المكتبة الأمبوابة البحث والمعرفة
زائر للمكتبة—
← العودة إلى المكتبةقراءة أو تحميل الكتاب

المرجع في أخلاقيات مهنة الطب القضايا الأخلاقية والفقهية في المهن الصحية

محمد علي البار

صفحة ٥٨ من ٦٠

حُٜٔلٞكش حُؼَ٘٣ش 307 ـ ح٫ٓظويحّ ح٧ٓؼَ ُِٔٞحٍى ـ ح٩ُٔخّ رٔلخٛ٤ْ حُـٞىس ـ ح٩ُٔخّ رلٔخرخص حُظٌِلش ٝحُـيٟٝ ح٫هظٜخى٣ش ُ٪ؿَحءحص حُطز٤ش . ـ حُوَحٍ حُطز٢ حُٔز٘٢ ػِ٠ حُزَٛخٕ .  طؼظزَ حُؼيحُش ٝحُٔٔخٝحس حُو٤ٔش ح٧ه٬ه٤ش ح٧ْٛ ٝح٧ٓٔ٠ ك٢ حُٔٔخٍٓش حُطز٤ش حُو٤خى٣ش ٝح٩ىحٍ٣ش ٝحُؼ٬ؿ٤ش . ٝ٣ؼظزَ حُظُٞ٣غ حُؼخىٍ ُِويٓخص حُطز٤ش رٔخ ٣ظٖحٓذ ٓغ حكظ٤خؿخص حُِٓخٕ ٝحٌُٔخٕ ٝح٧ٗوخٙ ًٔخ ٝٗٞػخ .  ٖٝٓ ٛ٘خ ًخٕ ُِحٓخ َٗػ٤خ ٝأه٬ه٤خ طلو٤ن ٓٔظٟٞ ٓ٘ظَى ٖٓ حُويٓخص حُٜل٤ش حُ٬ُٓش ٌَُ أكَحى حُٔـظٔغ ٜٓٔخ ًخٕ ٌٓخْٜٗ حُــَحك٢ أٝ ًَِْٓٛ حُٔخُ٢ أٝ ح٫ؿظٔخػ٢ أٝ حٗظٔخثْٜ حُي٣٘٢ أٝ حُؼَه٢ أٝ حُـ٘ٔ٢ كخُٜلش كن ُِـٔ٢ع . حُؼخَٗ : ح٧١زخء ٝحُٔٔئُٝ٤ش ح٫ؿظٔخػ٤ش : طؤط٢ حُٜلش ك٢ ِْٓ ح٫كظ٤خؿخص حُزَ٘٣ش ح٧ٓخٓ٤ش ٓغ ح٧ٖٓ ٝحٌُٖٔ كل٢ حُلي٣غ "ٖٓ ًخٕ آٓ٘خ ك٢ َٓرٚ ٓؼخك٠ ك٢ ريٗٚ ػ٘يٙ هٞص ٣ٞٓٚ كٌؤٗٔخ ك٤ِص ُٚ حُيٗ٤خ رلٌحك٤َٛخ" ٖٝٓ ٛ٘خ ًخٗض ُ٨١زخء ٌٓخٗش ػخُ٤ش ك٢ ٓـظٔؼخطْٜ طظْٔ رخُضهي٣َ ٝحُؼوش ٝحُظِٔ٤ْ ُْٜ ٝحػظزخٍْٛ هيٝس . ٝ٣ظٞهغ ْٜٓ٘ حُٔـظٔغ أىٝحٍحً طظٞحًذ ٓغ كـْ ٜٓٔظْٜ ٝهيٍحطْٜ ٝطؼٌْ ٓٔئُٝ٤ظْٜ ك٢ طلو٤ن حُٜلش رٔلٜٜٞٓخ حُ٘خَٓ "كخُش ٖٓ حًظٔخٍ حُؼخك٤ش حُزيٗ٤ش ٝحٌُٛ٘٤ش ٝح٫ؿظٔخػ٤ش ٝحَُٝك٤ش" ُِلَى ٝحُٔـظٔغ ٖٝٓ ٛ٘خ كبٗٚ طِِْٜٓ أىٝحٍ حؿظٔخػ٤ش ٛل٤ش ططٞػ٤ش ٝطٌخكِ٤ش ٣ئىٕٝ ٖٓ ه٬ُٜخ ًُخس ػِْٜٔ رٌَ٘ كَى١ ٝؿٔخػ٢ . ٝ٣ٔؼَ حُوطخع حُؼخُغ حُو٤َ١ ٝحُٔيٗ٢ ٓخكش ُٔٔخٍٓش ٌٛح حُيٍٝ ٖٓ ه٬ٍ رَحٓؾ طؼِ٣ِ حُٜلش ٝحُٞهخ٣ش ٝحُؼ٬ؽ حُظطٞػ٢ ٝؿ٤َٙ . إ حُطذ أىحس طـ٤٤َ ٓـظٔؼ٢ ٗلٞ حُٜلش ٝحُٔ٬ٓش ٝحُلخػِ٤ش ٝحُطز٤ذ ٣ٞظلٚ ػِٔٚ ٜٝٓخٍحطٚ حُظؼِ٤ٔ٤ش ٝحُؼِٔ٤ش ٝح٫طٜخُ٤ش

