أحدث تقنيات الحاسوب والأجهزة اللوحية ودورها في تطوير دراسات القرآن الكريم

ا آن ا ت درا ودور ا ة وا ب ا ت ث أ  اﻟﺜﺎﲏ اﳌﺤﻮر اﻹﻧﱰﻧﺖ ﺗﻘﻨﻴﺎت أﺣﺪث اﻟﻘﺮآﻧﻴﺔ اﻟﺜﻘﺎﻓﺔ ﻧﴩ ﰲ ودورﻫﺎ ر ا تازداد ت ت ا آن ا و ت ا ا ا ا ت و ،ةد ا آن ا ، ا و ، و ت و آن ا ا ، و و آن ا ا ، و و م وأ ا و ا،ة و و ا ، و د و ل أ ض ا ت ،ةر وا ا وأً ا إ ت آن ا هور و ا آو ت ا ل ا و ن ة ا ا ةد ا و ، ا ا ا ا م ا م عر ت ا ا لا و ، ا آن ا ا ت ا ه ،ت ا و ا ء أ ، وا ا ا إو ، ا إ ل ا ا ، وا ا إو ، ا ت ا ا واّ إ ، وا ت ا ةر وا ا و ء ا ر إ و ،ةد ل و ا ض ا لد و ر أ و سار )١( . )١ (د ، ا آن ا ت ا أ. أ و ز م أ. د . ==

آ ا ت را ا و ا ا  ا ام ا ر أ و ا ا آن ا ا ب ا وز و أ ع و ا ن ا ت اء ا ن و ،ر ا آن ا تأ ً ا ا ا ط ا ر ا و ، أ ا آن ا ر إ ب ا نإ و ، ا إ وا ب ا ل د ة ا ه ا ت ) أ ( آ ا ا ر إ إ ي أو ا ص دإو ط و ا آ ا ا تأ ت ا و ،ى ا ت ا ن ا آ د أ ا أو ن و ر ه و ،ه و آن ا ل و ى ا ت ا م ا ا ا ا ا ر أو ندو ا ا)١( . == ة ا ، ا آن ا ت لو ا ا ا ، ز ا وا ا ا ا ا ، ا ا ا آن، ا ا وا م وا ر ا ٢١-١٥/٢١/ ١١٠٢ . http://www.al-mishkat.com/khedher/wp-admin/Papers/paper26.pdf )١ (د ، ا آن ا ت ا أ. أ و ز م أ. د . ، زhttp://www.al-mishkat.com/khedher/

ا آن ا ت درا ودور ا ة وا ب ا ت ث أ  ر تأ نإ و ا ة ا ا ا ع ، ا ا ا ا لأو ا آن ا ا ت و ا آن ا م ا ا ا تا ه نأ ا و ، ا آن ا م ا ا ا ا ا ى أ ت ا وا ا وا ا وا ا ا ت ا ه ا وا ا وا ا وا ا وا ا ا وا ا وا ورد ا وا و ا وا وا وا ا وا و ا وا ا وا ر ا وا ا و ا وا ا وا ا و ا ا وا ي ا و ا ا)١( . وأ ا ا آن ا ا و ا ا ا : ١- ا ن آا ا : آن ا ا ا تا ي ، ا ور ةر ا ا ر آ ض إو ا د ا ت ا أو ا ض ا ا ا ك نأ آ ا ا ا ك و ا . ٢- ن آا : أ ا ا ا م ا وا ازي وا ي وا وي وا وا وا ي ا )١ ( ا: ٢ .

آ ا ت را ا و ا ا  س وا ا وا ر ا ر وا وا ي وا وا ا ك و. ٣- آن ا م :ا ا ك آن ا م ت ا ا ا تورد ا لو ا ب أ ، خ وا وا و آن ا ر و ،ل ا ا آن ا ت إو ا ف ا و وا وا و آن ا م وأ آن ا ر و ا . ٤- ان آا وة ا ت : ت ا ف آ م ا ع و ا ا آن ا ةو ا هز إ م ا ا لا إو ة ءا ا د ت ا ه و ،ء أو ة ا و ا . ٥- آ ا اتءا ا: تاءا ا و آن ا ةو ا شوور روا و م ا او وا ةر ا وا آ ا تاءا ا ت ، و وا و وأ وا وأ وا ة و و شوور ن ةوا ا و و ب و و وري وا . ٦- ن آا باإ : صا ا ا آن ا با إ ا ا ا آن با إ ا او ا ل

