهدڂ ))(ٖ). وظُـ٫ ٸُمص ٌٍخ خْٔځىذ بلى ټىوً َٹىڂ ز٭ٹً ٜٗض ٌٌىُص بُ خٔٔىدي ظعٽث ٬ځً خنُٝدپ، ٴعإبٌ خنٛمٿ بُ ٜىَش َخج٭ص، وٸً ؤ٘دَ ز٭ٟ خڀسدلؽنٌ بلى ؤوىد بُ ٌٍخ خڀ١ُذ ڄه خٛدِ ن٤ً ټٿ ٜىَش ٴًُ ظؽنً بُ خڀىٵٓ وُدٖ ٤َُٵًد، لُػ خْلًخغ وخْٴ٭دپ ڄ١دٴص بلى ٰنً ٴد٬ځُهد خنٞإڀىٴص بُ خڀىـىي، ٴدنُٝوٶ ظٕٹٍ(ٗ)، وخڀىهدَ َٝىڂ وخڀځُٿ َٹىڂ(٘)، وٌٍخ وٌٍخ خنُٝدپ ن٣ع٫ ڄاؼُ(ٙ). ونٍٟخ خڀ١ُذ ٬ٗٸدض ن٢عځٵص : ٴمىهد خنٞٵ٭ىڀُص، وخڀٵد٬ځُص، وخنًََٞٝص، وخڀّڄدوُص، وخنٞٽدوُص، وخڀٕسسُص(ٚ). وٸً خلع١ىط خْلديَػ خنًَٞؤص ٬ًيخ ڄه خٛدِخض خڀ٭ٹځُص خڀ ـدءض بُ ٬ٗٸدض ڄعىى٬ص، ٴمه ٌڀٻ ٸىڀً :"ٴَةٌَِخ َٔإَڀْعُڃُ خڀځًََّ ٴََٕځُىيُ خڀْٵُِٔيَوَِْ ؛ ٴَةِ وًُٖ ؤَؤَِ٣ُ خڀْفَىٖصٔ ، وَؤَ٬ِځًَ خڀْفَىٖصٔ ، وَٴَىِٸًَُ ٬َُُِٖ خڀُٖلِمَهِ ، وَڄٔىًُِ ظَٵَفُُٖ ؤَوِهَدَُ خڀْفَىٖصٔ "(ٛ). (ٔ) ؤُٔخَ خڀسٰٗص: ٖ٘ٛ. (ٕ) خَٔ١دق: ٖٗ. (ٖ) يٖجٿ خٔ٬فدِ: ٜٕ٘. (ٗ) ب٘دَش بلى ٸىپ خڀٵُِيٶ:ٔٹدٌد وُوٶ بُ خنٕٞدڄ٫ لم ظٽه - ٬ٗ٤د وٖ ن٢س ى٤ص بُ خنٰٞٗڃ . َى٩ُ: خڀٽدڄٿ:ٔ/ٔٙ. (٘) ب٘دَش بلى ٸىڀىد: نهدَٺ ٜدجڃ، وڀُځٻ ٸدجڃ. (ٙ) َى٩ُ: وٝدجٛ خڀعُخټُر: ٘ٗٔ. (ٚ) َى٩ُ: خَٔ١دق: ٖٗ. ڄ٭فڃ خنٞٝ٥ځمدض خڀسُٰٗص: ٖ/ٕٓٗ. (ٛ) زدذ ٸىڀً ظ٭دلى: ﭽ ﭬ ﭭ ﭮ ﭯ ﭼ: ٖٕٗٚ.
عدد الصفحات ٢٠٨