عدد الصفحات ٩٠٦

حَُٔؿغ ك٢ أه٬ه٤خص ٜٓ٘ش حُطذ 308 ٝحًُِٔٞ٤ش ٝهيٍحطٚ حُزلؼ٤ش ُٔؼخُـش ٓ٘خًَ ح٧كَحى ٝح٧َٓ ٝحُٔـظٔؼخص . ٣ؼَٔ حُطز٤ذ ػِ٠ حُظؼَ٣ق رخُٜي١ حُ٘زٞ١ ك٢ حُٜلش ٝحَُٔٝ ٝأػَٙ ك٢ طؼِ٣ِ حُٜلش ٝٗلغ حُٔؼخُـش . ٝ٣ظؼيٟ ٗلغ حُطز٤ذ ٝأػَٙ أٓٞحٍ حُٔٔظ٘ل٠ ٝحًَُِٔ حُٜق١ اُ٠ حُٔ٘خٍُ ٖٓ ه٬ٍ حَُػخ٣ش حُُِٔ٘٤ش ٝ ٓخكخص حُٔـظٔغ ٖٓ ه٬ٍ ح٧ٗ٘طش حُلوِ٤ش ٝحُٔـظٔؼ٤ش . ٝ٣ظؼيٟ حٛظٔخّ حُطز٤ذ حُِْٔٔ ١ذ ح٧ريحٕ اُ٠ ١ذ حُوِٞد . ٝطظ٘ٞع حُٔٔئُٝ٤ش ح٫ؿظٔخػ٤ش ٝرَحٓؾ حُ٘لغ حُٔـظٔؼ٢ ك٢ حُٔٔخٍٓش حُطز٤ش ُظَ٘ٔ حُٔٔئُٝ٤ش ح٫ؿظٔخػ٤ش ٌَُ ٖٓ : ـ حُوطخع حُؼخّ طـخٙ حُٔـظٔغ. ـ حُٔٔجُٞ٤ش طـخٙ حُوطخع حُوخٙ طـخٙ حُٔـظٔغ. ـ ٓٔجُٞ٤ش حُوطخع حُؼخُغ حُو٤َ١ ٝحُٔيٗ٢ طـخٙ حُٔـظٔغ.  حُ٠ٞحر٢ ح٧ه٬ه٤ش ُٔٔخٍٓش حُٔٔئُٝ٤ش ح٫ؿظٔخػ٤ش ٝ طَ٘ٔ طلو٤ن: ـ حُؼيحُش ـ ح٧ُٝٞ٣ش ( حُِٜٔلش حُوٜٟٞ ٝح٧ْٛ ) ـ ٗوخء حُ٘ٞحُع ٝح٧ٛيحف ٝحُزؼي ػٖ حُٜٔخُق حُوخٛش . ـ ؿٞىس ٝٓ٬ٓش ح٥ُ٤خص ٝكؼخُ٤ظٜخ . ـ َٓحػخس حُ٠ٞحر٢ حَُ٘ػ٤ش ٝح٫ؿظٔخػ٤ش ـ ح٫ُظِحّ رخُ٠ٞحر٢ ح٧ه٬ه٤ش ُ٪ػ٬ٕ ٝحُظٔٞ٣ن ك٢ حُوطخع حُٜل٢ : ـ حَُ٘ػ٤ش ٖٓ ك٤غ حُـٞحُ ٝحُٔ٘خٓذ ـ حُٜٔيحه٤ش حُؼِٔ٤ش ٝحُزؼي ػٖ ح٩رٜخّ ٝحُظ٠ِ٤َ ٝحُظ٠و٤ْ ـ حُؼِٔ٤ش ـ طلون ػيّ ط٠خٍد حُٜٔخُق ـ َٓحػخس حُطز٤ؼش حُوخٛش ُِوطخع حُٜل٢ ُِٝٔـظٔغ: ك٬ طٜخىّ ػوخثي حُٔـظٔغ أٝ ػخىحطٚ ٝأػَحكٚ حُظ٢ ٫ طوخُق حُي٣ٖ .  َٓحػخس حُٔؼخ٣٤َ حُؼِٔ٤ش ٖٓ ك٤غ: ( أٗظَ ٫كوخ)