ا آن ا ت درا ودور ا ة وا ب ا ت ث أ  با إ ا ا ا تأ و ،م ا ز ً آن ا . ٧- ن آا ا : ا إ ا آن ا إ ع ا إ ةد ا وذ أ سر ا د ك ، ع ا ت ا ا ا ا آن . ٨- ا نآ ا ت إ: ت ا ا ا ا ا ةد ا وا ا آن ا ا ا ا دا ك نأ ، ت ط واً ا آن ا دي ا ز . ٩- ا زا ا نآ : تا ن ا ا ا آن ا ا ز ا از ا ا ا از ا ا تأ و ، ت ا ،ة و و را ي ا تزا ا ه ًً ت ا ا ه ف ا ز ل ن أو ا ا ن أو ا آن ا و أ أو زرا أو أو أو . ٠١- ا نآ ا ل : ا أ ا ا أ ً ا ة أ إ ا ه ا و ً وا ا ا ا ك و ،ة أو ا آن ا م ا ا ة و آن ا ز وا آ ا تاءا ا أو آن ا .

آ ا ت را ا و ا ا  ١١- ا نآ ا ت : ا ت د ك ا آن ه ض ، ا ا ت ا ا وو ا ا و ت و ت ا ود ط ت ا ه آن ا دو و ة وا . ٢١- ا نآ ا ت : ا ت ا د ك ر و دور ت ر ى أ ت أو ت دوري ا . ١٣- ا نآ ا ت اذإ:ت ا ا ا ا ك ا أو إ ع ا وا ا آن ا ت ذاإ ا ا ل ا ت وا د وا . ١٤- ت : ت ة ت ا آ ت و سر و آن ا ل ا ح و ار ا ذ و آن ا ظوأ أ آ وأ . ١٥- ا نآ ا ا و ا : ت ا ا وأ سدرو آن ا ةو ا ة ت و ا ، ا ا وا ا وا آن ا)١(. )١ (د ، ا آن ا ت ا أ . أ و ز م أ. د. ، زhttp://www.al-mishkat.com/khedher/ :٣-٥ .

ا آن ا ت درا ودور ا ة وا ب ا ت ث أ  ا نآ ا ل ا ا أ و : أوً- ا نآ ا : • ا :،ش آن • ة ا ت ا : وا ا • ا نا :http://www.quranflash.com ، • ا و :ت ض ش ا و ا ب ا ا ا و ا آن ا ) ا ا وا (. ً- ا نآ ا ا : • ا : ز ا – ا ف و ا ةوزار • ة ا ت ا: و وا وا وا وا ا و وا وا • ، ا نا http://www.islamic-council.org: • ا و : ا آن ا ا د ا وا ا ةو ن و ،ي ا٦ و ت و . ً- ا نآ ا : • ا :م ا حرو • اة ا ت:ت ا إ ت ا ا: و وا ، و وا ، وا ، وا ، وا ، ا . • ا نا http://www.islamspirit.com/islamspirit_program_001.php

آ ا ت را ا و ا ا  • ا و: ا آن ا ا ض ً ً و ، ا ا ت لو ا ب وأ ا آن ا ر ص ً إ إ ا ض و ،ةر ا ا و ت آ ا ا ة ا ا و ،ع ا ا : و ، ا ،ر ا ر ا و ، ا و ،ي ا و ، ا و ،ي ا و ،ي ا و ، ا و ءا ا تا ةو ا و ن، ا ءا أ: أ ، ا د ، ا ا ، ا ، ا ود و ، ا ري و ، ا ا ا: ا ا أو آن، ا ا ا . راً-نآ ا م : • ا:ة ا ت ا م ا حرو : ا . • ا ا نhttp://www.islamspirit.com/islamspirit_program_031.php • ا ت وا و ا و إ إ ا ا و ، ا آن ا م ا صا وا وا . ً -نآ ا ) ئر ا( – ص( • ا: Sound Vision : http://www.soundvision.com/shop/pview.asp?Item=312 • ع وأ أ ا و ، ا آن ا ةو و ةءا ي )ئر ا( ا ةد و ةءا .