عدد الصفحات ٩٠٧

حُٜٔلٞكش حُؼَ٘٣ش 309 حُلخى١ ػَ٘: حُٔٔئُٝ٤ش حُز٤ج٤ش ٝٓزخىة حُلٌٍ ٝحُظٞه٢ ٝططذ٣وخطٜخ ٝط٘ٔ٤َ حُظوؼ٤ي ٝحُظ٘ظ٤ْ حَُٔحػ٢ ُ٠ٔخٕ: ـ ػيّ طلـ٤ْ أٝ كـذ حُٔوخ١َ حُز٤ج٤ش ػِ٠ ٛلش حُٔـظٔغ ـ حُظٞحُٕ ك٢ حػظزخٍ حُظٌِلش ٝؿيٟٝ حُ٘لغ ـ حُ٘ظَ ك٢ آٌخٗ٤ش حٓظويحّ حُزيحثَ ح٧ًؼَ ٗلؼخ ٝ أٓخٗخ ـ ح٫ُظِحّ ربؿَحءحص حُٜلش حُؼخٓش حُٔلووش ُِٔ٬ٓش ٝحُٞهخ٣ش ٖٓ ٝح٧ٝرجش ٝطلو٤ن ح٩ٛلخف حُز٤ج٢ ٝ حُٜلش ٝحُٔ٬ٓش حُٜٔ٘٤ش ٝحُو٤خّ رخ٩ؿَحءحص حُ٬ُٓش ٌُُي ٖٓ كَٜ ٝطلِ٤َ ٝطٞػ٤ش ٝٓؼخُـش ٝؿ٤َٛخ.  ٟٝغ آُ٤خص ٝحٟلش ٝكخػِش ُِظؼخَٓ ٓغ حُو٠خ٣خ حًُِٔٞ٤ش ُِؼخِٓ٤ٖ ٓؼَ : كخ٫ص ح٩ىٓخٕ ٝحُظلَٕ ٝح٫ػظيحء حُـ٘ٔ٢ ٝكخ٫ص حُظؼي١ حُِلظ٢ أٝ حُ٢ىٝ١ ٝحُظِٝ٣َ ٝحُظيه٬ص حُطز٤ش ؿ٤َ ح٧ه٬ه٤ش ٝحُظؼخَٓ ٓغ حٌُ٘خٟٝ حٌُ٤ي٣ش ٝؿ٤َٛخ .  ح٫ٛظٔخّ رَػخ٣ش ٗئٕٝ حُؼخِٓ٤ٖ رٔخ ٣٠ٖٔ كٖٔ حُٔؼخِٓش ٝ كلع حُلوٞم ٝ ٓظخرؼش حُٞحؿزخص ٝطلو٤ن حُظٞظ٤ق "ح٫هظ٤خٍ" ٝ حُظؼخهي ح٧ٓؼَ ٝح٧ػيٍ ٝكلع حٌَُحٓش ٝحُوٜٞٛ٤ش ٝحَُٔ٣ش .  ٝؿٔخع ًَ ٓخ ٓزن ٣ٌٕٞ رٜ٤خؿش طٜٔ٤ْ رَٗخٓؾ ٧ه٬ه٤خص حُٔ٘ظٔش أٝ حُٔ٘٘ؤس حُٜل٤ش حُويٓ٤ش ٝ / أٝ حُظؼِ٤ٔ٤ش ٣َ٘ٔ حُل٤ؼ٤خص ٝ ح٫ٓظَحطـ٤خص ٝ حٌُٔٞٗخص ٝ حُز٘٤ش حُظلظ٤ش ٝ حُٜ٤ٌِش ح٥ُ٤خص ٝح٧ٗوخٙ ٝحٌُٞحىٍ ٝحُٔٞحٛذ ٝ١َم حُظ٘ل٤ٌ ٝ حُظوٞ٣ْ . حُؼخٗ٢ ػَ٘ : ٟٞحر٢ حُظَٝ٣ؾ ح٧ه٬ه٢ ُ٨ىٝ٣ش ٝح٧ؿِٜس حُطز٤ش: حُٔؼخ٣٤َ ح٧ه٬ه٤ش ُ٪ػ٬ٕ حُطز٢ ٝطَ٘ٔ: ـ حُٜلش. ـ حُؼيحُش.

عدد الصفحات ٩٠٨

حَُٔؿغ ك٢ أه٬ه٤خص ٜٓ٘ش حُطذ 310 ـ حُيهش. ـ حٌُٔخٍ. ـ ح٫ٓظـخرش ُ٬كظ٤خؿخص حُلو٤و٤ش. ـ ػيّ حُظ٠ِ٤َ. ـ طؼِ٣ِ حُظٞهؼخص حُِٔ٤ٔش ُيٟ حَُٟٔ٠. ـ اػطخء ٓؼِٞٓخص ٛل٤لش ٝىه٤وش ٝٓل٤يس ػٖ حُٟٔٞٞع. ـ صػِ١ُ ٓٔظٟٞ ح٫ٓظلخىس ٖٓ حَُػخ٣ش ػخُ٤ش حُـٞىس. ـ ػيّ حُظَٝ٣ؾ ُِو٤ْ أٝ حًُِٔٞ٤خص حُ٠خٍس أٝ حُوخ١جش. ـ َٓحػخس ػّٔٞ أه٬ه٤خص حُٜٔ٘ش ٝكٔخ٣ظٜخ. ـ ػيّ حٗظٜخى ه٤ْ حُٔـظٔغ ٝهٜٞٛ٤خطٚ.  هٜخثٚ حُظَٝ٣ؾ ح٧ه٬ه٢ ُ٨ىٝ٣ش ٝح٧ؿِٜس حُطز٤ش:  إٔ ٣ٌٕٞ حُٜيف حَُث٤ٔ٢ ٖٓ حُظَٝ٣ؾ ٙٝ طؼَ٣ق حُٔٔخٍٓ٤ٖ رٔٔظـي ط٘و٤ٜ٢ أٝ ػ٬ؿ٢ ٣ْٜٔ ك٢ ططٞ٣َ حُٔٔخٍٓش حُطز٤ش ٝطلٔ٤ٖ ٗظخثـٜخ رٜٔيحه٤ش ػخُ٤ش .  حُ٘لخك٤ش ك٢ طوي٣ْ حُٔؼِٞٓش حُٜخىهش حٌُخِٓش ٖٓ ؿ٤َ اهلخء أٝ طيُ٤ْ أٝ طلو٤ْ ُ٨ػَ أٝ كـذ ٓؼِٞٓش ٓ٠خىس .  إٔ ٣ظْٔ ح٩ػ٬ٕ رٜيم حُؼزخٍس ٟٝٝٞف حُظؼز٤َ رؼ٤يح ػٖ حُٔئػَحص حُ٘لٔ٤ش.  إٔ ٣ٌٕٞ ٓٞظل٢ حُٔز٤ؼخص ػخٍك٤ٖ رخُ٠ٞحر٢ ح٧ه٬ه٤ش ُ٪ػ٬ٕ ٝحُظَٝ٣ؾ ِٝٓظِٓ٤ٖ رٜخ.  حُؼ٤٘خص حُٔـخٗ٤ش ٫ طؼط٠ ا٫ ك٢ ٗطخم ٟ٤ن.  ػيّ حُظَٝ٣ؾ ُِٔ٘ظؾ ك٢ حُِٔظو٤خص حُؼِٔ٤ش حُُٔٔٞش ٖٓ حُـٜش حُٜخٗؼش.  ٣ٔ٘غ أ١ ٌَٗ ٖٓ أٌٗخٍ حُظٔٞ٣َ حُظَٝ٣ـ٢ ُِؼخِٓ٤ٖ حٌُ١ ٣ؼُِ ٖٓ ه٬ُٚ اه٘خػْٜ رخُٔ٘ظؾ ٝ١ِزٚ ٖٓ ؿٜخطْٜ.  ٝؿٞى ٓؼِٞٓخص ٝحك٤ش َُِٟٔ٠ ػٖ حُٔ٘ظؾ حُـي٣ي.  ػيّ طوي٣ْ أ١ ٛيح٣خ َٓطزطش رظَٝ٣ؾ حُٔ٘ظؾ. حُؼخُغ ػَ٘ : ه٠خ٣خ أه٬ه٤ش أهَٟ :

عدد الصفحات ٩٠٩

حُٜٔلٞكش حُؼَ٘٣ش 311 أ - أه٬ه٤خص آُ٤خص ٗظْ حُظـط٤ش حُٜل٤ش ـ حَُ٘ػ٤ش ك٢ حَُٔحٓ٢ ٝح٥ُ٤خص ٝحُٞٓخثَ ـ ٍٗٔٞ حُظـط٤ش حٌُٔ٤ش ٝحٌُ٤ل٤ش ـ ػيحُش حُظُٞ٣غ ك٤ظِو٠ حُٔٔظل٤ي حَُػخ٣ش حُٜل٤ش حُظ٢ ٣لظخؿٜخ ك٢ ٣َٔ ُٜٝٓٞش ٝػِ٠ هيّ حُٔٔخٝحس ٝىٕٝ طٔ٤٤ِ رٔزذ ٟٝغ ٓخُ٢ أٝ حؿظٔخػ٢ أٝ ؿ٤َٙ . ـ حُظؼخَٓ ٓغ حُظزخ٣ٖ ك٢ حُويٓش حُٔويٓش ر٤ٖ حُٔؤٍٓٞ ٝحُٞحهغ ٝ ر٤ٖ أىحء ٓويّ حُويٓش ٝٓخ ١طٞهؼٚ ٍٓٔٞ حُويٓش ٝحُٔٔظل٤ي ٜٓ٘خ . ـ أه٬ه٤خص حُلْٔ ٝحُٔلخٓزش رؼ٤ي ػٖ حُٔلخرخس ٝحُظٔ٤ذ ِٝٓذ حُلوٞم ٝط٠٤٤غ ح٧ٓخٗش ـ أه٬ه٤خص حُظؼِ٤ْ ٝحُظؼِْ ك٢ حُٔ٘٘آص حُٜل٤ش ٝطَ٘ٔ : a. ح٫ُظِحّ رٔ٤ؼخم حُلوٞم ٝحُٞحؿزخص ك٢ ػِٔ٤ش حُظؼِ٤ْ ٝحُظؼِْ رٔخ ٣ليى أىٝحٍ ٝٓٔجُٞ٤خص ٝكوٞم ًَ ٖٓ حُٔؼِْ ٝحُٔظؼِْ 2. ح٫ُظِحّ رآىحد حُؼخُْ ٝحُٔظؼِْ ٝطؼِ٤ٜٔخ ُِط٬د ٝحُٔٔخٍٓ٤ٖ ٝحُٔلخٓزش ػِ٤ٜخ . 3. حُٔٞحُٗش ر٤ٖ ٓلٍٞ١ حُطخُذ ٝحَُٔ٣ٞ رٔخ ٣لون ِٜٓلظ٤ٜٔخ ٝ٣يٍء ػٜ٘ٔخ أ١ ٓلٔيس ٓغ حُٔٞحُٗش ر٤ٖ ِٜٓلش حُطخُذ ٝٛلش حَُٔ٣ٞ . 4. ح٫ُظِحّ رٔ٤ؼخم كٖٔ ح٧ىحء ٝحُٔلخٓزش عُ٠ ًُي ك٤ٔخ ٣وٚ حُٔؼِٔ٤ٖ ٝحُط٬د . ـ ح٫ُظِحّ رٞػ٤وش ػيّ ط٠خٍد حُٜٔخُق ك٢ حُٔٔخٍٓش حُظؼِ٤ٔ٤ش رٔخ ٣لون حُؼيحُش ٝحُِ٘حٛش ٝ٣ِـ٢ أػَ حُوَحرش أٝ حُٔؼَكش أٝ حُِٜٔلش أٝ حٗؼٌخٓخص حُوٜٞٓخص ٝحُو٬كخص حُ٘وٜ٤ش ٝحُو٘خػخص حُي٣٘٤ش أٝ حُلٌَ٣ش . د - حُظؼخَٓ ح٧ه٬ه٢ ٓغ حُْؿ٬ص حُطز٤ش ٝٓؼِٞٓخص حَُٟٔ٠ ٝحُط٬د رٔخ ٣٠ٖٔ : 1 ـ حُوٜٞٛ٤ش ك٢ ىحثَس ح٩١٬ع