ا آن ا ت درا ودور ا ة وا ب ا ت ث أ  د ً - ا ) ص (ردو ا : • ا Sound Vision: http://www.soundvision.com/shop/pview • ردو ا ا . ً- ء ا ( : • اLearning Roots http://www.soundvision.com/shop/pview.asp?item • أي ا ا ء ا ا آن ا . ً - ا ( : • ا Learning Rootshttp://www.soundvision.com • آن ا ةو ا و وأ أ ا ة و ا ، ا ر وا ر ا . ً- : • ت ا ا ا ا : http://www.hafss.com/: • وا ا آن ا و" " ، ا آن ا ةءا ةر ا ت وا ا أ ى إ و ا ة ا م و " " ةأ ) ( آن، ا ) ا دد و ت ا ا أ و أ ( و ، " " و ا و ا

آ ا ت را ا و ا ا  أ ة نأ و و ا ً و ى ه ةو ا م أ ر ا " "، و" " ا ا ا ً ا" " ا وا ر ا ا و أي ب ا . ا ك ،ه أ ا ا إ ا ا ا ةو ا وأ ا و ا آن ا أ و : أوً -ل ف - نآ ا : http://www.harfkids.com/quraan.aspx آن ا ، ل سدرو ا ه . ً- ا نآ ا : http://quran.muslim-web.com و ءا وا ا ا ت و آن ا إإ ة آن ا و آن، ا ت . ً- د : http://www.tardeed.com آن ا و را ا ة ا ا . راً-ء ا اذإ : http://www.samaway.com، ف ة ا إ ت ا ل رإ ا ب ك و ا اً . ً- ا - ا ا ا : www.qurancomplex.org/quran، ا آن ا .

ا آن ا ت درا ودور ا ة وا ب ا ت ث أ  د ً- ا ا نآ ا : http://qsound.qurancomplex.gov.sa: و إ و أو ا ف ءا ا ا ذوي ع وا ا ن إ و ، ا إ ترا إ ع ا ل ا آن ا ةر أي ، ا ةر ا ت ا و . ً -ت ا دارةإ ) :(http://www.tahfeed.net/xsite ، ت ،داريإ ل ، ا وا ة ا ا آن ا و ، ا ر ا و ودر ب ا ت access ا ار ا ٠٠٢٣)١( . )١ ( :د ، ا آن ا ت ا أ. أ و ز م أ. د. ، زhttp://www.al-mishkat.com/khedher/ :٥-٩ .

آ ا ت را ا و ا ا  اﻟﺜﺎﻟﺚ اﳌﺤﻮر واﻹﻧﱰﻧﺖ اﳊﺎﺳﻮب ﺗﻘﻨﻴﺎت أﺣﺪث ﰲ واﺳﺘﺨﺪاﻣﺎﲥﺎ اﻟﻘﺮآﻧﻴﺔ اﻟﺪراﺳﺎت ﺗﻄﻮﻳﺮ أوً- آ ا ز ا ودور ا : ) :Nanotechnology ( ا أو : ري ا س ا ةد ا را و د أ س ة وو ت ر ا و ، وا ن ا ء أي و ا ا ء و ت ا ةد ، ٠ا.١ إ ٠٠١ ،ةذر أ إ تذرا حاو ذر ت أي ن ا ، ا وا ا د أ ا أ د أ وً ع و ،اد ا صا ء ا ا ه ة ق إ ت ا ه أ وا ً ع ا س ا ا ، ا ا ا ا ت أو ا أي ا ، ا اد ا نأ ا ا ا ه ، ا ا ى quantum confinement و ا إ دي ا ةد ا و ءي ا ا ةد ة و أ ا ا ا ، ا اً -ن -