عدد الصفحات ٩١٠

حَُٔؿغ ك٢ أه٬ه٤خص ٜٓ٘ش حُطذ 312 2 ـ حَُٔ٣ش ك٤ٔخ ٣ظؼِن رو٠خ٣خ حَُٟٔ٠ ٓؼَ( حُظ٘و٤ٚ ) ٝحُط٬د ٓؼَ ( حُيٍؿخص ) .. حُن . 3 ـ حُلٔخ٣ش ٝحُللع ٖٓ حُ٠٤خع أٝ حُظلَ٣ق أٝ حَُٔهش ٝؿ٤َٛخ . ـ كٔخ٣ش حُٔـ٬ص ح٩ٌُظَٝٗ٤ش ( حٍهٜخثٚ ٝحُ٠ٞحر٢ ) 4 ـ ٟٔخٕ حُوٜٞٛ٤ش ٝحَُٔ٣ش 5ـ حُللع ح٥ٖٓ 6ـ طلي٣ي ٗلَس ُِيهٍٞ اُ٠ حُٔـ٬ص ح٩ٌُظَٝٗ٤ش ٝكَٜٛخ ػِ٠ ٖٓ ٣لظخؽ اُ٤ٜخ ٟٖٝٔ كيٝى َٟٓخٙ 7ـ حُٔٔخف َُِٟٔ٠ رخُيهٍٞ حُٔ٘٠ز٢ ٝح٥ٖٓ ػِ٠ ِٓلخطْٜ ح٩ٌُظَٝٗ٢ 8ـ ٟٝغ ٟٞحر٢ ُ٬ٓظويحٓخص حُزلؼ٤ش ُِٔؼِٞٓخص حُٔظٞكَس رخُٔـ٬ص ح٩ٌُظَٝٗ٤ش ُ٨كَحى ٝح٧َٓ ٝكن حُ٠ٞحر٢ ح٧ه٬ه٤ش ُِزلٞع ٝحُيٍحٓخص حُطز٤ش . 9ـ كَٜ ٛ٬ك٤ش ىهٍٞ ؿ٤َ ح٧١زخء ك٢ ٗطخهخص ٟ٤وش ٝ٧كَحى ٓليٝى٣ٖ ُٝٔيى ٓليىس كٔذ ٓخ طوظ٠٤ٚ حُلخؿش حُوٜٟٞ ٓغ اهلخء حُٜٞ٣ش حُظلٜ٤ِ٤ش ُٜخكذ حُِٔق (كـذ ح٫ْٓ حَُٜ٣ق ٝحُٔؼَٝٓخص حُيحُش ػِ٤ٚ) 10ـ ٟٝغ ٗظخّ ُظـَ٣ْ ٝٓلخٓزش حهظَحم هٜٞٛ٤ش حُٔؼِٞٓخص حُطز٤ش ح٩ٌُظَٝٗ٤ش . 11ـ ٟٝغ ٗظخّ كـذ ٟٝز٢ اٌُظَٝٗ٢ ُلخ٫ص ح٫هظَحم ح٩ؿَحٓ٢ أٝ حُؼزؼ٢ ُٔؼِٞٓخص حَُٟٔ٠ ح٩ٌُظَٝٗ٤ش . 12ـ ٟٝغ ٗظخّ َٓحؿؼش ىٍٝ٣ش ػ٘ٞحث٤ش ٌُ٘ق أ١ حهظَحم كخَٛ ُ٘ظخّ حُٔؼِٞٓخص حُٜل٤ش رخُٔ٘٘ؤس حُٜل٤ش . 13ـ طزٜ٤َ حَُٟٔ٠ رلوْٜ ك٢ طلي٣ي حُٔؼِٞٓخص حُظ٢ ٫ ٣َؿزٕٞ ك٢ اٗ٘خثٜخ ٧١ أكي . 14ـ حٓظويحّ ٗظْ حُٔؼِٞٓخص حُٜل٤ش حُظ٢ طظٔظغ رزَٓـش ٝطـٜ٤ِحص ىحػٔش ُ٠ٔخٕ حُوٜٞٛ٤ش ٝٓ٘غ كخ٫ص ح٫هظَحم أٝ حَُٛي حُلٍٞ١ ُٜخ رٔـَى كيٝػٜخ ٝحطوخً اؿَحء ٣ٔ٘غ حٓظَٔحٍ٣ظٜخ. ؽ. ح٩ىحٍس حٌَُ٣ٔش ٝ حُؼخىُش ٝحُلخػِش ُويٓخص حَُٟٔ٠ :

عدد الصفحات ٩١١

حُٜٔلٞكش حُؼَ٘٣ش 313 حُيهٍٞ ٝحُوَٝؽ ٝاٛيحٍ حُظوخٍ٣َ ٝحُظٔؼ٤َ ُِويٓخص ـ ٝآُ٤خص ٓ٘ق ح٩ؿخُحص ى. ٟٝغ ط٘ظ٤ْ كخػَ ٥ُ٤خص حُٔوخٟخس حُطز٤ش رٔخ ٣٠ٖٔ : ـ ػيحُش حُو٠٤ش ـ ٗلخك٤ش حُظ٘خٍٝ ـ َٓػش حُظ٘خٍٝ ـ ٓؼخُـش حُوَِ ـ حُلٌْ حَُٗ٤ي ـ كْٔ حُظ٘ل٤ٌ ٛـ. حُٔٔخف رـٔؼ٤خص كٔخ٣ش حُؼخِٓ٤ٖ (أ١زخء ٝؿ٤َْٛ ...) رٔخ ٣للع كوٞهْٜ ٝ٣يػْ أىحثْٜ ُٞحؿزخطْٜ ٝ. اٗ٘خء ؿٔؼ٤خص ٓ٘خَٛس حَُٟٔ٠ ػٔٞٓخً ٝأٛلخد حٌُٔ٘٬ص حُٜل٤ش حُوخٛش هٜٞٛخ رٔخ ٣٠ٖٔ كلع كوٞهْٜ ٝػيحُش ه٠خ٣خْٛ . ُ. ٟٝغ آُ٤خص ط٠ٖٔ طلو٤ن حُٔٞحُٗش ح٧ه٬ه٤ش ر٤ٖ حُظٌِلش ٝحُـٞىس ٝح٫كظ٤خؽ ٝ طٔ٘غ ٓ٤خٓخص حُظوز٢ ك٢ حَُٜف ٝحُظَٜف ف. ٟٝغ آُ٤خص كخػِش ٝػخىُش ٝ َٓ٣ؼش ُٔوخٟخس ٗظْ حُظـط٤ش ( ٓؼَ ًَٗخص حُظؤٓ٤ٖ حُظـخٍ١) ٝح٫ٓظٔخع اُ٠ كخ٫ص حٌُٟ٘ٞ ٖٓٔ كـزض حُويٓخص ريٕٝ ٝؿٚ كن ٝطؼٞ٣٠ْٜ . ١. طلو٤ن ػيحُش حَُٝحطذ ٝحُلٞحكِ ٝحٌُٔخكجخص ُ٨١زخء ٝرو٤ش حُؼخِٓ٤ٖ ك٢ حُوطخع حُٜل٢ طلو٤وخ ٌُٕٞ ه٤ٔش حَُٔء ٓخ ٣لٖٔ .

عدد الصفحات ٩١٢

حَُٔؿغ ك٢ أه٬ه٤خص ٜٓ٘ش حُطذ 314 ١. ٟٝغ حُٔؼخ٣٤َ ٝحُ٠ٞحر٢ ح٧ه٬ه٤ش ٩ؿَحء حُللٞٛخص ٝ حُظلخُ٤َ حُٔوزَ٣ش ٝٝٛق حُيٝحء ٝكوخ ُِل٤ؼ٤ش ٝؿيٟٝ حُظٌِلش حَُحرغ ػَ٘ : أْٛ حُوٜخثٚ ٝحُٜٔخٍحص حُ٬ُٓش ُظلو٤ن حُٔٔخٍٓش حُطز٤ش ح٥ٓ٘ش :  ح٩ُٔخّ روٞحٗ٤ٖ ٝأٗظٔش حُٔٔخٍٓش حُطز٤ش ك٢ حُزِي ٝحُٔظؼِوش رخ٧كَحى أٝ حُٔئٓٔخص ٝطٜيٍ ػخىس ك٢ ٌَٗ ٗظخّ أٝ أًؼَ ٓؼظٔي ٖٓ هزَ أػِ٠ ِٓطش ٝٓؼخُٜخ ٗظخّ ِٓحُٝش ٜٓ٘ش حُطذ حُزَ٘١ ٝ١ذ ح٧ٓ٘خٕ ٝٗظخّ حُٔئٓٔخص حُٜل٤ش حُوخٛش ٝؿ٤َٛخ .  ح٩ُٔخّ رخُ٘ظخّ حُٜل٢ ك٢ حُزِي ٌٝٓٞٗخطٚ ٝآُ٤خص حُظٞحَٛ ٝحُؼَٔ ك٤ٚ  حُٔٞحًزش ٓغ حُظلي٣ؼخص حُٜخىٍس ػِ٠ حُ٘ظخّ ح٧ٓخّ ٝحًٌَُٔحص حُظلٔ٤َ٣ش ٝحُِٞحثق حُظ٘ظ٤ٔ٤ش حُٔلِٜش ٌُٔٞٗخطٚ حُٔـِٔش  ح٩كخ١ش رخُؼِّٞ ح٩ٗٔخٗ٤ش ح٧ٓخٓ٤ش ًحص حُِٜش رخُٔٔخٍٓش حُطز٤ش ٓؼَ أٗٞحع حُ٘وٚ٣خص ٝٓٔخطٜخ ٝطلخػ٬طٜخ ٝآُ٤خص حُظؼَف ػِ٤ٜخ ٝحُظؼخَٓ ٓؼٜخ ٝطؼِ٣ِ ا٣ـخر٤خطٜخ ٝٓؼخُـش ِٓز٤خطٜخ  حُظؼَف ػِ٠ كخ٫ص ط٠خٍد حُٜٔخُق ٝح٫ٛظٔخٓخص ٝطـ٘زٜخ حُوخْٓ ػَ٘ : ٜٓخٍحص أٓخٓ٤ش ُطخُذ حُطذ ٝحُؼِّٞ حُطز٤ش :  حُظٞحَٛ حُلؼخٍ  حطوخٕ حُِـش حُؼخُٔ٤ش ُِٔؼَكش ٓغ ُـظٚ ح٧ّ  ٜٓخٍحص حُو٤خىس  حُزَحٓؾ حُٜٔخٍ٣ش ح٧ٓخٓ٤ش ك٢ حُلخٓذ  حُوَحءس حَُٔ٣ؼش