ا آن ا ت درا ودور ا ة وا ب ا ت ث أ  و أ ، ةد ر ا در ض ا ا ا أ ا ت )١( . م ز ء و ز إ ا ث دو ر إ رو ا ا بر ة ى أ نأ م ز ء ز إ ا ا ةو ا أ ذ أ و ، ا ام ل و ة ت ا دار ا " : ز ء نإ م ت را ا نأ ،دي ا ء ا ز ّ أ ا ء ا ا أ ا ا ث وا ا ا أي")٢( . ا ا ر وأ، ا ء ا تذرا ر و ا ا ا ًًً ب و ء ا ث أ ل " ر ء ا " ا آن ا ا نأ إ ، أ م أ ل و ،ء ا ترا ٥٠٠ و ه ا ث أ ": إ م ز ء ة وا ة إ نإ٠٠٠١ ة دي ا ء ا دي ا ء ا ء ا ا ذا ا س ا ". د ا ء ا و ا ف وأ)سوا ( ً"أ ن )١ ( ا ة ا ا و http://ar.wikipedia.org/wiki. )٢ ( ا ء ر : http://www.rohama.org/ar/news/3555.

آ ا ت را ا و ا ا  م ز ء م ز ء ا ن ا ن " و م ز ء نأ إ و ،ّ أي را و س و ن أ ا ه ا ع ر )١( . تا ا ت را ا نأ إ ا ا ا و أ و ء ا ا نأ وا را أ ا ا ء ا ترا نوأ ن ا ً ا ا ن نأ أ وأو ، د ء ً و ا أ ةءا ا ء ا ترا ًً ن ا إ وأ ،ء ا ل ا ترا ض ذإ م ز ء ترا ا ا أ ا ا ء ًً ا ا ا ء أ ا ض و ء ا وا " ا " تا ا ا ء ا ترا ا و ء ا . ا آن ا ء ا ع إ إ إ ر وأً ء وا ء ا ي ر ء ا ترا ا ل ا نأ ا ً ي ا ء ا ترا ا ا آن ا تازا ا ن ء ا أو آن ا أ ّ ا ر ةر ء ا ة ذا نأ ىورأ ، ا ر ةر )١ ( ا ء ر : http://www.rohama.org/ar/news/3555.

ا آن ا ت درا ودور ا ة وا ب ا ت ث أ  نا وا ل وا ر وا ؤ وا ا وا ا و ت ا ن ا إ وا وا ا ضا ا أ ورً )١( . ترا ا ة ا إ ى ا و ا د ة أ إ ج ، ا اد ا ً و نأ ، ا ت ا ؤر ق و ةر ا ى إ ل ا د س إ ا ك لا ، ا ا ا ا ا ى أ ةور و ، ا تا فو و ل )٢( . ً-ا ا ت ا ا آ ا ت را : و : ١- ت ل ا ا ت ا ا ا . ٢- ا آن ا ت را ا ا ت ا ر ا . ٣- آ ا ت را ا ا ا ةد ا. ٤- ث ا ل رإ و ا ا ةد ا ت را وا و ا تا ا ث و ، ا ت ا . )١ ( ا: http://www.rohama.org/ar/news/3555. )٢ ( و ا ة ا ا : http://ar.wikipedia.org/wiki.

آ ا ت را ا و ا ا  ٥- ، ع ا ث ا و ةد ا ت ا د ا ت و . ٦- ا إو ت ا ور )download & upload( ا و و ،تادا : أ - إ ا آن ا ت را ا ث ا ر د ا م و ةد ؛ ا. ب- ر ا و ا ت ا ةدر ا ا اد ا و ور ت )pdf( ا م و أ ن ل و ، ا ا ا ه ا )rapidshare و4shared.( ٧- و ا ر ا عو : ء إ عو ا ا م و ــ ا ـ ن ، ا و إ و ـ ةر ـ ا ا ت ام ا ،ةر ا د ا ر ا ةازا ا ،سرو ا ح ةد ا ،ت و ا ة ا ا و ذ ر ا ا ل ا را ا إ ً م ود ا ن ؛ت ا ل ا ، ا ا ا ه و ،ة ا ت ا: أ - تا ا ةد ا ل وذ ، ا ا ة ا ا سرو وا. ب- ب ا و ، ر وا ب ا و ا ار ا