عدد الصفحات ٩١٣

حُٜٔلٞكش حُؼَ٘٣ش 315  حُوَحءس حُ٘خهيس  اىحٍس حُٞهض  حُللع حَُٔ٣غ  ح٩طوخٕ حُٜٔ٘٢  حُطذ حُٔز٘٢ ػِ٠ حُزَٛخٕ  أٓخٓ٤خص حُزلغ حُؼِٔ٢  أٓخٓ٤خص ح٩كٜخء  طلي٣ي ح٧ُٝٞ٣خص  كَ حٌُٔ٘٬ص  حُظلخٝٝ ٝح٩ه٘خع  طوي٣ْ ح٫ٓضٗخٍس ٝح٩ٍٗخى حُٜل٢ حُٔخىّ ػَ٘: ٛلخص ١خُذ حُطذ ٝحُؼِّٞ حُطز٤ش :  َٓحهزش ٍرٚ ٝه٘٤ظٚ ك٤ٚ  كٖٔ حُوِن ٝحُٔؼخِٓش  كٖٔ حُٔظَٜ ٝٗظخكش حُؼ٤خد  حُل٘ٞ ػِ٠ َٟٓخٙ ٍٝػخ٣ظْٜ ٝح٫ٛظٔخّ رط٬رٚ ٝح٫كظَحّ ُِٓ٬ءٙ ٝحُظٞه٤َ ٧ٓخطٌطٚ  حُٟٞٞف ٝهٞس حُؼَٝ  حُٜيم ٝح٧ٓخٗش  ػخٍكخ رخُِٞحُّ حَُ٘ػ٤ش ُٔٔخٍٓش حُٜٔ٘ش  حُظٞحٟغ  ح٩٣ؼخٍ  حُٜزَ ٝحُظلَٔ ٝحُلِْ  حُظلٌَ ك٢ هِن الله ٝػظٔظٚ  ٛل٤ق حُزيٕ  ١٤ذ حَُحثلش  هٞ١ حُليّ ٝحُظؤ٤ٖ  ًظٞٓخ ٧َٓحٍ َٟٓخٙ

عدد الصفحات ٩١٤

حَُٔؿغ ك٢ أه٬ه٤خص ٜٓ٘ش حُطذ 316  ػل٤لخ ؿخٟخ ُزَٜٙ  ٝىٝىح ٍك٤ٔخ  ِٓ٤ْ حُلطَس  حُـي٣ش ٝػِٞ حُٜٔش  ِٓظِٓخ رٔٞحػ٤يٙ  حُوٞس حُؼِٔ٤شٝحُل٠ٍٞ حُؼِٔ٢  ح٫ٛظٔخّ رخُزلغ ٝحُظـَ٣ذ

عدد الصفحات ٩١٥

حُٜٔلٞكش حُؼَ٘٣ش 317

عدد الصفحات ٩١٦

حَُٔؿغ ك٢ أه٬ه٤خص ٜٓ٘ش حُطذ 318 حُلَٜ حُؼخُغ ٝحُؼ٬ػٕٞ حُٜٔلٞكش حُؼَ٘٣ش ُٔؼخ٣٤َ ًٝلخ٣خص ١خُذ ٝ١خُزش حُطذ ٝحُؼِّٞ حُطز٤ش ٝ أ١زخء ٝ١ز٤زخص حُيٍحٓخص حُؼِ٤خ ٝػّٔٞ ح٧١زخء ٝحُطز٤زخص حُؼخِٓ٤ٖ رخَُٔحكن حُطز٤ش

عدد الصفحات ٩١٧

حُٜٔلٞكش حُؼَ٘٣ش 319

عدد الصفحات ٩١٨

حَُٔؿغ ك٢ أه٬ه٤خص ٜٓ٘ش حُطذ 320 ٓويٓش ٓويٓش : هي صّ طٜٔ٤ْ ٌٛٙ حُٜٔلٞكش حُؼَ٘٣ش ُِٔؼخ٣٤َ حُظ٢ ٣٘زـ٢ طٞكَٛخ ك٢ ١خُذ ٝ١خُزش حُطذ ٝحُؼِّٞ حُطز٤ش ٝ حُؼخِٕٓٞ ك٢ حُوطخػخص حُطز٤ش حُظؼِ٤ٔ٤ش ٝحُويٓ٤ش حُلٌٞٓ٤ش أٝ حُوخٛش أٝ حُو٤َ٣ش ك٢ ػخُٔ٘خ ح٩ٓ٬ٓ٢ ٝ٣ٌٕٞ حُؼَٔ ػِ٠ َٓحػخس طٞكَٛخ ك٤ٖٔ ٣وزِٕٞ رخٌُِ٤خص حُطز٤ش ٝحُٜل٤ش ٝاطٔخّ طؤٓ٤ٜٔخ ك٢ َٓحكَ ىٍحٓظْٜ ح٧ُٝ٠ ٝط٘ٔ٤ظٜخ أػ٘خء ىٍحٓظْٜ حُطز٤ش ك٢ حَُٔحكَ حُؼِٔ٤ش ٝ أػ٘خء حُيٍحٓخص حُؼِ٤خ ٝٓٔخٍٓظٜخ ٝٛ٤خٗظٜخ أػ٘خء ػِْٜٔ . ِٗٔض حُٜٔلٞكش ػِ٠ ػَ٘ ٓـخ٫ص طْ حٓظوخثٜخ ٖٓ حُٔؼٍٔٞ رٚ ُيٟ ؿٜخص طَرٞ٣ش ٝٛل٤ش هيٓ٤ش ٝ طؼِ٤ٔ٤ش ٓلِ٤ش ٝ ػخُٔ٤ش ٝطِنٛض ك٢ : أٝ٫اً : حُٔـخٍ ح٩٣ٔخٗ٢ ػخٗ٤خ: ٓـخٍ حُؼِْ حَُ٘ػ٢ ػخُؼخاً : حُٔـخٍ حًُِٔٞ٢ ٝح٧ه٬ه٢ ٍحرؼخ: حُٔـخٍ حُؼوِ٢ هخٓٔخ: حُٔـخٍ حُلٌَ١ ٝ حُٜٔ٘ـ٢ ٓخىٓخ: حُٔـخٍ حُ٘لٔ٢ ٝاىحٍس حٌُحص ٓخرؼخ: حُٔـخٍ ح٧َٓ١ ٝح٫ؿظٔخػ٢ ػخٓ٘خ: ٓـخٍ حُِـش ٝ حُظٞحَٛ طخٓؼخ: ٓـخٍ حُظو٘٤ش ٝحُٔؼِٞٓخص

عدد الصفحات ٩١٩

حُٜٔلٞكش حُؼَ٘٣ش 321 ػخَٗح: حُٔـخٍ حُو٤خى١ ٝ ح٩ىحٍ١ ٖٝٓ حُْٜٔ ح٩ٗخٍس اُ٠ إٔ طلو٤ن ٌٓٞٗخص ٝ ُٞحُّ ٌٛٙ حُٜٔلٞكش ٝ ٣ٌٕٞ ريٍٝ حُـٜخص حُظؼِ٤ٔ٤ش ٝحُظيٍ٣ز٤ش ٝحُويٓ٤ش حُظ٢ ٣َٔ ػِ٤ٜخ ١خُذ حُطذ ه٬ٍ كظَحص ر٘خءٙ حُٔوظِلش ٖٓ ًِ٤ش ٝٓٔظ٘ل٠ ٝٓ٤يحٕ ٓغ َٓحػخس حُظيٍؽ ٝ حُغِٓ٤ش ٝػيّ حُٔؼخُ٤ش ٝرظٞحُٕ ر٤ٖ حُٔؤٍٓٞ ٝحٌُٖٔٔ ٝ إٔ ٣ٌٕٞ حُظلو٤ن رويٍ ح٫ٓظطخػش ٓغ حٓظل٠خٍ هٜٞٛ٤ش حُِٓخٕ ٝ حٌُٔخٕ ٝ حُٔـظٔغ ٝح٧ٗوخٙ.

عدد الصفحات ٩٢٠

حَُٔؿغ ك٢ أه٬ه٤خص ٜٓ٘ش حُطذ 322 ٓـخٍ حُٔؼخ٣٤َ ٓؼخ٣٤َ ٝٓئَٗحص طٞكَ ح٫ٓظؼيحى ُٜخ ٝحُظٞؿ٤ٚ ح٩٣ـخر٢ ك٤خُٜخ ُيٟ حُٔظويٓ٤ٖ ُِظيٍ٣ذ ك٢ حُٔـخٍ حُٜل٢ ٓئَٗحص ر٘خءٙ ح٧ٓخّ ه٬ٍ حَُٔكِش حُـخٓؼ٤ش ك٢ حٌُِ٤خص حُطز٤ش ٝحُيٍحٓخص حُؼِ٤خ ٓئَٗحص اًظٔخٍ ر٘خءٙ ٝٓٔخٍٓظٚ ه٬ٍ حُٔٔخٍٓش رؼي حُظوَؽ 1ـ حُٔـخٍ ح٩٣ٔخٗ٢  ٣ٔظ٘ؼَ كن ػِ٠ ػزخىٙ ٝ٣ٔظ٘ؼَ طؼظ٤ْ الله  ٣زي١ حٓظٔظخػٚ رـٔخٍ هِن الله ٝآ٣خطٚ ك٢ ح٥كخم ٝح٧ٗلْ  طظٞحكَ ُي٣ٚ دًٍٝ ه٘٤ش الله ػِ ٝؿَ .  ٣ئٖٓ رخُ٤ّٞ ح٥هَ رٔخ ٣يكؼٚ ُ٬ؿظٜخى ك٢ ح٧ػٔخٍ حُٜخُلش ٍؿخء حُـ٘ش ٝ٣زظؼي ػٖ ٓ٤جٜخ هٞكخ ٖٓ حُ٘خٍ  ٣ئٖٓ رخُويٍ  ٣ؼظْ كن ػِ٠ ػزخىٙ ػٔٞٓخ ٝك٢ ٓـخٍ طوٜٜٚ هٜٞٛخ  ٣يٍى ٝ١ـَٗف آ٣خص الله ك٢ هِن ح٩ٗٔخٕ  ٣ويٍ ػظْ حُٔٔئُٝ٤ش حُطز٤ش ٝ٣يٍى أرؼخىٛخ ٝػٞحهزٜخ حُيٗ٤ٞ٣ش ٝح٧هَٝ٣ش .  ٣ويّ ه٘٤ش ػِ٠ ٓخ ٓٞحٙ .  ٣ِظِّ حٍُٞع ٝ٣ظؾٗذ حُ٘زٜخص  ٣ؼظ٘٢ رٔلخٓزش ٗلٔٚ ٝطوٞ٣ْ ػ٤ٞرٚ  ٣لخٓذ ٗلٔٚ ػِ٠ ٓيٟ طؼظ٤ٜٔخ ُلن الله ػِ٤ٜخ ك٢ ػّٔٞ ح٧ػٔخٍ ٝك٢ ٓـخٍ ػِٔٚ حُطز٢ ػِ٠ ٝؿٚ حُوٜٞٙ.  ٣ظؤَٓ ٝ٣ـظٜي ك٢ اىٍحى آ٣خص الله ٝاػـخُٙ ك٢ هِن ح٩ٗٔخٕ  ٣ٔخٍّ ٓٔئُٝ٤ظٚ حُطز٤ش ًٝخكش ُٞحُٜٓخ رٍ٘ٔٞ ٝطٞحُٕ ٝػيحُش .  ٣لخٓذ ٗلٔٚ ػِ٠ أىحء حُٞحؿزخص

عدد الصفحات ٩٢١